πολιτικη ανυπακοη

henry david thoreau πολιτικη ανυπακοη

« Δεν αποτελεί καθήκον κανενός ,όπως είναι φυσικό ,να αφιερωθεί στην εξάλειψη κακών ,ακόµη και των πιο µεγάλων ,ίσως να έχει το ίδιο καλά δεσµευθεί µε κάποια άλλα ενδιαφέροντα , µα έχει τουλάχιστον καθήκον να νίψει τας χείρας του από το άδικο ,και αν πλέον σταµατήσει να το έχει στο µυαλό του ,να µην του παρέχει την υποστήριξη του .Εάν προσηλωθώ σε άλλες επιδιώξεις και προσανατολισµούς ,πρέπει πρώτα να βεβαιωθώ τουλάχιστον ότι δεν τους υπηρετώ καθήµενος πάνω στους ώµους κάποιου άλλου .Τότε ,θα πρέπει κατ ’ αρχάς να κατέβω από τους ώµους του ανθρώπου εκείνου για να αφήσω και αυτόν να ακολουθήσει τα δικά του σχέδια .Κοιτάξτε µία κατάφωρη ασυνέπεια που γίνεται ανεκτή .Έχω ακούσει συµπολίτες µου να λένε « Θα έπρεπε να τους άφηνα να µε διατάξουν να καταστείλω µία εξέγερση ή να βαδίσω κατά του Μεξικού ,για να δούµε αν θα το έκανα .» και την ίδια στιγµή ο ίδιος από αυτούς τους απλούς ανθρώπους έχει άµεσα ,την υπακοή που τηρεί στην κυβέρνηση και έµµεσα ,τουλάχιστον µε τα χρήµατά του ,προσφέρει υποκατάστατα .Ο στρατιώτης που αρνείται να υπηρετήσει σε έναν άδικο πόλεµο επικροτείται από αυτούς που δεν αρνούνται να υπηρετήσει σε έναν άδικο πόλεµο επικροτείται από αυτούς που δεν αρνούνται να στηρίξουν την άδικη κυβέρνηση που κάνει τον πόλεµο ,από αυτούς ,των οποίων την πράξη και το κύρος εκείνος περιφρονεί και δεν λαµβάνει υπόψη .Σαν το Κράτος να ήθελε να εξιλεωθεί σε τέτοιο βαθµό βάζοντας κάποιον να το χτυπά µε το φραγγέλιο ενόσω αδικοπραγεί , µα όχι σε βαθµό που να σταµατήσει να ανοσιουργεί έστω και για µία στιγµή .Εποµένως ,στο όνοµα της Τάξης και της Πολιτικής Εξουσίας ,είµαστε όλοι προορισµένοι να τιµούµε και να υποστηρίζουµε την αθλιότητά µας .Ύστερα από την πρώτη έκρηξη ανοµίας έρχεται η αδιαφορία γι ’ αυτήν και από ανήθικη γίνεται ,καθώς ήταν ,αήθης και όχι εντελώς περιττή για τη ζωή που έχουµε υφάνει ».

Αυτό που χαρακτηρίζει τη « Πολιτική Ανυπακοή » είναι ότι αποτελεί είναι πολιτικό δοκίµιο , ίσως ένα πρώιµο αναρχικό µανιφέστο της εποχής . Είναι µία πράξη αντίστασης , µε την ερµηνεία του κειµένου να προκείπτει ανάλογα µε τον τρόπο ανάγνωσης του και εποµένως διαφορετικοί αναγνώστες να το αντιλαµβάνονται µε διαφορετικό τρόπο . Ο Θορώ από τη µία , στο µεγαλύτερο µέρος του , στοιχειοθετεί και προκηρύττει µία « ειρηνική επανάσταση » και την επιλογή στη µη χρήση βίας , αλλά από την άλλη , ανάµεσα σε διφορούµενες προτάσεις , µας µιλά για την άµεση δράση του ατόµου και για το αίµα που χύνεται σε ένα µεταφορικό πλαίσιο . Είναι όµως ξεκάθαρο ότι και ο ίδιος επιθυµεί να βρεθεί µάρτυρας µπροστά σε πραγµατικό αίµα , την ώρα που γράφει την « Πολιτική Ανυπακοή ». Το δοκίµιο αυτό ήταν το αποτέλεσµα της οργής , αλλά και του κλονισµού του συγγραφέα µετά τον εγκλεισµό του σε κρατητήριο της κωµόπολης Κόνκορντ της Μασαχουσέτης , τον Ιούλιο του 1846, αρνούµενος να πληρώσει φόρους στη δηµοτική αρχή που προορίζονταν για την εκπαίδευση των στρατιωτών για τον πόλεµο µε το Μεξικό .

