ΙΣΠΑΝΙΑ 1937-Ο ΑΝΑΡΧΟΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ - ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

Αγγίξουμε ένα καυτό πρόβλημα, που την εποχή της Ισπανικής επανάστασης προκάλεσε κύματα λόγων και μελανιού και που ακόμα και σήμερα υποκινεί οξύτατες συζητήσεις.

ΙΣΠΑΝΙΑ 1937

Ο ΑΝΑΡΧΟΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ


ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

     Αγγίξουμε ένα καυτό πρόβλημα, που την εποχή της Ισπανικής επανάστασης προκάλεσε κύματα λόγων και μελανιού και που ακόμα και σήμερα υποκινεί οξύτατες συζητήσεις.
Η συμμετοχή των αναρχικών σε δυο κυβερνήσεις, στην κεντρική ρεπουμπλικάνικη κυβέρνηση και στην αυτόνομη περιφερειακή κυβέρνηση της Καταλονίας,(τζενεραλιτε) στο πλαίσιο του «ενιαίου αντιφασιστικού μετώπου», είναι πραγματικά μια από τις «αχίλλειες πτέρνες» του αναρχισμού της Ιβηρικής χερσονήσου.
Οι «καθαροί» αναρχικοί και οι μη σταλινικοί μαρξιστές, όλοι μαζί, έκαναν και κάνουν και εκ των υστέρων αυστηρή κριτική εναντίον των αναρχοσυνδικαλιστών γιατί πέταξαν στη θάλασσα τις αρχές τους. Αλλά μήπως αυτή η κριτική είναι λίγο απόλυτη; Δεν αφαιρεί την ουσία του εμφύλιου πολέμου που έπρεπε να τον κερδίσει, πληρώνοντας όσο όσο , η ισπανική επανάσταση αν ήθελε να επιζήσει;
Συγνώμη, απαντούν οι αδιάλλακτοι. Ακριβώς αυτό ήταν: η ενσωμάτωση στα κυβερνητικά ρεπουμπλικανικά γρανάζια, που κάθε μέρα και περισσότερο τα ναρκοθετούσαν οι σταλινικοί, είναι εκείνη που έκοβε τις πιθανότητες επιβίωσης της ισπανικής επανάστασης.
Δίνουμε εδώ ένα φάκελο της συζήτησης πάνω σε αυτό το θέμα. Κατ΄ αρχήν την αυστηρή θέση αρχής που εξάγγειλαν οι Ισπανοί αναρχικοί της τάσης της απόλυτης ελευθερίας - λιμπερτέρ τις παραμονές της επανάστασης και ξεκινάει από ένα ανελέητο κατηγορητήριο των «αντιφασιστικών» κυβερνήσεων συμμαχίας (αυτή την περίοδο την εκτελεστική γραμματεία της CNT, είχε αναλάβει η «αριστερή πτέρυγα») . Έπειτα την καλά δουλεμένη απόπειρα δικαιολόγησης μιας απότομης και εκπληκτικής στροφής. Στη συνέχεια στη βίαιη διατριβή του Καμίλο Μπερνέρι, του Ιταλού αναρχικού λίγο πριν δολοφονηθεί, που απευθύνεται στη Φεντερίκα Μοντσένι, που τότε ήταν υπουργός της κεντρικής κυβέρνησης..


Η ΑΧΡΗΣΤΙΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

Μανιφέστο ψηφισμένο από τη CNT, δημοσιευμένο στη Σολινταριντάτ Ομπρέρα(εφημερίδα-επίσημο όργανο της CNT), καλοκαίρι 1936
«…Οι πλούσιες χώρες είναι εκείνες όπου είναι κανείς συνήθως φτωχός» Αυτή η φράση ενός αστού οικονομολόγου εκφράζει καλά τις αντιθέσεις της κοινωνίας μας, μέσα στην οποία η δύναμη των εθνών γίνεται από τη φτώχεια και την αθλιότητα του μεγαλύτερου αριθμού. Κατά τον ίδιο τρόπο, θα μπορούσαμε να πούμε: οι αδύνατοι λαοί κάνουν ισχυρές κυβερνήσεις.
Η ύπαρξη μιας κυβέρνησης λαϊκού μετώπου, χωρίς να είναι καθόλου απαραίτητο στοιχείο στην αντιφασιστική πάλη, ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα σε έναν εθελοντικό περιορισμό αυτής της ίδιας της πάλης. Είναι άχρηστο να θυμίσουμε ότι απέναντι στις προπαρασκευές του φασιστικού πραξικοπήματος, οι κυβερνήσεις της Τζενεραλιτέ και της Μαδρίτης δεν έχουν κάνει απολύτως τίποτα. Όλη την εξουσία τους τη χρησιμοποιούν φια να καλύψουν τους ταραξίες που αργά ή γρήγορα συνειδητά ή ασυνείδητα, όργανά τους.
Ο πόλεμος που γίνεται στην Ισπανία είναι ένας κοινωνικός πόλεμος. Ο ρόλος ενός κράτους ρυθμιστή που βασίζεται στην ισορροπία και στη διατήρηση των τάξεων, δε θα μπορούσε να έχει έναν ενεργητικό ρόλο σε αυτή την πάλη όπου οι ίδιες οι βάσεις τοι κράτους υπονομεύονται κάθε μέρα. Θα ήταν ακριβές αν λέγαμε πως  η ύπαρξη της κυβέρνησης λαϊκού μετώπου στην Ισπανία δεν είναι τίποτα άλλο από την αντανάκλαση ενός συμβιβασμού μεταξύ των λαϊκών μαζών και του διεθνούς καπιταλισμού.
Από την ίδια τη δύναμη των πραγμάτων αυτός ο συμβιβασμός έχει μόνο μεταβατική αξία και θα παραχωρήσει τη θέση του στις διεκδικήσεις και στο πλήρες πρόγραμμα της κοινωνικής επανάστασης. Τότε θα εξαφανιστεί ο ρόλος των μεσολαβητών και των συντηρητικών που σήμερα έχει ανατεθεί στους ρεπουμπλικάνους της Βαλένθια και της Μαδρίτης.
Η ιδέα της αντικατάστασης αυτών των αδυνάτων κυβερνήσεων, που είναι φρουροί των ανταλλαγών και των ιδιοκτησιών των ξένων χρηματιστών στην Ισπανία, από μια κυβέρνηση γερά βασισμένη σε μια ιδεολογία και σε μια «επαναστατική» πολιτική οργάνωση, θα κατέληγε πραγματικά στο σταμάτημα και στη διάλυση της αυτόνομης δραστηριότητας των εργαζομένων μαζών που βρίσκουν με το όπλο στο χέρι στο σταμάτημα και τη διάλυση τη επανάστασης.
Αν ο μαρξισμός έπαιρνε την εξουσία θα επρόκειται για κάτι περισσότερο από έναν αυτοπεριορισμό της λαϊκής δράσης που θα προερχόταν από μια οπορτουνιστική φρόνηση. Το «εργατικό» κράτος, το δημιουργημένο για να διαρκέσει, βάζει στον εαυτό του σαν άμεσο καθήκον το κανάλιασμα και την απορρόφηση του συνόλου των δυνάμεων που βρίσκονται σήμερα ελεύθερες στο στρατόπεδο του προλεταριάτου και της αγροτιάς. Το «εργατικό» κράτος βάζει τελεία και παύλα σε κάθε επαναστατική πρόοδο, είναι η αρχή μιας νέας πολιτικής σκλαβιάς.
Ο συντονισμός των δυνάμεων του αντιφασιστικού μετώπου, η οργάνωση του ανεφοδιασμού σε τροφές και εφόδια σε μια πολύ πλατιά κλίμακα, η κολεκτιβοποίηση για την εξυπηρέτηση αυτού του σκοπού όλων των επιχειρήσεων που έχουν ζωτικό ενδιαφέρον για το λαό, είναι ολοφάνερα τα καθήκοντα αυτής της ώρας. Μέχρι εδώ, πραγματοποιήθηκαν όχι από κυβερνητικό, συγκεντρωτικό ή μιλιταριστικό δρόμο. Και πρέπει αυτός ο δρόμος να συνεχιστεί. Χρειάζεται πάρα πολλές βελτιώσεις αυτός ο δρόμος. Τα συνδικάτα της CNT* και FAI*, χρησιμοποιούν τις δυνάμεις τους και εκεί βρίσκουν την καλύτερη έκφραση των ικανοτήτων τους. Αντίθετα, η εγκατάσταση μιας κυβέρνησης συνεργασίας, με τους ύπουλους αγώνες μειοψηφίας και πλειοψηφίας, τη γραφειοκρατικοποίηση των εκλεκτών, τον αδελφοκτόνο πόλεμο που παρασύρει τις αντίπαλες τάσεις, όλο αυτό είναι περισσότερο από άχρηστο για την επιτυχία του απελευθερωτικού μας καθήκοντος στην Ισπανία. Θα είναι το γρήγορο γκρέμισμα της ικανότητας μας για δράση, της ενωτικής θέλησής μας, η αρχή μιας μοιραίας ήττας απέναντι του εχθρού που είναι πανταχού παρών.
Ελπίζουμε, ότι οι Ισπανοί και ξένοι εργαζόμενοι θα καταλάβουν την ορθότητα των αποφάσεων της  CNT και της FAI. Ο μαρασμός του κράτους είναι ο τελικός σκοπός του σοσιαλισμού. Τα γεγονότα αποδείξανε ότι αυτός ο σκοπός εκπληρώνεται πρακτικά με τη διάλυση του αστικού κράτους, που το κάνεις να χάνει την ανάσα του με την οικονομική απαλλοτρίωση και όχι με την αυθόρμητη φθορά μιας «σοσιαλιστικής» γραφειοκρατίας.
Το ισπανικό και το ρωσικό παράδειγμα  είναι οι μάρτυρές του.






  ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

Παρόλα αυτά, μερικές εβδομάδες αργότερα, στα μέσα του Σεπτέμβρη, η CNT με επικεφαλής την «δεξιά πτέρυγα» που είχαν αναλάβει εκείνη την περίοδο την εκτελεστική γραμματεία ο Γκαρσία Ολιβέρ και ο Οράσιο Πριέτο ( γραμματέας της CNT και μαθητής του Πεστάνια – που δε ζούσε πια -  μέλος της φράξιας «Συνδικαλιστικό κόμμα», που λειτουργούσε μέσα στη CNT), στη συνέλευση των εκπροσώπων ανατρέπουν την προηγούμενη θέση της. Στο όνομα της «αντιφασιστικής ενότητας» πίστευαν ότι η CNT έχει υποχρέωση να απαιτήσει από τον πρωθυπουργό της κεντρικής ισπανικής κυβέρνησης, Λάργκο Καμπαλέρο τη δημιουργία ενός «εθνικού συμβουλίου άμυνας» από 15 μέλη, με πέντε έδρες δοσμένες σ΄ αυτή. Από εκεί ως το να συμμετέχει στην κυβέρνηση ήταν ένα μόνο βήμα. Οι αναρχοσυνδικαλιστές το έκαναν. Δέχτηκαν τελικά να πάρουν μέρος σαν υπουργοί στις δύο κυβερνήσεις. Και στη Τζενεραλιτέ της Καταλωνίας και στην κεντρική κυβέρνηση. Θα δούμε πως η  CNT επιχειρεί να δικαιολογήσει αυτή την αποκήρυξη των αρχών της.

Αποσπάσματα δημοσιευμένα στη Σολινταριντάτ Ομπρέρα, από το Σεπτέμβρη του 1936 και μετά.

 «…Από όταν η CNT διεκδίκησε τη συμμετοχή της στη διεύθυνση των ισπανικών υποθέσεων, πέρασαν δύο μήνες. Θεωρούμε ότι έπρεπε να δημιουργηθεί ένας νέος οργανισμός και από αυτή την άποψη έχουμε υποδείξει τη φόρμουλα του εθνικού συμβουλίου άμυνας. Απαρνηθήκαμε την ιδέα μας με την ειλικρινή επιθυμία να καθαρίσουμε το δρόμο από τα εμπόδια που προκαλούσαν την αντίθεσή μας. Για μια ακόμα φορά, υποχωρήσαμε, όχι από πολιτικό απολογισμό, αλλά για να πραγματοποιήσουμε την αναγκαία για τη νίκη ενότητα.
Δεν είναι ώρα για κερδοσκοπίες ούτε να σταθούμε σε μικρολογίες. Πρέπει να παρατηρήσουμε ότι τα καθήκοντα της νέας κυβέρνησης δεν είναι τα ίδια με της χθεσινής.. Και αν τα υπουργεία που κρατάει η CNT είναι χωρίς ενδιαφέρον , και μόνο η παρουσία της στο υπουργείο θα τροποποιήσει τη στάση της κυβέρνησης και τη δράσης της. Πρέπει να προσέξουμε τα δύο μεγάλα σημερινά προβλήματα: να νικήσουμε τον πόλεμο και να δυναμώσουμε την οικονομική ανοικοδόμηση, σε τρόπο που η νέα Ισπανία να διαθέτει ότι χρειάζεται για να ζήσει. Καμιά κυβέρνηση δε ζει αν η έγνοια της δεν είναι να πετύχει αυτούς τους δύο στόχους.
Λένε πως η προηγούμενη κυβέρνηση είναι η κυβέρνηση της νίκη. Η πραγματικότητα αποδείχνει ότι δεν ήταν τίποτα. Αντίθετα, τα πράγματα πήγαιναν από το κακό στο χειρότερο. Αυτό το πείραμα δεν πρέπει να επαναληφθεί. Εκεί που οι υπουργοί απέτυχαν όταν ανέλαβαν τη διεύθυνση, πρέπει τώρα να πετύχουν. Γι΄ αυτό πρέπει όλοι εκείνοι που είναι τώρα στη κυβέρνηση να απαλλαγούν από τις προτιμήσεις τους και να ενεργούν σκεπτόμενοι ένα και μόνο στόχο: θα νικήσουμε. Αν αυτή η ειλικρινής και αφιλοκερδής συνεργασία πραγματοποιηθεί, αν η δράση του καθενός υπαγορεύεται από τις ανάγκες του πολέμου και την ικανοποίηση των αναγκών των πολιτών, τότε γρήγορα θα μας χαμογελάσει η νίκη.   
Δύο προβλήματα μπαίνουν: να νικήσουμε το φασισμό και να αποφύγει τις στερήσεις η επαναστατημένη Ισπανία. Αυτοί είναι οι αντικειμενικοί στόχοι μας. Για να τους πετύχουμε πρέπει να δουλέψουμε πάνω σε μια αφιλοκερδή συνεργασία…»





