Ο Ισραηλινός Στρατός διαβάζει Deleuze και Guattari (και Debord)

από για τη μετάφραση, antonymous 18/08/2006 2:47 πμ.

Θεματικές:  Μέση Ανατολή, 

Οι Ισραηλινές Δυνάμεις έχουν επηρεαστεί βαθιά από τη σύγχρονη φιλοσοφία, δείχνοντας πώς βασικά θεωρητικά κείμενα των στρατιωτικών ακαδημιών και αρχιτεκτονικών σχολών πολλές φορές συγκλίνουν.

post image

[φωτογραφία του Παλαιστινιακού Προσφυγικού Καταυλισμού Balata]



Η Τέχνη Του Πολέμου

του Eyal Weizman*

Η επίθεση που πραγματοποιήθηκε από δυνάμεις των Ισραηλινών "Αμυντικών" Δυνάμεων (IDF) [τα εισαγωγικά στο "Αμυντικών" είναι του μεταφραστή] στην πόλη της Nablus τον Απρίλη του 2002 χαρακτηρίστηκε από τον στρατηγό Aviv Kokhavi, ώς "αντεστραμένη γεωμετρία", όρο που επεξήγησε ώς 'την ανασύνταξη της αστικής κυριαρχίας διαμέσου μιας σειράς μικρών, τακτικών κινήσεις' |1. Κατά τη διάρκεια της μάχης Ισραηλινοί στρατιώτες εκινούντο μέσα στην πόλη μέσω 'υπέργειων τούνελ' εκατοντάδων μέτρων, σχηματισμένων μέσα από πυκνά και κοντινά μεταξύ τους κτισμάτων. Παρόλο που αρκετές χιλιάδες στρατιωτών και Παλαιστινίων ανταρτών κινούνταν ταυτόχρονα μέσα στην πόλη, ήταν σε τέτοιο βαθμό ενσωματωμένοι στον αστικό ιστό που λίγοι θα διακρίνονταν από αέρος. Επιπλέον δε χρησιμοποίησαν τους δρόμους, τα σοκάκια ή τις πλατείες τις πόλης ούτε εξωτερικές πόρτες, εσωτερικές σκάλες ή παράθυρα. Κινήθηκαν οριζόντια διαμέσω τοίχων και κάθετα μέσω των τρυπών που άνοιξαν με εκρήξεις σε ταβάνια και πατώματα. Αυτού το είδους η κίνηση που περιγράφεται από το στρατό ώς 'infestation', επιχειρεί να επαναπροσδιορίσει το μέσα ώς έξω, τον ιδιωτικό εσωτερικό χώρο ώς δημόσιο πέρασμα. Η τακτική του IDF να "περπατάει μέσα από τοίχους" συνεπάγεται μια αντίληψη της πόλης όχι ώς τόπο αλλά ώς το μέσο της πολεμικής επιχείρησης – ένα εύκαμπτο, σχεδόν υγρό μέσο σε αέναη κίνηση.

Οι σύγχρονοι στρατιωτικοί θεωρητικοί είναι τώρα απασχολημένοι με το να επαναπροσδιορίζουν τον αστικό χώρο. Το στοίχημα είναι μεγάλο και περιλαμβάνει έννοιες, όρους και αρχές που καθορίζουν τις στρατιωτικές στρατηγικές και τακτικές. Ο τεράστιος ακαδημαικός χώρος που ο γεωγράφος Stephen Graham έχει αποκαλέσει διεθνή 'σκιώδη κόσμο' των στρατιωτικών αστικών ερευνητικών ινστιτούτων και εκπαιδευτικών κέντρων που έχουν ιδρυθεί προκειμένου να μελετήσουν στρατιωτικές επιχειρήσεις σε πόλεις, θα μπορούσε να παραλληλιστεί με το διεθνές δίκτυο ελιτ αρχιτεκτονικών ακαδημιών. Αλλά σύμφωνα με τον αστικό θεωρητικό Simon Marvin, ο στρατιωτικός-αρχιτεκτονικός 'σκιώδης κόσμος' παράγει αυτή τη στιγμή περισσότερη εντατική και χρηματοδοτούμενη έρευνα από όλα αυτά τα πανεπιστημιακά προγράμματα μαζί, και [το λέει αυτό ο Marvin] γνωρίζοντας σίγουρα για την avant-garde αστική έρευνα που πραγματοποιείται σε αρχιτεκτονικά ινστιτούτα, ειδικά για τον Τρίτο Κόσμο και τις Αφρικανικές πόλεις. Τα βασικά θεωρητικά κείμενα στις στρατιωτικές ακαδημίες και αρχιτεκτονικές σχολές συμπίπτουν σε μεγάλο βαθμό. Πραγματικά, η λίστα των κειμένων προς ανάγνωση στις σύγχρονες στρατιωτικές σχολές περιλαμβάνει κείμενα από το 1968 περίπου (με έμφαση στα έργα των Gilles Deleuze, Félix Guattari και Guy Debord), καθώς και πιό σύγχρονα συγγράματα αστικολογίας, ψυχολογίας, κυβερνητικής, μετα-αποικιακής και μετα-δομικής θεωρίας. Εάν όντως, όπως ισχυρίζονται πολλοί συγγραφείς, ο χώρος για αμφισβήτηση έχει χαθεί εν μέσω της καπιταλιστικής κουλτούρας του τέλους του 20ου αιώνα, ο χώρος αυτός ξαναβρίσκεται, αυτή τη φορά στο στρατό.

Πραγματοποίησα μια συνέντευξη με τον Kokhavi, επικεφαλή της Μονάδας Αλεξιπτωτιστών, που στα 42 θεωρείται ένας από τους πιό πολλά υποσχόμενους νέους αξιωματικούς του IDF (και επικεφαλής της επιχείρησης εκένωσης οικισμών στη Λωρίδα της Γάζας)2. Όπως πολλοί άλλοι αξιωματικοί καριέρας, είχε αφήσει προσωρινά το στρατό για να πάρει πανεπιστημιακό πτυχίο – παρόλο που αρχικά σκόπευε να σπουδάσει αρχιτεκτονική, κατέληξε με πτυχίο φιλοσοφίας από το Hebrew University. Όταν μου εξήγησε τον βασικό κανόνα που διείπε τη μάχη της Nablus, το πιό ενδιαφέρον για εμένα ήταν όχι τόσο η περιγραφή των συμβάντων αυτή καθ'αυτή, όσο ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόταν τη ροή της δράσης.

Είπε: 'ο χώρος που κοιτάς αυτή τη στιγμή, το δωμάτιο αυτό που κοιτάς, δεν είναι παρά η αντίληψή σου γι'αυτό. […] Το ερώτημα [για εμάς] είναι, πώς θα αντιληφθείς το σοκάκι; […] Το αντιληφθήκαμε ώς ένα χώρο στον οποίο απαγορεύεται να περπατήσεις από πόρτα σε πόρτα, απαγορεύεται να το διασχίσεις και απαγορεύεται να κοιτάξεις από το παράθυρο, καθώς μας περιμένει ένα όπλο στο σοκάκι και παγίδες στις πόρτες. Αυτό συμβαίνει γιατί ο εχθρός αντιλαμβάνεται το χώρο με ένα κλασσικό, παραδοσιακό τρόπο κι εγώ δε θέλω να ακολουθήσω την αντίληψη αυτή και να πέσω στις παγίδες του. […] Θέλω να τον αιφνιδιάσω! Αυτή είναι η πεμπτουσία του πολέμου. Χρειάζεται να κερδίσω […] Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο επιλέξαμε να μετακινηθούμε διαμέσου των τοίχων. . . Σαν ένα σκουλήκι που τρώει το χώρο μπροστά του για να προχωρήσει, αναδύεται προσωρινά και μετά εξαφανίζεται […]

Είπα στους άνδρες μου, “Φίλοι! […] Αν μέχρι τώρα είχατε συνηθίσει να περπατάτε στους δρόμους και τα πεζοδρόμια, ξεχάστε το! Από εδώ και πέρα θα περπατάμε μέσα από τοίχους!” |2 Η πρόθεση του Kokhavi στη μάχη ήταν να εισέλθει στην πόλη προκειμένου να σκοτώσει μέλη της Παλαιστινιακής Αντίστασης και να ξαναβγεί. Η τρομακτική ευθύτητα των στόχων αυτών, όπως διατυπώθηκαν σε μένα από τον Shimon Naveh, ανώτερο του Kokhavi, είναι μέρος μιας ευρύτερης Ισραηλινής πολιτικής που στοχεύει στο να διαταράσσει την Παλαιστινιακή Αντίσταση τόσο σε πολιτικό όσο και στο στρατιωτικό επίπεδο, με επιλεγμένες δολοφονίες από αέρος και εδάφους.

