Η κοινωνική ψυχολογία και ο επαναστατικός ψηφιακός τόπος

.... σκέπτεσαι και ονειρεύεσαι, σε πνίγει το δίκιο και ψάχνεις συνεχώς τους κατάλληλους ανθρώπους να χτίσετε μαζί αυτόν τον κόσμο. Πας σε συνελεύσεις, εκδηλώσεις, συζητήσεις, σε ομάδες, σε παρέες, σε καφενεία, σε πάρτι, σε σχολές, στο διάλειμμα απ’την δουλειά, στη στάση, στη λαϊκή, παντού ψάχνεις να βρεις ανθρώπους να διασταυρώσεις αυτά που πιστεύεις με αυτά που πιστεύουν οι άλλοι και πόσο δυνατά θα μπορούσαν να είναι αυτά τα όνειρα που κάνεις συνεχώς ...

Η κοινωνική ψυχολογία και ο επαναστατικός ψηφιακός τόπος

 

Ok, ωωωω καίει....

 

Ας πούμε υποθετικά ότι δεν είσαι αναρχικός/η/ο, είσαι απλά αντι-εξουσιαστής, ή κάποιο χρώμα άκρο-αριστερού/ης. Μπορεί και λίγο Τροτσκιστής, λίγο Λενινιστής, λίγο της Φρανκφούρτης ή και των Παρισίων της νέας αριστεράς. Άντε και να είσαι και λίγο Μαοϊστής ή Σταλινιστής. Αλλά κι αναρχικιά/ος να είσαι, λίγο προς το μαύρο, μηδένι, ατομικιστής, Στιρνερικός, μαυρο-πράσινος, αναρχοκομμουνιστής, αναρχοσοσιαλιστής και συνδικαλιστής. Εσύ που ονειρεύεσαι συνεχώς έναν άλλο κόσμο πολύ διαφορετικό από αυτόν εδώ τον μίζερο και άδικο, ακόμα κι όταν πας να κοιμηθείς αυτό συνέχεια σκέπτεσαι. Και σε σένα απευθύνομαι, όχι τους λάϊφσταϊλ που μεθαύριο θα είναι στο Ποτάμι λόγω συμφερόντων. Συνέχεια σκέπτεσαι και ονειρεύεσαι, σε πνίγει το δίκιο και ψάχνεις συνεχώς τους κατάλληλους ανθρώπους να χτίσετε μαζί αυτόν τον κόσμο. Πας σε συνελεύσεις, εκδηλώσεις, συζητήσεις, σε ομάδες, σε παρέες, σε καφενεία, σε πάρτι, σε σχολές, στο διάλειμμα απ’την δουλειά, στη στάση, στη λαϊκή, παντού ψάχνεις να βρεις ανθρώπους να διασταυρώσεις αυτά που πιστεύεις με αυτά που πιστεύουν οι άλλοι και πόσο δυνατά θα μπορούσαν να είναι αυτά τα όνειρα που κάνεις συνεχώς. Πως να πραγματωθούν παρέα με όσους σκέπτονται παράλληλα.

 

Στάσου όμως, για κάθε μία από αυτές τις γενικές ταυτότητες υπάρχει μια άλλη εξίσου δυνατή σαν ιδέα, αντιφατική με την δική σου, με συνταγογραφημένη ρητορεία ενάντια στην δική σου, και που γι αυτόν που την έχει είναι αδύνατο να βρει έδαφος η δική σου, αλλά ούτε και η δική του σε σένα. Αλλά είναι ο μόνος που είναι διαθέσιμος να αντιπαρατεθεί με τις δικές σου ιδέες. Ολοένα γύρω μας οι χώροι που γίνονται ενεργά τέτοιες συζητήσεις όλο και στενεύουν, όλο και εντατικοποιείται ο υπόλοιπος χρόνος πέρα από τον δημιουργικό κοινωνικό χρόνο της συλλογικής διαμόρφωσης, ή συνδιαμόρφωσης όπως το λένε κάποιοι. Κανείς δεν έχει χρόνο διαθέσιμο για μια τέτοια διαδικασία. Τι να κάνεις, δε μπορείς να κάτσεις να ονειρεύεσαι μόνο σου χωρίς ανταλλαγή απόψεων γιατί γνωρίζεις πολύ καλά ότι αυτό σε απομονώνει και σε κάνει αντικοινωνικό. Όσο περνάει αυτός ο χρόνος της μοναξιάς του ονειροπόλου όλο και λιγότερα κοινά ενδιαφέροντα μπορεί να βρει με άλλους ανθρώπους. Γιατί δυστυχώς για τους ατομιστές και τους μοναχικούς λυκάνθρωπους ο άνθρωπος είναι κοινωνικό ζώο. Χρειάζεται άλλους ανθρώπους για να παραμένει ζωντανός άνθρωπος. Μπορεί να υπάρξει και μόνος αλλά χάνει την ανθρωπιά που ίσως είχε νωρίτερα. Κι ένας τέτοιος άνθρωπος, ασθενής, δεν χρειάζεται άλλους ανθρώπους να κάνει κάτι μαζί τους.