Στρέφεταιµεµένοςκατάτηςδουλείαςκαθώςδενείχεκαταργηθεί ακόµηκαιτουπολέµουµετοΜεξικόπουτηνυπέθαλπεκαιοοποίοςκηρύχτηκεστοόνοµατηςεπεκτατικήςπολιτικήςτωνΗ.Π. Α.,καιαφορούσετανέαεδάφητουνότου(ηπολιτείατουΤέξαςαλλάκαιτεράστιακοµµάτιαγηςπουφτάνουνµέχριτηνΚαλιφόρνια,προσαρτίστηκανστιςΗ.Π. Α.µετάτοτέλοςτουδίχρονουπολέµουτο1848),λέγονταςχαρακτηριστικά:« Ο λαός αυτός πρέπει να σταµατήσει να διατηρεί σκλάβους και να διεξάγει πόλεµο στο Μεξικό ,έστω και αν κάτι τέτοιο θα του στοιχίσει την ύπαρξή του ως λαού ».« Υπάρχουν χιλιάδες που είναι στη γνώµη αντίθετοι στη δουλεία και στον πόλεµο ,που όµως στην πράξη δεν κάνουν τίποτε για να τα σταµατήσουν και οι οποίοι ,θεωρώντας τον εαυτό τους παιδιά του Ουάσιγκτον και του Φραγκλίνου ,κάθονται µε τα χέρια στις τσέπες και διατείνονται ότι δεν ξέρουν τι να κάνουν και τίποτε δεν κάνουν ,που ακόµη αναγάγουν το ζήτηµα της ελευθερίας σε ζήτηµα ελεύθερου εµπορίου και διαβάζουν ήσυχα τις διακυµάνσεις των τιµών µαζί µε τις τελευταίες ειδήσεις από το Μεξικό ,ίσως πριν αποκοιµηθούν ,επάνω και στα δύο , µετά το δείπνο .Ποια είναι η διακύµανση της τιµής ενός έντιµου ανθρώπου και ενός πατριώτη σήµερα ; Διστάζουν και λυπούνται και κάποτε αιτούνται , µα τίποτε δεν κάνουν µε ζήλο και αποτελεσµατικότητα .Θα περιµένουν καλοπροαίρετα ,άλλους να θεραπεύσουν το κακό ,και ίσως να µην χρειαστεί να στεναχωριούνται πλέον .Εν τέλει ,δίνουν µονάχα µία φθηνή ψήφο , µία ανεπαρκή έγκριση και ένα αδύναµο κατευόδιο στο δίκαιο ,για εκεί που πηγαίνει µε τη συνδροµή τους .Υπάρχουν εννιακόσιοι ενενήντα εννέα προστάτες της αρετής για κάθε ενάρετο άνδρα .Μα είναι πιο εύκολο να έρθεις σε επικοινωνία µε τον πραγµατικό ιδιοκτήτη ενός πράγµατος απ ’ ότι µε τον προσωρινό του φύλακα ».

Η « Πολιτική Ανυπακοή » του Θορώ είναι γεµάτη από δράση και ηλεκτρισµό , που απορρέει από την όλη στάση και γραφή του συγγραφέα . Από τη µεριά του ο αναγνώστης την ερµηνεύει , την αναλύει και τη µετατρέπει µε τη σειρά του σε δράση . Η « Πολιτική Ανυπακοή », επηρέασε σε µεγάλο βαθµό την πορεία και το έργο ανθρώπων µε πολύ διαφορετικές καταβολές . Άνθρωποι µεγάλης θρησκευτικής αφοσίωσης , ηγέτες συλλογικών εξορµήσεων αλλά και µέλη αντιστασιακών κινηµάτων , ακόµα και ανθρώπους του αναρχικού χώρου . Από τον Μαχάτµα Γκάντι , µέχρι τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ , τον Τολστόι και έναν σκόπιµα ανώνυµο µαχητή της Δανικής Αντίστασης . Για τους περισσότερους , το έργο αυτό πρεσβεύει την αντίσταση µέσω της µη - βίας , αφήνοντας στον αναγνώστη την επιλογή της αντίστασης ή της υποταγής .