Εάν πιστεύετε ακόμη, όπως θα ήθελε το IDF, πως η μετακίνηση μέσω τοίχων είναι μια σχετικά ευγενής πολεμική τακτική, τότε η περιγραφή των παρακάτω περιστατικών ίσως να σας αλλάξει τη γνώμη. Στην αρχή, οι στρατιώτες μαζεύονται πίσω από τον τοίχο και μετά, χρησιμοποιόντας εκρηκτικά, τρυπάνια ή σφυριά, κάνουν μια τρύπα αρκετά μεγάλη ώστε να μπορούν να περάσουν. Ακολουθούν χειροβομδίδες λάμψης ή μερικοί τυχαίοι πυροβολισμοί εναντίον δωματίων που συνήθως είναι τα ιδιωτικά σαλονοδωμάτια ανυποψίαστων πολιτών. Όταν οι στρατιώτες περνούν μέσα από τον τοίχο, κλειδώνουν τους πολίτες σε ένα από τα δωμάτια όπου αναγκάζονται να παραμείνουν -συχνά για αρκετές μέρες- όσπου να ολοκληρωθεί η επιχείρηση, συχνά χωρίς νερό, τουαλέτα, φαγητό ή φάρμακα.

Οι πολίτες στην Παλαιστίνη, όπως στο Ιράκ, βιώνουν την αναπάντεχη είσοδο του πολέμου στην πλέον ιδιωτική σφαίρα της ζωής τους, το σπίτι τους, ώς την πλέον τραυματική και ταπεινωτική εμπειρία. Μια παλαιστίνια γυναίκα γνωστή μόνο ώς Aisha, δίνοντας συνέντευξη σε δημοσιογράφο του Palestine Monitor, περιέγραψε την εμπειρία:

“Φανταστείτε το: κάθεστε στο σαλόνι σας, που ξέρετε τόσο καλά. Αυτό είναι το δωμάτιο όπου η οικογένεια βλέπει τηλεόραση το απόγευμα μετά το βραδυνό, και ξαφνικά ο τοίχος εξαφανίζεται με ένα κρότο, το δωμάτιο γεμίζει σκόνη και χαλάσματα και μέσα από τον τοίχο έρχονται οι στρατιώτες, ο ένας μετά τον άλλο, ουρλιάζοντας διαταγές. Δεν έχεις ιδέα αν έχουν έρθει για σένα, αν έχουν έρθει να επιτάξουν το σπίτι σου, ή αν απλά το σπίτι σου βρίσκεται στην διαδρομή τους προς κάπου αλλού. Τα παιδιά ουρλιάζουν, πανικοβάλονται. Είναι δυνατό να διανοηθείτε καν τον τρόμο που βιώνει ένα πεντάχρονο παιδί όταν τέσσερις, έξι, οχτώ, δώδεκα στρατιώτες εμφανίζονται μέσα από τον τοίχο με τα πρόσωπά τους βαμένα μαύρα, τα αυτόματά τους στραμμένα προς όλες τις κατευθύνσεις, κεραίες να βγαίνουν από τα σακίδιά τους κάνοντάς τους να μοιάζουν σαν τεράστια μυρμήγκια;” |3

Ο Naveh, απόστρατος Αξιωματικός, είναι ο διευθυντής του Operational Theory Research Institute (Ερευνητικό Ινστιτούτο Επιχειρησιακής Θεωρίας), το οποίο διδάσκει αξιωματικούς του IDF και άλλων στρατών την 'επιχειρησιακή θεωρία' – που στη στρατιωτική αργκό ορίζεται ώς κάπου ανάμεσα στη στρατηγική και την τακτική. Περιέγραψε το στόχο του ινστιτούτου του, ιδρυθέν το 1996, ώς εξής:
'Είμαστε σαν το Jesuit Order. Προσπαθούμε να μάθουμε και να δείξουμε στους στρατιώτες πώς να σκέφτονται. […] Διαβάζουμε τον Christopher Alexander [ΣτΜ γνωστός άγγλος αρχιτέκτονας], το φαντάζεστε; Διαβάζουμε κείμενα του John Forester και άλλων αρχιτεκτόνων. Διαβάζουμε Gregory Bateson, Clifford Geertz. Οχι εγώ, αλλά οι στρατιώτες και οι στρατηγοί μας καλούνται να σκεφτούν με βάση το υλικό αυτό. Έχουμε ξεκινήσει μια σχολή και πρόγραμμα σπουδών για "επιχειρησιακούς αρχιτέκτονες". |4 Σε μια διάλεξη ο Naveh έδειξε ένα διάγραμα που θυμίζει ένα “τετράγωνο αντίθεσης” που σχηματίζει σενάρια από λογικά σενάρια με βάση δυαδικούς συλλογισμούς αναφερόμενους στο στρατό και τις αντάρτικες επιχειρήσεις. Χρησιμοποιεί συχνά φράσεις όπως 'Διαφορά και Επανάληψη – η Διαλεκτική της Κατασκευής και του Κατασκευάζειν', 'Αμορφες Εχθρικές Οντότητες', 'Μορφοκλασματικές Μανούβρες', 'Ταχύτητα εναντίον Ρυθμών', 'Η Πολεμική Μηχανή Wahabi', 'Μεταμοντέρνοι Αναρχικοί' και 'Νομαδικοί Τρομοκράτες', που συχνά παραπέμπουν στο έργο των Deleuze και Guattari. Οι πολεμικές μηχανές, σύμφωνα με τους φιλοσόφους, είναι πολύμορφες, χαλαρές οργανώσεις που διακρίνονται για την ικανότητά τους να μεταμορφώνονται, σχηματιζόμενες από μικρές ομάδες που χωρίζονται ή ενώνονται μεταξύ τους, ανάλογα με τις συγκυρίες. (Ο Deleuze και ο Guattari γνώριζαν πως το κράτος δύναται να μεταμορφώσει εθελούσια εαυτό σε μια πολεμική μηχανή. Παρόμοια, στη συζήτησή τους πάνω στον 'ομαλό χώρο' υπονοείται πως η επινόηση μπορεί να οδηγήσει στην κυριαρχία).

Ρώτησα τον Naveh γιατί ο Deleuze και ο Guattari είναι τόσο δημοφιλείς στον Ισραηλινό Στρατό. Απάντησε πως 'πολλές από τις έννοιες στο “A Thousand Plateaux” έγιναν εξαιρετικά σημαντικές για εμάς […] επιτρέποντάς μας να εξηγήσουμε σύγχρονες καταστάσεις με τρόπο που πριν δε μπορούσαμε. Αμφισβήτησε τα πρότυπά μας. Πιό σημαντικός ήταν ο διαχωρισμός που πρότεινε μεταξύ "ομαλού" και "ραβδωτού" χώρου [που αντίστοιχουν] στις έννοιες της “πολεμικής μηχανής” και του "κρατικού μηχανισμού". Στο IDF χρησιμοποιούμε πλέον συχνά τον όρο "να ομαλοποιήσουμε τον χώρο" όταν θέλουμε να αναφερθούμε σε μια επιχείρηση που θα πραγματοποιηθεί μέσα στο χώρο σαν αυτός να μην είχε σύνορα. […]

Οι Παλαιστινιακές περιοχές μπορούν πραγματικά να χαρακτηριστούν ώς "ραβδωτές" με την έννοια ότι είναι κλεισμένες από φράχτες, τοίχους, χαντάκια, οδοφράγματα κτλ. |5. Όταν τον ρώτησα εάν η μετακίνηση τοίχων ήταν μερος τέτοιων επιχειρήσεων εξήγησε πως 'στη Nablus το IDF αντιμετώπισε τις αστικές συγκρούσεις ώς ένα πρόβλημα χώρου. [...] Το να ταξιδέψει κανείς διαμέσου των τοίχων είναι μια απλή μηχανικά λύση που συνδέει τη θεωρία με την πράξη.|6

Για να καταλάβει κανείς την τακτική του IDF να μετακινείται διαμέσου Παλαιστινιακών αστικών χώρων, είναι απαραίτητο να καταλάβει πώς αντιλαμβάνονται την γνωστή πλέον τακτική του 'swarming' [ΣτΜ συγκέντρωση σε σμήνος] – ένας όρος που έχει χρησιμοποιηθεί πολάκις στην πολεμική θεωρία από την έναρξη του Αμερικάνικου δόγματος στη μετά τον Ψυχρό Πόλεμο εποχή, γνωστού ώς “Επανάσταση Στις Στρατιωτικές Υποθέσεις”. Η τακτική του swarming υιοθετήθηκε από την Αρχή του swarm στην Τεχνητή Νοημοσύνη, που θεωρεί πως η δυνατότητα για επίλυση προβλημάτων δημιουργείται από την αλληλεπίδραση και επικοινωνία σχετικά απλοϊκών παραγόντων (μυρμήγκια, πουλιά, μέλισσες, στρατιώτες) με λίγο ή και καθόλου κεντρικό έλεγχο. Το swarm απεικονίζει την αρχή της μη-γραμμικής φαινομενικότητας σε χωρικούς, οργανωτικούς και χρονικούς όρους. Η παραδοσιακή τακτική της μανούβρας, χαρακτηριζόμενη από την απλοϊκή Ευκλείδια γεωμετρία, μεταμορφώνεται, σύμφωνα με το στρατό, σε μια πολύπλοκη γεωμετρία που θυμίζει μορφοκλασματικές δομές. Το σχέδιο μάχης αντικαθίσταται από κάτι που ο στρατός, χρησιμοποιόντας μια έκφραση α λα- Foucault ονομάζει “προσέγγιση κουτιού εργαλείων”, όπου διαφορετικές μονάδες λαμβάνουν τα εργαλεία που χρειάζονται για να αντιμετωπίσουν μια σειρά από καταστάσεις και σενάρια αλλά δε μπορούν να προβλέψουν την χρονική αλληλουχία με την οποία τα γεγονότα αυτά θα συμβούν |7.