 

Σε αυτό το σημείο “το σύστημα” επινόησε το διαδίκτυο, γνωρίζοντας τον απάνθρωπο αποκλεισμό του μοντέρνου ανθρώπου και τον ατομισμό του ώστε να διαφυλάξει τα λιγοστά αγαθά που έχει με κόπο συλλέξει, κλείνεται συνεχώς μακρυά από τους ανθρώπους της κοινότητας του (φίλοι, γείτονες, συγγενείς, συνάδελφοι, ..). Εκεί ο άνθρωπος εκτόνωσε την ανάγκη για επαφή με τους άλλους ανθρώπους και το σύστημα επινόησε νέους μηχανισμούς χειραγώγησης των ανθρώπων σαν σύνολο, αυτό που το ενδιαφέρει. Κοινωνική δικτύωση Ο ονειροπόλος όμως επαναστάτης δεν μπορεί να βρει κάτι κοινό με όλους αυτούς τους χασομέρηδες χλεχλέδες που τσατάρουν και χαχανίζουν, ψάχνει για κάτι σημαντικότερο. Αυτούς τους λίγους ονειροπόλους σαν αυτόν που θα ακονίσουν μαζί και θα εξιδανικεύσουν την κοινή τους ιδέα, και αν δεν τους βρίσκει σε συλλογικές διαδικασίες στον φυσικό κόσμο η μόνη ελπίδα είναι σε ψηφιακούς τόπους όπου γίνεται συνάντηση και ανταλλαγή τέτοιων ιδεών.

 

Εδώ γυρνάμε πίσω σε αυτόν τον ψηφιακό χώρο, και στις ταυτότητες των ιδεολογικών της εισαγωγής. Α/α/α/κ/κ/κ/ε..... Για κάθε έναν από εμάς τους παθιασμένους υπάρχουν διάφοροι άλλοι από τις άλλες κατηγορίες έτοιμοι να μας κατατροπώσουν με επιχειρήματα γιατί οι ιδέες μας είναι άτοπες, αδύνατες, ουτοπικές, αδιέξοδες, μάταιες, ξεπερασμένες, ή μεταμοντέρνες. Στην πλειοψηφία όμως κανείς δεν θα κάτσει για πολύ να ασχοληθεί. Θα σου πετάξουν μια δυό ατάκες κλισέ και θα γυρίσουν στην δουλειά τους. Ελάχιστοι είναι αυτοί που δεν το βάζουν κάτω και συνεχίζουν. Υποθετικά όμως, και με βάση τις μελέτες της κοινωνικής ψυχολογίας, φαντάσου έναν που είναι πληρωμένος να σου ρίχνεται για κάθε τι που θα προτείνεις, είναι επιλεγμένος και οπλισμένος με κατάλληλα πυρά για κάθε δική σου επίθεση. Εσύ τον βλέπεις για αντίπαλο, ενώ αυτός είναι σε υπηρεσία να σε απομονώσει και να σε εξοντώσει. Και για κάθε έναν από εμάς υπάρχει ένας από αυτούς. Δηλαδή για κάθε πολιτική ταυτότητα υπάρχει μια ανάλογη αντίπαλη ταυτότητα. Διαμορφώνεται έτσι το κλίμα της συνολικής ήττας όλων μας, όλων των ιδεών μας, και όλων των ονείρων μας. Και καλά να τον βλέπεις εσύ σαν αντίπαλο και να θέλεις να παίξεις, ο διαιτητής σε αφήνει; Και ο διαιτητής δεν είναι ποτέ ένας αντίπαλος, είναι είτε δίκαιος είτε άδικος. Κι αυτό στην κοινωνική ψυχολογία είναι αντικείμενο μελέτης, πως είναι δυνατό να διαλύσεις ένα πεδίο ανταλλαγής ιδεών, μια κοινότητα, παίζοντας τα κατάλληλα αντίστοιχα παιχνίδια για τους παίκτες, ώστε το γήπεδο τελικά να ερημώσει. Να εξοντωθούν όλοι οι παίκτες και να πάνε κουρασμένοι και απογοητευμένοι σπίτια τους. Να πειστούν ότι είναι απολύτως μόνοι και ανυπεράσπιστοι ως προς αυτά που πιστεύουν.