Η « Πολιτική Ανυπακοή » είναι η επιλογή της δράσης όταν δεν έχεις άλλη επιλογή . Δεν είναι απλός µια πράξη , αλλά είναι αναγκαία πράξη , από εκείνους που είτε την κάνουν σ ’ ένα συνειδητό επίπεδο αντίστασης είτε σε ένα επίπεδο ηθικής και σεβασµού απέναντι στους άλλους αλλά κυρίως στον εαυτού τους . Είναι το παράδειγµα του ίδιου του συγγραφέα , ο οποίος αρνούµενος να πληρώσει τον οποιονδήποτε φόρο και να συµµετάσχει σε οποιαδήποτε µορφή κοινότητας , η οποία ήταν η προέκταση της εκµετάλλευσης και της αδικίας του κράτους , έθεσε εαυτόν εκτός όλων εκείνων που εκπροσωπούσαν , συντάσσοντας την παρακάτω δήλωση : « Διά της παρούσης , γνωρίζω σε όλους ότι εγώ , ο Χενρυ Θορώ , δεν επιθυµώ να θεωρούµαι µέλος της οιαδήποτε αναγνωρισµένης κοινότητας στην οποία δεν συµµετέχω ».

Είναι η πράξη και η στάση ζωής της Ρόζα Παρκς , που πολλές δεκαετίες αργότερα , το 1955, αρνήθηκε να δώσει τη θέση της σε έναν λευκό επιβάτη λεωφορείου στο Μοντγκόµερι της Αλαµπάµα , µε σκοπό όχι να συλληφθεί αλλά γιατί απλώς ήθελε να επιστρέψει στο σπίτι της .

Σε ένα καθεστώς που φυλακίζει αδίκως , η θέση του δίκαιου ανθρώπου είναι επίσης στη φυλακή . Η κατάλληλη θέση , η µόνη θέση που η Μασαχουσέτη έχει προβλέψει για τα πιο ελεύθερα και λιγότερο αποθαρρυντικά πνεύµατά της είναι στις φυλακές της , να τα πετάει και να τα κλειδώνει έξω από τον πολιτειακό της βίο , µε δική της απόφαση , όπως και τα ίδια , άλλωστε , έχουν βγει ήδη απ ’ έξω , λόγω των αρχών τους . Είναι εκεί που ο φυγάς σκλάβος , ο ελευθερώµενος επί το λόγο της τιµής του Μεξικανός και ο Ινδιάνος , που έχει έρθει να παραπονεθεί για το άδικο που µαστίζει τη φυλή του , θα τα συναντήσουν στον διαχωριζόµενο αλλά πιο ελεύθερο και τιµηµένο εκείνο χώρο όπου η Πολιτεία στέλνει εκείνους που δεν είναι µαζί της , αλλά εναντίον της – το µόνο οίκηµα σε ένα δουλικό Κράτος όπου ένας ελεύθερος άνδρας µπορεί να κατοικίσει χωρίς να ατιµαστεί . Όποιος νοµίζει ότι η δύναµή τους θα χαθεί εκεί µέσα και οι φωνές τους δεν θα φτάνουν πια στα αυτιά του Κράτους , ότι θα εξουδετερωθούν από εχθρούς τους εντός των τειχών , δεν γνωρίζει πόσο η αλήθεια είναι ισχυρότερη από το σφάλµα , ούτε πόσο πιο εύγλωττα και αποτελεσµατικά µπορεί να πολεµήσει την αδικία που λίγο µόνο έχει γνωρίσει ο ίδιος . Ψηφίστε ολοκληρωτικά , όχι απλά µε ένα κοµµάτι χαρτί , µα µε όλη σας την ισχύ . Μία µειοψηφία είναι ανίσχυρη όταν συµµορφώνεται µε την πλειοψηφία , τότε δεν είναι ούτε καν µειοψηφία , τουναντίον , είναι ακατανίκητη όταν συσσωρεύεται όλη της η δύναµη . Εάν οι λύσεις είναι είτε να πάνε όλοι οι άνθρωποι στη φυλακή είτε να εγκαταλειφθούν ο πόλεµος και η δουλεία , η Πολιτεία δεν θα έχει κανένα δισταγµό ως προς το τι θα επιλέξει . Εάν χίλιοι εφέτος δεν πλήρωναν το φόρο τους , αυτό δεν θα ήταν ένα βάρβαρο και αιµατηρό µέτρο όπως αν το πλήρωναν και έδιναν στην Πολιτεία τα µέσα να διαπράττει αγριότητες και να χύνει αθώο αίµα . Αυτός είναι τελικά και ο ορισµός της ειρηνικής επανάστασης , εάν µπορεί ποτέ να γίνει »