Naveh:
'Οι επιχειρησιακοί και Τακτικοί επικεφαλείς στηρίζονται ο ένας στον άλλο και μαθαίνουν τα προβλήματα κατασκευάζοντας την ιδέα της μάχης […] η δράση γίνεται γνώση και η γνώση γίνεται δράση. […] Καθώς ένα καθοριστικό αποτέλεσμα δεν είναι εφικτό, το κυρίως όφελος από την επιχείρηση γίνεται τώρα η βελτίωση του ίδιου του συστήματος ώς σύστημα.' |8

Αυτό εξηγεί ίσως την γοητεία που ασκούν στο στρατό τα χωρικά και οργανωτικά μοντέλα που έχουν αναπτυχθεί από θεωρητικούς όπως ο Deleuze και ο Guattari. Πράγματι, όσον αφορά το στρατό, οι αστικές στρατιωτικές επιχειρήσεις είναι η υπέρτατη μορφή μεταμοντέρνας σύγκρουσης. Η πίστη σε ένα λογικά κατασκευασμένο και γραμμικό σχέδιο μάχης χάνεται μέσα στην πολυπλοκότητα της αστικής πραγματικότητας. Οι άμαχοι γίνονται μαχητές και οι μαχητές γίνονται άμαχοι. Η ταυτότητα μπορεί να αλλάξει το ίδιο γρήγορα με το φύλο: η μεταμόρφωση γυναικών σε άνδρες μαχητές μπορεί να συμβεί στον ίδιο χρόνο που χρειάζεται ένας undercover “Αραβοποιημένος” στρατιώτης ή καμουφλαρισμένος Παλαιστίνιος μαχητής για να τραβήξει ένα αυτόματο κάτω από μια φούστα. Για ένα Παλαιστίνιο μαχητή εμπλεκόμενο σε μια τέτοια μάχη, οι Ισραηλινοί φαίνεται σα 'να είναι παντού: πίσω, στα πλάγια, δεξιά κι αριστερά. Πώς να πολεμήσεις έτσι; |9

Η Κριτική θεωρία είναι πλέον κλειδί για τη διδασκαλία και την εκπαίδευση που παρέχει ο Nave. Εξηγεί: 'χρησιμοποιούμε την Κριτική θεωρία κυρίως για να κριτικάρουμε τον ίδιο τον στρατιωτικό θεσμό – τα προκαθορισμένα και βαριά του θεμέλια. Η θεωρία είναι σημαντική για εμάς προκειμένου να καλύψουμε το κενό μεταξύ της υπάρχουσας κατάστασης και το προς τα πού θέλουμε να πάμε. Χωρίς τη θεωρία δε μπορούσαμε να κατανοήσουμε τα διάφορα συμβαίνοντα γύρω μας, που διαφορετικά θα φαίνονταν ασύνδετα μεταξύ τους. […] Επί του παρόντος το Ινστιτούτο έχει καταλυτική επίδραση στο Στρατό, έχει γίνει ένας ανατρεπτικός κόμβος στο εσωτερικό του. Με το να εκπαιδεύσουμε υψηλόβαθμους στρατιωτικούς γεμίσαμε το σύστημα [IDF] με ανατρεπτικούς πράκτορες […] που ρωτάνε ερωτήσεις […] πολλοί από τους ανώτερους δε ντρέπονται να συζητάνε για τον Deleuze ή τον [Bernard] Tschumi.' |10 Τον ρώτησα, γιατί τον Tschumi; Απάντησε: 'Η ιδέα της Αποσύνδεσης στο βιβλίο του Tschumi Αρχιτεκτονική και Αποσύνδεση (1994) έγινε σχετική με το σκοπό μας […] Ο Tschumi είχε μια διαφορετική προσέγγιση στην επιστημολογία – ήθελε να ξεπεράσει την μονοδιάστατη γνώση και την κεντρομόλο σκέψη. Είδε τον κόσμο μέσα από πολλές διαφορετικές κοινωνικές πρακτικές, από ένα συνεχώς μεταβαλόμενο οπτικό πεδίο. Ο Tschumi δημιούργησε μια νέα γραμματική – σχημάτισε τις ιδέες που σχηματίζουν τις σκέψεις μας. |11 Τον ρώτησα τότε, γιατί όχι ο Derrida και η Αποσύνδεση; Απάντησε: 'Ο Derrida είναι ίσως υπερβολικά ασαφής (θεωρητικός) για το κοινό μας. Εχουμε περισσότερα κοινά με τους αρχιτέκτονες: συνδιάζουμε θεωρία και πρακτική. Μπορούμε να διαβάσουμε, μα ξέρουμε παράλληλα πώς να χτίσουμε και να καταστρέψουμε – και μερικές φορές να σκοτώσουμε.' |12

Επιπρόσθετα σε αυτές τις θεωρητικές τοποθετήσεις, ο Naveh αναφέρεται συχνά σε κανονιολογικά στοιχεία της αστικής θεωρίας όπως οι Καταστασιακές πρακτικές του dérive (μέθοδος που περιλαμβάνει την περιπλάνηση μέσα στην πόλη, κάτι που οι Καταστασιακοί χαρακτήρισαν 'ψυχο-γεωγραφία') και του détournement (τη χρησιμοποίηση εγκατελειμένων κτηρίων για χρήση άλλη από αυτή για την οποία είχαν σχεδιαστεί). Φυσικά, οι ιδέες αυτές συνελήφθησαν από τον Guy Debord και άλλα μέλη της Καταστασιακής Διεθνούς προκειμένου να αμφισβητήσουν την αστική ιεραρχία της καπιταλιστικής πόλης και να καταργήσουν τους διαχωρισμούς μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού, του μέσα και του έξω, χρήσης και λειτουργίας, αντικαθιστώντας τον ιδιωτικό χώρο με μια δημόσια επιφάνεια χωρίς σύνορα. Αναφορές στο έργο του Georges Bataille, είτε απευθείας είτε μέσω των γραπτών του Tschumi, επίσης φανερώνουν μια επιθυμία επίθεσης ενάντια στην αρχιτεκτονική και καταστροφής του ορθολογισμού της μεταπολεμικής εποχής, να βγουν από τα αρχιτεκτονικά καλούπια και να απελευθερώσουν τις ανθρώπινες επιθυμίες.

Χωρίς αμφιβολία, η ουμανιστική γνώση -συχνά θεωρούμενη το πιό ισχυρό όπλο ενάντια στον ιμπεριαλισμό- ιδιοποιείται ώς ένα ισχυρό όπλο για τον ίδιο τον ιμπεριαλισμό. Η χρήση της θεωρίας από το στρατό δεν είναι φυσικά κάτι καινούργιο – ένα μακρύ νήμα συνδέει τον Μάρκο Αβρίλιο με τον στρατηγό Patton.

Μελλοντικές στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον αστικών χώρων θα είναι ολοένα αφιερωμένες στη χρήση τεχνολογίας που έχει αναπτυχθεί για την “απο-τοιχοποίηση του τοίχου”, για να δανειστούμε μια έκφραση από τον Gordon Matta-Clark. Αυτή εδώ είναι η νέα αντίδραση του στρατιώτη/ αρχιτέκτονα στη λογική των “έξυπνων βομβών”. Οι τελευταίες έχουν προκαλέσει μεγαλύτερο αριθμό θυμάτων απλά λόγω της ψευδαίσθησης της ακρίβειας που δίνει το στρατιωτικό/ πολιτικό κατεστημένο για να δικαιολογήσει τη χρήση εκρηκτικών σε κατοικημένες περιοχές.

Γίνεται εδώ εμφανής μια ακόμη χρήση της θεωρίας ώς ένα υπέρτατο “έξυπνο όπλο”. Η συστηματική χρήση θεωρητικών και τεχνολογικών εννοιών από το στρατό επιζητά την αναδείξει τον πόλεμο ώς απόμακρο, γρήγορο, ευφυή, συναρπαστικό – και οικονομικά εφικτό. Η βία μπορεί τότε να περιγραφεί ώς ανεκτή και μπορεί να ζητηθεί από την κοινή γνώμη να την υποστηρίξει. Ως τέτοια, η ανάπτυξη νέων πολεμικών τεχνολογιών προωθεί το εφεύρημα πως μια στρατιωτική λύση [στο Παλαιστινιακό] είναι εφικτή – σε καταστάσεις όπου είναι το λιγότερο αμφισβητούμενη.