 

Υποθετικά όλα αυτά, φανταστικά και ίσως μια εγκεφαλική άσκηση για περισσότερη συζήτηση. Γιατί ποιός τελικά θα ενδιαφερόταν να κάνει κάτι τέτοιο για κάτι που είναι υπό ύφεση (ποσοτικά και ποιοτικά) και ακίνδυνο; Ποιός θα είχε τους πόρους να στηρίξει μια τέτοια διεργασία και πλεκτάνη; Πως θα μπορούσε να συμβεί κάτι τέτοιο και να μην το είχαμε μυριστεί. Γιατί ασχέτως τι γίνεται στο φυσικό μας κόσμο που δεν είναι και σαν παιδικό παραμύθι στο ψηφιακό κόσμο η ζωή των ονειροπόλων έχει καταντήσει ένα θρίλερ τρόμου. Αλλά όσο και παρανοϊκό να ακούγεται, είναι δυαντό να γίνει κάτι τέτοιο, κανείς λογικός άνθρωπος δεν θα μπορούσε να το αποκλείσει. Ειδικά αν πιστέψουμε ότι αποτελεί κίνδυνο το φυτώριο ιδεών, θεωρητικών και πρακτικών, ενάντια στο σύστημα.

 

Θα διακόψω εδώ τον συλλογισμό και την ανάλυση γιατί υπάρχει και συνέχεια αφού προκύψει ενδιαφέρον για ανάλυση της ιδέας από όλες τις διάφορες πολύχρωμες ταυτότητες ιδεών που προαναφέρθηκαν. Γιατί κάποια λίγα ζητήματα, ελάχιστα ίσως, μπορούμε και έχουμε ακόμα κοινά και να συμφωνούμε. Ακόμα και με αυτούς που διαφωνούμε στο μέγιστο μπορούμε να βρούμε έστω και το ελάχιστο κοινό έδαφος. Ίσως όχι αρκετό ώστε να βασιστεί μια κοινή επαναστατική οργάνωση, αλλά για κάτι λίγο πιο πρακτικό και συγκεκριμένο. Με βάση αυτά και μόνο θα μπορούσαμε να οργανωθούμε με ένα πολύ συγκεκριμένο και άμεσο στόχο. Αλλά δεν θα προεξοφλήσω εγώ ποιός θα μπορούσε να είναι αυτός ο κοινός μας στόχος. Η οργάνωση, ακόμα και για αυτούς που την απεχθάνονται, έχει τα καλά της και τα προτερήματα της. Μπορεί με την συμβολή πολλών να υλοποιήσει έναν κοινό στόχο. Και τι θα ήταν μια ιδέα χωρίς πρακτικές προτάσεις επί του οργανωτικού;

 

Τέλος 1ου μέρους

Ελπίζω να υπάρξει αρκετό ενδιαφέρον και να γίνουν προτάσεις για να συνεχίσει το εγχείρημα αυτό. Θέλω να ελπίζω ότι μας αφορά όλους, τόσο τους ανένταχτους και τους διερευνητές, όσο και τους ταγμένους και ομαδοποιημένους. Είναι τόσο ατομικό όσο και συλλογικό το ενδιαφέρον.

 

Υπάρχει και το μπλε χάπι και άλλα χρώματα. Υπάρχει και το φέϊσμπουκ, υπάρχει και το “δεν με ενδιαφέρει”.

 

Ο ψυχαναλυτής του τόπου μας

 

ΥΓ Εδώ να διαμορφωθεί το πλαίσιο και το κάλεσμα για μια συζήτηση και η πραγματική συζήτηση θα γίνει από κοντά και σε διαδικασία, σε μέρος που συνήθως σε κάθε τόπο μαζευόμαστε και τα λέμε, και δεν θα βγουν μπαταρίες από συσκευές, δεν θα πλησιάσει κανείς με καμιά συσκευή στον τόπο αυτό για την δική του προστασία, ούτε θα εξαιρεθεί κανείς με βάση κάποια ταυτότητα. Εμείς θα είμαστε αυτοί που το θεωρούμε αναγκαίο κακό και με τα ελάχιστα όχι που μας ενώνουν να δείξουμε ότι μπορούμε να οικοδομήσουμε έστω και ένα μικρούλι ναι

Προσθέστε περισσότερες πληροφορίες

To μέγιστο μέγεθος των αρχείων είναι 16ΜΒ. Επιτρέπονται όλες οι γνωστές καταλήξεις αρχείων εικόνας,ήχου, βίντεο. ΠΡΟΣΟΧΗ! Για να υπάρχει η δυνατότα embed ενός video πρέπει να είναι της μορφής mp4 ή ogg.

Νέο! Επιλέξτε ποιά εικόνα θα απεικονίζεται στην αρχή του σχόλιου.

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License