Η«Πολιτική Ανυπακοή»είναιµίακλασικήπολιτικήπραγµατεία,ηοποίαεξετάζειπώςοιάνθρωποιυπακούουνστουςνόµους,ακόµακαιανξέρουνότιστηνουσίαείναιάδικοικαιαποσκοπούνστασυµφέροντατηςάρχουσαςτάξης.Η ΑντιγόνητουΣοφοκλήθαέβρισκεέναδεύτεροπατέραστηνουσίατηςανυπακοήςτουΘορώ(οοποίοςήτανάριστοςγνώστηςτηςαρχαίαςελληνικήςφιλοσοφίας),ότανγράφει«σεένακαθεστώςπουφυλακίζειαδίκως,ηθέσητουδίκαιουανθρώπουείναιεπίσηςστηφυλακή»ανκαιτοαίτηµάτηςήτανηθικόκαιόχιπολιτικό.ΣτοκείµενοόµωςτουΘορώ,ηθικήκαιπολιτικήείναιένακαιτοαυτό. Έτσιβλέπουµετηνπράξητηςµη-βίαςναπαίρνεισάρκακαιοστά,καθώςοάνθρωποςβάζειπρώτατηνηθικήκαιτησυνείδησήτου,ώστενασταµατήσειναείναισυνένοχοςείτεενεργητικά,είτεµεαπλήσυναίνεση,σεµιακρατικήεξουσίαηοποίασυνεχίζειµεσφοδρότηταναυπονοµεύειαξίες,όπωςηελευθερίακαιηδικαιοσύνηανάµεσαστουςλαούς,ανάµεσαστουςπολίτες,ανάµεσαστουςανθρώπους.ΟΘορώόµωςπάνωαπ’όλα,είναιέναςπολίτηςοοποίοςαρνείταισυνειδητάνααποκοπεί απότηνκοινωνία,απλάδενπαρέχεικαµίαυποστήριξηστηνεξουσία.Ζητάταυτόχρονααπότουςυπόλοιπουςπολίτεςνακάνουνκριτικήκαινααντιδράσουνστηνεξουσία,νασυνειδητοποιήσουνότιµπορούννααντισταθούν,καινασταµατήσουννατροφοδοτούνµετοαίµατους(είτεµεταφορικάείτερεαλιστικά,τοαφήνωστηνκρίσησας)τουςµηχανισµούςτης.ΗσηµασίατηςανυπακοήςτουΘορώσίγουραβρίσκεταιστηνουσίατουπεριεχοµένουτωνανατρεπτικώντουιδεών,όµωςέγκειταικαιστηνεπιδραστικότηταπουάσκησεσταεκατοµµύριατωνανθρώπων,πουθέλησανναορθώσουντοανάστηµάτους,ζητώνταςδικαιοσύνηκαιελευθερίααπέναντισ’ένακαταπιεστικόµηχανισµό,οοποίοςέχεικαταρρεύσειστιςσυνειδήσειςµας,αλλάαποµένεινακαταρρεύσεικαιστηνπραγµατικότητάµας. « Ήρθα στον κόσµο αυτόν όχι για να τον µετατρέψω σε ένα καλό µέρος για να ζήσει κανείς ,αλλά για να ζήσω εγώ σ ’ αυτόν είτε καλός είτε κακός ».

Προσθέστε περισσότερες πληροφορίες

To μέγιστο μέγεθος των αρχείων είναι 16ΜΒ. Επιτρέπονται όλες οι γνωστές καταλήξεις αρχείων εικόνας,ήχου, βίντεο. ΠΡΟΣΟΧΗ! Για να υπάρχει η δυνατότα embed ενός video πρέπει να είναι της μορφής mp4 ή ogg.

Νέο! Επιλέξτε ποιά εικόνα θα απεικονίζεται στην αρχή του σχόλιου.

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License