Παρόλου που χρειάζεσαι τον Deleuze για να επιτεθείς στη Nablus, η θεωρία βοήθησε το στρατό να αναδιοργανωθεί προσφέροντας του μια νέα γλώσσα για να μιλήσει στον εαυτό του και σε άλλους. Μια θεωρία 'έξυπνων βομβών' έχει πρακτική και παρεκβατική χρήση, στο να επαναπροσδιορίζει την αστική πολεμική σύρραξη. Η πρακτική ή τακτική λειτουργία, ο βαθμός στον οποίο η θεωρία του Deleuze επηρεάζει πολεμικές τακτικές και μανούβρες εγείρει ερωτήματα σχετικά με τη σύνδεση θεωρίας και πράξης. Η θεωρία έχει προφανώς τη δύναμη να διεγείρει ευαισθησίες, αλλά μπορεί ακόμη να βοηθήσει στην κατανόηση, ανάπτυξη ή και δικαιολόγηση ακόμα ιδεών που αναπτύσσονται ξεχωριστά σε διαφορετικά πεδία γνώσης και με αρκετά διαφορετικές ηθικές βάσεις. Με παρεκβατικούς όρους ο πόλεμος, εάν δεν είναι πόλεμος μέχρις τελικής εξόντωσης, αποτελεί ένα μέσο επικοινωνίας μεταξύ εχθρών. Κάθε στρατιωτική επιχείρηση στοχεύει στο να “πει” κάτι στον εχθρό. Η ορολογία του 'swarming', 'επιλεγμένων δολοφονιών' και 'έξυπνης καταστροφής' βοηθά το στρατό να πει στους εχθρούς του πως έχει τη δυνατότητα να προξενήσει μεγαλύτερη καταστροφή. Οι επιδρομές μπορούν τότε να φανούν ώς μια μετριοπαθής εναλλακτική επιλογή σε σχέση με την καταστροφική δυνατότητα που διαθέτει ο στρατός και που θα χρησιμοποιείσει εάν ο στρατός ξεπεράσει τα “ανεκτά” όρια βίας ή παραβιάσει κάποια άτυπη συμφωνία. Με όρους στρατιωτικής επιχειρησιακής θεωρίας είναι απαραίτητο να μη χρησιμοποιηθεί ποτέ η πλήρης καταστροφική δυνατότητα του στρατού, αλλά να διατηρηθεί η προοπτική της κλιμάκωσης της κτηνωδίας. Διαφορετικά, η απειλή χάνει το νόημά της.

Όταν ο στρατός μιλά για θεωρία στον εαυτό του, φαντάζει σα να είναι έτοιμος να αλλάξει τις οργανωτικές του δομές και θεωρίες. Όταν μιλά για θεωρία στο κοινό, σε ομιλίες, τηλεοπτικές μεταδόσεις και έντυπες ανακοινώσεις, φαίνεται σα να προσπαθεί να μεταδώσει μια εικόνα ενός στρατού πολιτισμένου και εκλεπτυσμένου. Και όταν ο στρατός 'επιτίθεται' (όπως κάθε στρατός) στον εχθρό, η θεωρία μπορεί να γίνει αντιληπτή ώς ένα ιδιαίτερα πειθαναγκαστικό όπλο “σοκ και δέους”. Το μήνυμα είναι:

“Ποτέ δε θα καταλάβεις ούτε καν τι ήταν αυτό που σε σκότωσε”.




* Ο Eyal Weizman είναι αρχιτέκτονας, συγγραφέας και διευθυντής του Κέντρου για Ερευνητική Αρχιτεκτονική στο Goldsmith's College του Λονδίνου. Το έργο του πραγματέυεται ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και χώρων σε σύγκρουση.

Μια πλήρης εκδοχή του άρθρου αυτού παρουσιάστηκε πρόσφατα στο συνέδριο 'Beyond Bio-politics' στο City University της Νέας Υόρκης και στο αρχιτεκτονικό πρόγραμμα της Μπιενάλε του Sao Paulo. Ενα χειρόγραφο είναι διαθέσιμο στο τεύχος Μαρτίου/ Απριλίου του περιοδικού Radical Philosophy.

1 Quoted in Hannan Greenberg, 'The Limited Conflict: This Is How You Trick Terrorists', in Yediot Aharonot; www.ynet.co.il (23 March 2004)
2 Eyal Weizman interviewed Aviv Kokhavi on 24 September at an Israeli military base near Tel Aviv. Translation from Hebrew by the author; video documentation by Nadav Harel and Zohar Kaniel
3 Sune Segal, 'What Lies Beneath: Excerpts from an Invasion', Palestine Monitor, November, 2002; www.palestinemonitor.org/eyewitness/Westbank/what_lies_beneath_by_sune_segal.html 9 June, 2005
4 Shimon Naveh, discussion following the talk 'Dicta Clausewitz: Fractal Manoeuvre: A Brief History of Future Warfare in Urban Environments', delivered in conjunction with 'States of Emergency: The Geography of Human Rights', a debate organized by Eyal Weizman and Anselm Franke as part of 'Territories Live', B'tzalel Gallery, Tel Aviv, 5 November 2004
5 Eyal Weizman, telephone interview with Shimon Naveh, 14 October 2005
6 Ibid.
7 Michel Foucault's description of theory as a 'toolbox' was originally developed in conjunction with Deleuze in a 1972 discussion; see Gilles Deleuze and Michel Foucault, 'Intellectuals and Power', in Michel Foucault, Language, Counter-Memory, Practice: Selected Essays and Interviews, ed. and intro. Donald F. Bouchard, Cornell University Press, Ithaca, 1980, p. 206
8 Weizman, interview with Naveh
9 Quoted in Yagil Henkin, 'The Best Way into Baghdad', The New York Times, 3 April 2003
10 Weizman, interview with Naveh
11 Naveh is currently working on a Hebrew translation of Bernard Tschumi's Architecture and Disjunction, MIT Press, Cambridge, Mass., 1997.
12 Weizman, interview with Naveh

Εικόνες:

από ΥποσκαπτιΞ reloaded 18/08/2006 11:25 πμ.


Μαρξ για να κατανοησουν την λειτουργια του συστηματος και να επιβιωσουν μεσα σε αυτο,ετσι και ο ισραηλινος στρατος διαβαζει Deleuze ,Guattari και Debord για να αντιληφθει πως πρεπει να κινηθει μεσα στις συγχρονες συνθηκες μαχης. το πως θα συμπεριφερθουν οι κατοχοι της κρατικης εξουσιας ,εξαρταται απο εμας.οχι μονο πρακτικα αλλα και θεωρητικα,οπως φαινεται. το θεμα ειναι εμεις ποτε θα κανουμε τη θεωρια "μας" δικια μας και την πρακτικη "μας" δικη μας.

από Γκερτ 18/08/2006 11:43 πμ.


θα τρίζουν τα κόκαλα του Ντελέζ...

από ΥποσκαπτιΞ reloaded 18/08/2006 12:35 μμ.


η υιοθετηση απο τον ισραηλινο στρατο των θεωριων του Ντελεζ και ο τροπος με τον οποιο τις χρησιμοποιουν και τις μετατρεπουν σε πραξη,εξηγει αυτο που μεχρι τωρα μας φαινοταν παραλογο και απανθρωπο! τις εσκεμμενες δολοφονιες των αμαχων!!!

από Γκερτ 18/08/2006 1:02 μμ.


φαίνεται ότι ούτε αυτές οι νέες τακτικές δεν βοήθησαν τους Ισραηλινούς να νικήσουν τη Χεζμπολά. Μήπως διαβάζει Ντελέζ και ο Νασράλα? ή απλώς διαβάζοντας συνέχεια Ντελέζ οι Ισραηλινοί κατάλαβαν τη ματαιότητα του πολέμου και τον μποϋκόταραν από μέσα?

από @ 18/08/2006 1:22 μμ.


δεν επιτέθηκαν με τις νέες αυτές τακτικές. Στη Δυτική Όχθη και τη Γάζα, μια χαρά κερδίζουν...

από ΥποσκαπτιΞ reloaded 18/08/2006 2:02 μμ.


ο Νασραλα να "εφαρμοζει" τακτικες Ντελεζ. ο "νομαδικος τρομοκρατης" που αναφερει το κειμενο αναφερεται στον συγχρονο ανταρτοπολεμο,και χωρις να γνωριζω απο πολεμικες τακτικες φανταζομαι ωστοσο πως οι τακτικες της χεζμπολα δεν πρεπει να απεχουν και πολυ.

"πώς βασικά θεωρητικά κείμενα των στρατιωτικών ακαδημιών και αρχιτεκτονικών σχολών πολλές φορές συγκλίνουν" με αυτές των ισραηλινών στρατοκρατών,μη τρελαθούμε κι όλας εν μέσω καλοκαιριού, απλά διαστρέφωνται,διαστρεβλώνονται, πώς να το πούμε, και η χρήση τους δεν είναι ένδειξη δυναμης αλλά αδυναμίας.Αντιλαμβάνεστε πόσο δυστυχείς πρέπει να αισθάνωνται όταν καταφεύγουν στον δανεισμό,ελλείψη δικών τους ιδεολογικών αναφορών,από διανοητές σαν τον Ντελέζ και το Γκουαταρί, διαστρεβλώνοντας τους φυσικά,που αν μη τι άλλο δεν έγιναν γνωστοί για τον φιλοσιωνισμό τους απ'όσο ξέρουμε;

από ΥποσκαπτιΞ reloaded 18/08/2006 4:13 μμ.


η πρακτικη και θεωρια του ανταρτοπολεμου ,κατα την κατ εξοχην "ειδικο" καρλ σμιτ, αποτελει το περασμα απο την σχετικη στην απολυτη εχθροτητα. ο ανταρτης συνδεεται με ενα εδαφος το οποιο και υπερασπιζεται με καθε τροπο ,γεγονος που τον φερνει σε αντιθεση με τον νομαδισμο του κουρσαρου. στον θεωρητικο τομεα,η συμμαχια της φιλοσοφιας με τον ανταρτη συνεπαγεται την καταστροφη του παλιου κοσμου που εκφραζει και την απολυτη εχθροτητα. με βαση αυτα τα δεδομενα,πως θα μπορουσε σημερα ο ανταρτης να ανταποκριθει στις συνθηκες της συγχρονης εποχης? με εναν τροπο. ο εδαφικος ανταρτης ενοποιειται με τον τρομοκρατη νομαδα και χτυπα υιοθετωντας μεθοδους του αντιπαλου.παρεκκλιση απο μια πορεια,σφαγη αθωων πολιτων προς αποθαρρυνση του εχθρου,χτυπημα περα απο καθε εθνικο συνορο. ομως,αυτη η απολυτη εχθροτητα του ανταρτη σημερα σηματοδοτειται απο την ρητορικη των διακυρηξεων του μπους περι απολυτου καλου και απολυτου κακου και ετσι η σμιτιανη διακριση ερχεται σημερα να υπερασπισει την διεθνη νομιμοτητα. η απολυτη δλδ εχθροτητα που εκπροσωπειται απο τον ανταρτη(ιρακ,αφγανισταν,ισλαμ,φονταμενταλισμος...) αποτελει απλα την αλλη οψη του δυτικου δημοκρατικου φονταμενταλισμου και κυριως αποτελει τον μανδυα προς συσκοτιση των ταξικων διαιρεσεων και αντιφασεων .η πρακτικη αυτη της "τρομοκρατιας" απλα αντικαθιστα και υποκαθιστα την μαζικη αντισταση. τωρα,αν οι βομβαρδισμοι προκαλουν περισσοτερα θυματα,ο νομαδικος ανταρτοπολεμος και η "τρομοκρατικη" πρακτικη προκαλουν περισσοτερο φοβο και ειναι προσιτα σε ολους. το σημαντικο μεσα σε ολα αυτα ειναι η διαλυση των ταξικων διαιρεσεων ειτε πισω απο την ρητορικη του τρομου ειτε πισω απο την ρητορικη της δημοκρατιας. ΟΙ ΔΥΟ ΠΡΟΠΑΓΑΝΔΕς ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΜΥΑΛΟ ΚΑΙ ΣΩΜΑ. τελος,ενας ιδιαιτερος τυπος ανταρτη νομαδα ειναι αυτος που αυτοκτονει (καμικαζι). η αυτοκτονια του υπαινισσεται το ακαταμαχητο του σκοπου του ,κρυμμενου πισω απο εναν νεκροφιλο μυστικισμο οπου η θρησκεια - ως μετα φυσικη ή εκκοσμικευμενη ως Ιστορια - πειθει τους ανθρωπους να πεθανουν εκκινουμενοι απο καποιες πεποιθησεις σχετικα με τον θανατο. προκειται ουσιαστικα για μια θανατοπολιτικη - το αλλο ακρο της βιοπολιτικης - η οποια χαρακτηριζεται απο μια "αρρενωποτητα" ,"αφοβια θανατου" ,κοινους τοπους μεταξυ των σημερινων νεοσυντηρητικων. τα παραπανω αποτελουν μια γρηγορη και περιληπτικη παρουσιαση του κειμενου του augusto illuminati "χθονιος ανταρτης,εικονικος ανταρτης" (αν θυμαμαι καλα τον τιτλο). το κειμενο περιεχεται ως ενθετο στην τελευταια και προσφατη εκδοση του περιοδικου "αυτονοmediα". για περισσοτερες λεπτομερειες,ανατρεξατε εκει.

από @ναρχικός 18/08/2006 4:30 μμ.


Οι καραβανάδες και ειδικά οι "ειδικοί" σχεδιαστές επιχειρήσεων θέλουν να δώσουν μια επίφαση επιστημονικότητας στη... "δουλειά" τους. Αμά δεν δίνεις δεκάρα για τον άμαχο πληθυσμό τα ίδια κάνεις πάντα και παντού. Και οι Ες Ες στο γκέττο της Βαρσοβίας μέσα από τοίχους περνάγανε. Μη μου πείτε ότι είχαν διαβάσει Ντελέζ. Τι να έλεγε ο IDF; την ιδέα την πήρα από τα Ες-Ες; Στον Λίβανο τώρα παραδόξως μια ακόμα πιο "προωθημένη" τακτική ακολούθησε η... Χεσμπολλάχ στα εγκαταλειμένα χωριά του νοτίου Λιβάνου. Εκεί οι Ισραηλινοί οχυρώνονταν στα άδεια σπίτια. Οι αντάρτες είχαν prg29 με κοίλα γεμίσματα και απλά έριχναν μια ρουκέτα στο σπίτι. Το κοίλο γέμισμα άνοιγε μια τρύπα σε μέγεθος δεκάρας στον τοίχο και τα αέρια της έκρηξης εκτονώνονταν στο εσωτερικό, μετατρέποντας τα πάντα σε... χαλκομανία.

n+1

από antonymous 18/08/2006 4:45 μμ.


egw ti metafrasi ekana!

από @ναρχικός 18/08/2006 4:50 μμ.


Kαι μπράβο σου και πολύ ενδιαφέρον το άρθρο.

από n+1 18/08/2006 8:37 μμ.


στη συνέχεια,συγκρίνωντας τα δύο κείμενα, το πρόσεξα.Σόρι Οπως και να 'χει η ουσία βρίσκεται σ'αυτό που λέει ο @ναρχικός:"Οι καραβανάδες και ειδικά οι "ειδικοί" σχεδιαστές επιχειρήσεων θέλουν να δώσουν μια επίφαση επιστημονικότητας στη... "δουλειά" τους" Δεν είδα π.χ. να φέρνει αποτελέσματα η "φοβερή" ιδέα που κατέβασε η γκλάβα της Rand να εφαρμόσει την έννοια του δικτύου για να ορίσει τι εστι Αλ Κάιντα και να αποδείξει πώς στο κέντρο της στρατιωτικής της διοίκησης πρέπει να αντιστοιχεί μία περιφέρεια ικανή να επιζεί σε αιφνιδιαστικές επιθέσεις. Το να αναφέρεται το άρθρο για τη Ναμπλούς ή τη Τζενίν ή τη Ράφα, σαν παραδείγματα πολέμου μέσα σε πόλεις,αυτό πια κι αν είναι.Στη Τζενίν,μόλις 2,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα,έσφαξαν τους κατοίκους του καταυλισμού προσφύγων,τι αντάρτες και κουραφέξαλα!,στη Ράφα,γύρω στα 5 τετραγωνικά χιλιόμετρα εμβαδόν,έκαναν άφθονη χρήση πολεμικών ελικοπτέρων,πολυβόλων κλπ. Για ποιά λοιπόν θεωρία των φράκταλς μιλάνε,Ντελέζ και Γκουαταρί,και δεν ξέρω'γω τι άλλο.Σε τι να τους βοηθήσει το φιλοσοφικό υπόβαθρο τους χασάπηδες,αφού το πολύ πολύ να λειτουργήσει όπως το άρωμα που βάζει πάνω του ο άπλυτος όταν θέλει να καλύψει τη μυρωδιά της βρώμας του. @ναρχικέ δεν μου ακούγεσαι σαν κι αυτούς τους παράξενους του Ναυπλίου, ή πέφτω έξω.Τεσπα,όχι ότι μου πέφτει και λόγος

από antonymous 18/08/2006 10:30 μμ.


Μη βιάζεστε πάντως να προσπεράσετε την ουσία της είδησης τόσο γρήγορα. Όντως, μια ανάγνωσή της μπορεί να λέει πως "Οι καραβανάδες και ειδικά οι "ειδικοί" σχεδιαστές επιχειρήσεων θέλουν να δώσουν μια επίφαση επιστημονικότητας στη... "δουλειά" τους" Μια δεύτερη ανάγνωσή της όμως μπορεί να λέει πως όντως ο Ισραηλινός στρατός χρησιμοποιεί ψήγματα της σκέψης 'δικών μας' θεωρητικών για να βελτιώσει τις επιδόσεις του στο φριχτό του έργο. Και τότε προφανώς, τίθεται το ερώτημα: ποιός ευθύνεται γι' αυτό, ο Ισραηλινός στρατός που παραποιεί τις δικές μας θεωρίες οι οι θεωρίες μας που προσφέρονται, κατά πώς φαίνεται, για παραποίηση και διαστρέβλωση; Κι αν ισχύει το τελευταίο, πώς μπορούμε να τις προστατέψουμε στο μέλλον; Δεν έχω απαντήσεις, είναι απλά οι ερωτήσεις που μου δημιουργήθηκαν κατά την ανάγνωση &μετάφραση του κειμένου.

από @ναρχικός 18/08/2006 10:48 μμ.


Δηλαδή οι "ειδικοί" θα αναζητούν "νέες ιδέες". Ειδικά σήμερα που έχουν δοκιμαστει σχεδόν τα πάντα και έχουν κατέβει από τα ράφια όλες οι θεωρίες. Δεν νομίζω ότι γιαυτό φταίνε οι ιδέες ούτε ότι υπάρχει κάποιος τρόπος να τις "προστατέψουμε". Ας μην ξεχνάμε πως μια απελευθερωτική ιδεολογία, ο Μαρξισμός, χρησιμοποιήθηκε για να δικαιολογηθεί ο... Σταλίν. Η γνώμη μου είναι ότι μέσα στο πνεύμα της μεταμοντέρνας εποχής και οι καραβανάδες γίνονται... μεταμοντέρνοι. Αυτό δεν σημαίνει ότι το σύστημα δεν θα αντλήσει γνώση από όπου μπορεί. Οι αστοί δεν έχουν τέτοια... κόμπλεξ. ΥΓ:Η μόνη σχέση που έχω με το Ναύπλιο είναι ότι είχα πάει εκδρομή με το Γυμνάσιο. Αν εννοείς ομάδες στυλ Ναυπλίου, Terminal κλπ μου είναι παντελώς άγνωστες και οι απόψεις τους παντελώς αντιπαθείς

Η διάλυση των παλαιστινιακών οικισμών με υπερσύχρονα όπλα , ειδικές μπουλντόζες , ελικόπτερα , υποκλοπές ,περιφρόνηση της ανθρώπινης ζωής των παλαιστινίων και μάχης εκ του ασφαλούς χρειάζεται και μια επίφαση επιστημονικότητας. Ο εμπειρισμός του Ισραηλινού στρατού στην μάχη εναντίων πρακτικά άοπλων ανθρώπων, μετατρέπεται απο τους προπαγανδιστές των Ισραηλινών σε ιδιαίτερη θεωρητικό σχεδιασμό με φιλοσοφικές προεκτάσεις.

από @ 19/08/2006 1:30 μμ.


Είδες τι άποψη έχει για τον Ισραηλινό Στρατό και τις μεθόδους του; Η δεν πήρες χαμπάρι;

από ΥποσκαπτιΞ reloaded 19/08/2006 1:46 μμ.


...οτι πολλου managers θεωρουν τον Λενιν ως τον νουμερο ενα συγγραφεα ενχειριδιων management. δεν μπορω να καταλαβω γιατι πρεπει παντα να αντιμετωπιζουμε τα πραγματα συνομωσιολογικα και να ψαχνουμε να βρουμε αυτον που κινει τα νηματα κρατωντας μας στο σκοταδι. ο Ντελεζ ηταν ισως ο πιο οξυδερκης απο τους μεταστρουκτουραλιστες φιλοσοφους της γενιας του 60 και διειδε τις αλλαγες που συντελουνταν στην συγχρονη εποχη σε καθε επιπεδο. τις νεες δυνατοτητες απελευθερωσης που ανοιγονταν οπως και τις νεες μεθοδους καταστολης και ελεγχου που γινονταν πραγματικοτητα. τοσο αυτος οσο και ο Φουκω,που αναφερεται στις πηγες του κειμενου,εχουν αναφερθει στη σχεση του πολεμου με το κρατος. ο Ντεμπορ κι αυτος στο "παιχνιδι του πολεμου" διαβαζει την πολιτικη ως στρατηγικη και την στρατηγικη ως πεδιο δυνατοτητας ανατροπης του αντιπαλου. το οτι οι κυριαρχοι σημερα χρησιμοποιουν τα κειμενα τους προσαρμοσμενα στους δικους τους στοχους και επιδιωκοντας αποτελεσματικοτητα στις ενεργειες τους μαρτυρα ποσο πολυτιμα και ευστοχα ειναι αυτα τα κειμενα,κειμενα απεναντι στα οποια η αριστερα συχνα εμενε αδιαφορη,διαμονοποιωντας ο,τι την ενοχλουσε ή η ιδια αδυνατουσε να κατανοησει. βεβαια,μην τρελαθουμε. καμμια σχεση οι παραπανω συγγραφεις με δολοφονιες αμαχων και βομβαρδισμους απο κρατη. δεν νομιζω οτι ειναι αναγκη να αναφερουμε τα αυτονοητα,ετσι? οι κυριαρχοι χρησιμοποιουν επιλεκτικα τα κειμενα τους,δεν τα υιοθετουν,κανουν χρηση των "τεχνιικων" μερων τους και αποσιωποιουν το πολιτικο.το "τεχνικο" αυτο μερος το προσαρμοζουν ως "ουδετερο" στους δικους τους σκοπους. μην ξεχναμε και την "τεχνη του πολεμου" του πολυ Σουν Τζου,η οποια εχει γινει σημειο αναφορας απο στρατιωτικους και γιαπηδες ως πολιτικους και επαναστατες.ολοι αυτοι βρηκαν εκει μια "λυση στο προβλημα". αλλο παραδειγμα ειναι η "αυτοκρατορια" των Νεγκρι και Χαρντ η οποια γινεται αντικειμενο μελετης απο πολλους εκπροσωπους της πολιτικης και οικονομικης εξουσιας καθως την αντιμετωπιζουν ως εργαλειο κατανοησης του υπαρχοντος καθεστωτος εξουσιας και ως τροπο κατανοησης της αντιμετωπισης που πρεπει να ;ασκησουν στο υπαρχον πεδιο αντιστασης. εαν ο πολεμος ειναι η συνεχιση της πολιτικης με αλλα μεσα ,τοτε και η πολιτικη ειναι η συνεχιση του πολεμου με αλλα μεσα. και τοτε,υπ αυτη την εννοια, οι πολιτικοι φιλοσοφοι ειναι οι κατ εξοχην στρατηγικοι αναλυτες.

από αριστερός 85 19/08/2006 1:52 μμ.


Οι αναφορές των στρατιωτικών και οι μελέτες τους δεν είναι αντιπολεμική κριτική. Όσο για την "συμπάθεια" προς τους παλαιστινίους δεν αμφισβητεί την στρατιωτική λογική και την αποτελεσματικότητα αυτών των μεθόδων που προσπαθούν να ντυθούν με μια δήθεν φιλοσοφική κάλυψη και έρευνα. Οταν οι στρατιωτικοί προσπαθούν να καλύψουν τα εγκλήματα τους με φιλοσοφικές θεωρείες και προσπαθούν να τα μετατρέψουν σε τέχνη του πολέμου, όσοι κάνουν το λάθος να βλέπουν και αυτοί φιλοσοφικές θεωρείες δεν έχουν πάρει χαμπάρι τίποτα.

από Ω. 19/08/2006 9:03 μμ.


και για πρώτη ίσως φορά θα συμφωνήσω με τον υποσκαπτίξ,όχι βέβαια και στην ένταση που βάζει το θέμα,αν και στο ίδιο σφάλμα πέφτει και ο Eyal Weizman, σε βιβλίο του οποίου (A Civilian Occupation)είχα αναφερθεί πριν λίγες μέρες. Ο συγγραφέας δίνει υπερβολική βαρύτητα σε ένα γεγονός,αυτό κάνει κατά τη γνώμη μου.Και δεν πρόκειται ασφαλώς για σιωνιστή.Κρίνοντας από τούτο εδώ το κείμενο που έχω μπροστά μου,πάντα,και από το βιβλίο του που κι αυτό το'χω δίπλα μου

από αριστερός 85 20/08/2006 8:48 πμ.


Δεν γνωρίζω τον συγγραφέα ούτε έχω διαβάσει το βιβλίο του οπότε πιθανόν να έχεις δίκιο "Ω" ως προς τον χαρακτηρισμό που χρησιμοποίησα για αυτόν, όμως αυτή η υπερβολική βαρύτητα που βλέπεις και εσύ εμένα μου φαίνεται αντιεπιστημονική και προκατηλειμένη.

Δεν χρειάζεται να διαβάσεις στρουκτουραλιστές για να ανατινάζεις και να κατεδαφίζεις σπίτια΄,να βομβαρδίζεις και να διαμελίζεις αμάχους,να πολιορκείς πόλεις και χωριά και να αφήνεις τον πληθυσμό να πεθάνει από πείνα και δίψα. Δεν χρειάζεται η φιλοσοφική συμβουλή του Ντελεζ για να ανοίγεις τρύπες σε κατοικίες και να μετακινείσαι μέσα από αυτές,για να αποφύγεις τις ανθρώπινες απώλειες ,ούτε το θεωρητικό υπόβαθρο του Γκουαταρί για να ισοπεδώνεις ανθρώπους με μπουλντόζες. Ολες αυτές οι στρατιωτικές πρακτικές έχουν όνομα και λέγονται εγκλήματα πολέμου . Το αρχικό άρθρο υπογραμμίζοντας την ερμηνεία που έχει κάνει σε Ντελεζ,Ντεμπορ κ.λ.π. η ηγεσία του ρατσιστικού ισραηλινού στρατού,μεταθέτει τη συζήτηση από τα εγκλήματα πολέμου που διαπράττονται εδώ και μισό αιώνα σε βάρος των παλαιστινίων,στο μη-ζήτημα των φιλοσοφικών ανησυχιών των δημίων του παλαιστινιακού λαού. Και κάτι που θα έπρεπε να διευρευνηθεί. Μήπως η δημιουργία των στρατόπεδων συγκέντρωσης της Γάζας και της Δυτ.Οχθης είναι εμπνευσμένα από το έργο Ο ΑΓΩΝ ΜΟΥ του Αδόλφου Χίτλερ;;;;;

από Ξετρυπωτιξ 20/08/2006 6:35 μμ.


Ο μεταφραστής του αρχικού άρθρου παρέλειψε να μας ενημερώσει για κάτι σημαντικό,σχετικά με τον συγγραφέα του άρθρου. Ο EYAL WEIZMAN εκτός από διευθυντής αρχιτεκτονικών ερευνών στο GOLDSMITHS COLLEGE του Λονδίνου ,είναι και υποστηρικτής της πρωτοβουλίας ομάδας 60 διασημων Βρεττανών αρχιτεκτονων,για μπουκοταζ των κατασκευαστικών εταιριών του Ισραήλ ,που συμμετεχουν στη κατασκευή του ρατσιστικού τείχους και των παρανομων εβραικών εποικισμών. Συγκεκριμένα αναφορικά με το μπουκοταζ δήλωσε "...το μπουκοταζ είναι απόλυτα δικαιολογημένο.Το τείχος και οι εποικισμοί κηρυχθηκαν παρανομοι από το διεθνές δικαστήριο και πρεπει να γίνει μπουκοταζ σε κάθε εταιρία που θα κάνει μπιζνεσ στο Ισραήλ,σε κάθε αρχιτεκτονα που θα συμμετεχει,σε κάθε έναν που θα διευκολύνει την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιώματων και τη διαπραξη εγκλημάτων πολέμου". Κατά της πρωτοβουλίας της ομάδας Βρεττανών αρχιτεκτόνων τάχθηκαν,οπως ήταν αναμενόμενο η Ισραηλινή πρεσβεία στη βρεττανία και σύλλογοι αρχιτεκτόνων του Ισραήλ. Εκπρόσωποι της ομάδας αρχιτεκτόνων δήλωσαν "Οι αρχιτεκτονικοί σχεδιασμοί και οι κατασκευές χρησιμοποιήθηκαν για να προωθήσουν ένα συστημα απαρτχαιντ στον έλεγχο του περιβάλλοντος....οι αρχιτεκτονες που συμμετεχουν σε αυτά τα σχέδια είναι συνεργοί στη κοινωνική-πολιτική-οικονομική καταπίεση των παλαιστινίων..." πηγή:www.news.independent.co.uk/world/middle_east/article344510.ece

από ο μεταφραστής 20/08/2006 6:39 μμ.


Παρέλειψα επίσης να αναφέρω ολόκληρο το βιογραφικό του συγγραφέα και ζητάω συγγνώμη γι'αυτό. Αλλά στα σοβαρά τώρα, μπράβω για την επιπλέον πληροφορία αλλά από πού κι ώς που είναι ...παράλειψη από την αρχική δημοσίευση; Ανάθεμα κι αν καταλαβαίνω.

Στον υποσκαπτίξ αλλά και στον antonymous με την πολύ καλή του μετάφραση,δίνω ένα δίκιο και πολύ καλά κάνουν να αναρωτιούνται.Με τη μόνη διαφορά ότι θα έπρεπε να το ψάξουν λίγο πιο βαθιά το θέμα:εννοώ βέβαια,αν πράγματι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις των παραδειγμάτων ήταν ή όχι πεδίο εφαρμογής ακόμη και διαστρεβλωμένων σχημάτων των προσεγγίσεων των Ντελέζ-Γκουαταρί. Προσωπικά πολύ αμφιβάλλω όχι, επειδή η οποιαδήποτε θεωρία δεν διατρέχει τον κίνδυνο,αν θέλετε κάποτε και λόγω ορισμένων ίσως ασαφειών της, να χρησιμοποιηθεί αποσπασματικά πάντα -αυτό έχει συμβεί και συμβαίνει καθημερινά υπό το οποιοδήποτε πρόσχημα-αλλά επειδή από τα ως τα τώρα στοιχεία δεν βλέπω να υπάρχεικαμία ουσιαστική διαφορά με παλαιότερες τακτικές εντοπισμού και εξουδετέρωσης του εχθρού,σε δαιδαλώδες οικιστικό περιβάλλον πόλεων του λεγόμενου τρίτου κόσμου. Μη σας/μας διαφεύγει ότι οι επιστήμονες ορισμένες φορές είναι λιγότερο "πρακτικοί"απ'όσο πιστεύουμε.Θεωρητικολογούν δηλαδή. Ο Eyal Weizman αριστερέ 85,κατά τη γνώμη μου, εδώ φαίνεται ότι ατύχησε.Δείχνει όμως άλλα "καλά" στοιχεία.

από Επίκαιρος 20/08/2006 11:56 μμ.


αλλά όπως δείχνει και η παρακάτω σχολιασμένη συνέντευξή του, καταγγέλει την ψευτο-λύση των δύο κρατών με τα καντόνια που προωθούν οι σιωνιστές, και μάλιστα ενώ είχε κερδίσει έναν διαγωνισμό για να αντιπροσωπεύσει το Ισραήλ σε διεθνές συνέδριο αρχιτεκτονικής, οι "δημοκράτες" σιωνιστές όταν έμαθα ποιος είναι δεν του επέτρεψαν να συμμετέχει!!!! Προτείνει ενιαία Παλαιστίνη εβραίων και παλαιστινίων, κάτι που όταν ούτε να το ακούν θέλουν οι σιωνιστές αλλά και η Νέα Τάξη. Η συνέντευξη καταδεικνύει τον βάρβαρο τρόπο με τον οποίο οι Ισραηλινοί λεηλατούν τον "χώρο" των Παλαιστινίων, τους υδάτινους πόρους κλπ. Lines in the sand Israeli architect Eyal Weizman won a competition to represent his country at an international conference. But the invitation was abruptly cancelled when it was discovered that his work criticised Israel's illegal settlements in the West Bank. He talks to Esther Addley about the politically loaded nature of planning in the region Esther Addley Thursday July 25, 2002 Guardian Eyal Weizman smooths out his map across his enormous desk and turns expectantly for a response. He knows it's impressive, just as he knows it's bewildering. The product of 11 months' labour in collaboration with the human rights organisation B'tselem, the Israeli architect has produced his own cartographic representation of the West Bank, with every settlement and every settler road, each expropriated field and each Palestinian village to which it once belonged, all marked in different shades of blue, brown and green. The midnight blue smudges, the settlement areas, he calls "the stains". The occupied Palestinian area resembles nothing so much as a sickly pockmarked kidney. It is extraordinarily detailed, almost unfathomably so, and that is partly Weizman's point. If you thought the Israeli/Palestinian conflict was fiendishly complicated, he is saying, you are wrong: it is much more complex than that. And intentionally so. "Complexity was always a propaganda technique of Israel. Whenever you speak to an Israeli politician and you say, 'Well, why don't you retreat', they say, 'Oh, it's far too complex'. So the territorial aspect of the conflict has become very much the domain of experts, and that was what Israel wanted. If you are not an expert, everything you argue they can tell you, 'Oh, it's unfeasible.' Whereas we want people to understand, we want to make it as clear as possible." Unashamedly of the Israeli left, the 31-year-old, who also lectures at the Bartlett School of Architecture in London, says he set out to critique the policy of illegal settlements not primarily with moral or legalistic arguments, but having reached his conclusions from architectural examination. "If you are an architect and you understand that the main manifestation of this conflict is through the landscape and the built environment, it is almost your responsibility to act vis a vis that. It would be bizarre now for me to engage just within a normal architectural practice in Israel, building houses and so on." That reluctance, however, is where the trouble began. Earlier this year, along with his partner in his Tel Aviv practice, Rafi Segal, Weizman won a national competition to curate the Israeli stand at the World Congress of Architecture, a biannual event taking place in Berlin this week. Their exhibition, The Politics of Israeli Architecture, undertook the first detailed examination of the spatial form of Israeli settlements in the West Bank, examining how their physical layout is informed by the politics behind them. The catalogue to the exhibition is illustrated with scores of unsettling, but quite beautiful, photographs of settlements taken by the architects themselves while overflying the whole region. It also contains detailed blueprints for the layout of settlements, documents explicitly called "masterplans" by their creators and supposedly in the public domain, but which the pair had to threaten going to the Israeli courts in order to be able to see. No one at the Congress will see them, however. Earlier this month, Weizman and Segal's stand at the WCA was abruptly cancelled by the Israeli Association of United Architects. Uri Zerubavel, the association's head, told the Israeli newspaper Ha'aretz last week, "The association thinks that the ideas in the catalogue are not architecture. Heaven help us if this is what Israel has to show. As though only settlements... were built here... My natural instincts tell me to destroy the catalogues, but I won't do that. I won't burn books." The association has insisted, however, that Weizman and Segal stop distributing the catalogues immediately. (They have refused and it will be published by Babel in Tel Aviv next month.) The architects insist that the IAUA knew the content of the exhibition, but concede that the material it contains is potentially controversial. "We realised that we could understand the processes of human rights violations not only in quantified space that has been taken, in statistical terms, but that it is the very form and layout of settlements on the urban level, and their positioning within the terrain on a territorial level, that is in breach of basic human rights." But how can a small town full of civilians infringe people's human rights? "If you look at the layout of settlements, they are always built on hilltops. People know that, but they may not realise that they also are built in rings, over the summit, in a way that generates territorial surveillance in all directions. I began to understand that these are urban-scale optical devices, and every design move in them is calculated to enhance vision." Only by looking at the original architectural plans, he argues, would one register something so simple as the fact that each house is built with its bedrooms innermost, its living quarters facing the vista. "The planners always speak about the view as pastoral and biblical, almost in a romantic sense. They speak about the terraces and olive groves and stone houses, which are obviously created for them by the Palestinians. The Palestinians are almost like the stage workers who create a set, but they then have to disappear when the lights come on." But it is not only the Palestinians' rights who are infringed, he argues. "The army also uses the eyes of the civilian settlers, almost hijacks them, to generate territorial surveillance. There is almost an illegal use of civilians to generate supervision of another part of the civilian population." The more Weizman tries to elucidate his understanding of the way the space of the occupied territories has been partitioned during the conflict, the more difficult he is to follow. In a series of articles entitled The Politics of Verticality, the architect has argued that the division of territory along vertical as well as horizontal planes - the only way the two communities can put into practice their demands for entirely separate sovereignty over the same space - makes the West Bank and Gaza, crucially, a disputed three-dimensional volume rather than two-dimensional area. Even where the Palestinian Authority was nominally given sovereignty of the surface of a section of the territories under the Oslo Accords, he points out, Israel retained sovereignty of the airspace and the subterrain. "So they had to come up with bizarre and insane projects like tunnels and bridges, so an Israeli road would go under a town that the Palestinians have sovereignty over, meaning that the international border is in section. Architecturally, planning-wise, it's entirely unfeasible, and it makes no sense. " But such a definition, surely, makes all planner maps obsolete, even his own? Weizman agrees, describing the current situation as "Escher-like, a territorial hologram". There are six dimensions at play in the West Bank, he says, three for the Israeli space and three for the Palestinian. "It creates a totally dystopian and weird space. It becomes so intense, it just collapses." Weizman's conclusion gainsays most diplomatic thinking: he argues that the dream of two discrete states carved side by side is now unworkable. "It makes no sense to have an iron curtain or a concrete curtain between Israel and Palestine and have two nation-states. Even if you build tunnels and bridges, and partition the airways and the subterrain, what do you do with Jerusalem? Somebody calculated that you need 64km of wall in Jerusalem alone to partition Israelis from Palestinians, and 40 tunnels and bridges to join the different areas. This is an ecological and planning nightmare, and it is a nightmare for the economy of Jerusalem. It is nonsense. It is the ideas of politicians who don't understand territory or architecture or planning." So what possible resolution can there be? Weizman's solution, fittingly, is a planners' one. New maps need to be drawn, he argues, which illustrate the two parties' geographical, ecological and infrastructure interdependence, emphasising the importance of such factors over political outlines. His hope is that this would eventually create a "functional integration" which would, in time, come to supersede political myth-making. "Obviously it sounds like a totally wacko idea now, but I am a real believer in this kind of bureaucracy. There needs to be a process set in motion for an incremental functional union. He knows that such a plan requires the complete abandonment of the Zionist project on the Israeli side, and of Palestinian national aspirations? It is far away but I think it's not that weird." "People in Israel don't really understand the political use of space [in the West Bank], they don't really understand where things are." That was one of the reasons behind his determination to create a more accurate map, he says, and to present the full detail of the settlement layouts, before he was silenced. "They want to say that architecture is nothing to do with politics, but architects and planners have always been the executive arms of the Israeli state, erasing the old cartography and trying to create their own on top of it." • The politics of verticality is published on www.opendemocracy.net

από ΥποσκαπτιΞ reloaded 21/08/2006 11:01 πμ.


...μην ξεχναμε πως ζουμε στην μεταμοντερνα εποχη,ειτε μας αρεσει ειτε οχι. μεσα σ αυτην την εποχη ανοιγονται πολλες δυνατοτητες που πριν ισως να μην υπηρχαν. δυνατοτητες τοσο για "εμας" οσο και για τους "αλλους". δυνατοτητες απελευθερωσης αλλα και δυνατοτητες ελεγχου και κυριαρχας. η χρηση κειμενων του Ντελεζ απο τον στρατο ειναι ενα κατεξοχην μεταμοντερνο παραδειγμα για τις δυνατοτητες που ανοιγονται στους κυριαρχους να "εμπλουτισουν" την θεωρια τους προσαρμοζωντας ο,τι βρουν στον δικο τους σκοπο. αλλωστε,αυτη ειναι και η ουσια του μεταμοντερνου που στοχο εχει την αποτελεσματικοτητα με καθε κοστος και με καθει τροπο,ακομα και με "χρηση" των κειμενων του Ντελεζ. οπως ειχει πει ο γαλλος φιλοσοφος "το ζητημα δεν ειναι να απελπιστουμε ή να ελπισουμε αλλα να βρουμε νεους τροπους αντιστασης και φυγης". η κυριαρχια οπως βλεπετε ψαχνει και βρισκει και ο ντελεζ μαλλον γνωριζε τους κινδυνους που γενναει η νεα εποχη. αλλα σιγουρα γνωριζε επισης τις καινουργιες δυνατοτητες απελευθερωσης που γεννιουνται απο ενα πληθος ανθρωπων που εχει ξεφυγει απο τις δεσμευσεις και τις αγκυλωσεις που οριζε το μοντερνο. ας δουλεψουμε και ας κουραστουμε πανω σε αυτο. απο εμας εξαρταται. ως προς το στρατιωτικο σκελος,οπως ειπα δεν γνωρριζω σχεδον τιποτα,αλλα νομιζω πως βομβαρδισμοι αποκλειστικα αμαχων χωρις να υπαρχει καποια επισημη δικαιολογια δεν εχει συμβει στο παρελθον.νομιζω ουτε απο τους ναζι. επισης μεθοδοι σαν κι αυτοι που περιγραφονται στο κειμενο οπου η διακριση μεσα/εξω χανεται και οπου ο πολεμος ουσιαστικα μεταφερεται στο εσωτερικο του σπιτιου και μεσα στην οικογενεια,νομιζω επισης πως δεν εχουν εμφανιστει στο παρελθον.

Να προσθέσω ότι «Jesuit Order» είναι το τάγμα των Ιησουιτών μοναχών. Και ότι την τακτική της αποτοιχοποίησης των τοίχων την είχαν ξεκινήσει οι γερμανοί στο Στάλινγκραντ, επειδή έξω καραδοκούσαν οι ελεύθεροι σκοπευτές. Χρησιμοποιήθηκε πολύ στο γκέτο της Βαρσοβίας από τους αμυνόμενους εβραίους, καθώς έξω τους σκοτώναν οι ναζί σαν τις μύγες. Και η χρήση αυτής της τακτικής κατά τον Β' Π.Π. κορυφώθηκε από τους σοβιετικούς στις μάχες του Βερολίνου (και λίγο νωρίτερα), χάρη στα αντιαρματικά panzerfaust (κάτι σαν μπαζούκας ή πρωτόγονα RPG-7), τα οποία άφηναν πίσω τους κατά χιλιάδες οι πανικόβλητοι γερμανοί. Οι φαντάροι του Ερυθρού Στρατού είδαν ότι το όπλο ήταν πιο χρήσιμο να ανοίγει τρύπες στους τοίχους (τους τρύπαγε πέρα ως πέρα σε βάθος τετραγώνου, καθώς ήταν σχεδιασμένο να τρυπά θωράκιση άρματος!) παρά να τα βάζει με τα αντύπαρκτα πλέον γερμανικά άρματα...

από Άγις 28/04/2015 2:18 μμ.


Η θεωρία του Ντελέζ προσφέρεται και για τέτοιες χρήσεις. Δεν είναι απαραιτήτως ριζοσπαστική, κυρίως είναι συντηρητική .....

     

Προσθέστε περισσότερες πληροφορίες

Τίτλος:

Δημιουργός:

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License