Η CNT, η κυβέρνηση και το κράτος

 «…Η είσοδος της CNT στην κεντρική κυβέρνηση είναι ένα από τα πιο υπέροχα γεγονότα που καταγράφει η ιστορία της χώρας μας. Ανέκαθεν, η CNT υπήρξε, λόγω αρχών και πεποίθησης, αντικρατική και εχθρός κάθε τύπου κυβέρνησης. Αλλά οι περιστάσεις που είναι σχεδόν πάντοτε πιο δυνατές από την ανθρώπινη θέληση, που εν τούτοις αυτή καθορίζει , παραμόρφωσαν τη φύση της κυβέρνησης και του ισπανικού κράτους.
Σήμερα, η κυβέρνηση σαν ρυθμιστικό εργαλείο των οργάνων του κράτους, σταμάτησε να είναι μια δύναμη καταπίεσης της εργατικής τάξης, το ίδιο όπως και το κράτος, που κιόλας δεν αντιπροσωπεύει πια τον οργανισμό που χωρίζει την κοινωνία σε τάξεις. Και με την επέμβαση στοιχείων της CNT στην κυβέρνηση και το κράτος, αυτά θα σταματήσουν ακόμη περισσότερο να καταπιέζουν το λαό.
Οι λειτουργίες του κράτους θα μειωθούν σε συμφωνία με τις εργατικές οργανώσεις, στη ρύθμιση της πορείας της οικονομικής και κοινωνικής ζωής της χώρας. Και η κυβέρνηση δεν θα έχει άλλη απασχόληση από τη σωστή διεξαγωγή του πολέμου και από το συντονισμό του επαναστατικού έργου σύμφωνα με ένα συνολικό σχέδιο.
Οι σύντροφοί μας θα φέρουν στη κυβέρνηση τη συλλογική θέληση ή τη θέληση της  πλειοψηφίας των εργαζομένων μαζών, που από πριν έχουν συγκροτήσει μεγάλες γενικές συνελεύσεις. Δε θα γίνονται οι δικηγόροι προσωπικών κριτηρίων αλλά μόνο οι δικηγόροι αποφάσεων που έχουν παρθεί ελεύθερα από εκατοντάδες χιλιάδες εργάτες οργανωμένους στη CNT. Σε όλα τα πράγματα βαραίνει μια ιστορική μοίρα. Και η CNT την αποδέχεται για να υπηρετήσει τη χώρα, κερδίζοντας γρήγορα τον πόλεμο και εμποδίζοντας κάθε παράκληση από τη λαϊκή επανάσταση.
Είμαστε απόλυτα βέβαιοι ότι οι σύντροφοί μας που εκλέχτηκαν για να εκπροσωπήσουν τη CNT στην κυβέρνηση θα ξέρουν να εκπληρώσουν το καθήκον τους και την αποστολή που τους δόθηκε. Σε αυτούς δεν πρέπει να βλέπει κανείς άτομα, αλλά την οργάνωση που εκπροσωπούν. Δεν είναι άτομα ούτε κυβερνήτες στην υπηρεσία του αντιφασιστικού θριάμβου. Και αυτός ο θρίαμβος τόσο θα είναι τόσο πιο γρήγορος και πλήρης, όσο πιο μεγάλη θα είναι η υποστήριξη που θα τους δώσουμε...»  

Η είσοδος της CNT στην κυβέρνηση

«Οι Ισπανοί συνδικαλιστές προσκλήθηκαν να πάρουν μέρος στη διεύθυνση της χώρας. Αυτή η νέα φάση της πάλης ενάντια στο φασισμό και στην ανάπτυξη του αναρχικού και συνδικαλιστικού κινήματος, δεν πρέπει να εξεταστεί μόνο από τη δογματική σκοπιά. Οι αναρχικοί και οι συνδικαλιστές είναι που στις 19 Ιούλη βάδισαν επικεφαλής του επαναστατικού κινήματος για να αντιμετωπίσουν τους φασίστες στρατηγούς. Η δημιουργία των αντιφασιστικών εθνοφρουρών και η κολεκτιβοποίηση της βιομηχανίας στην Καταλονία, είναι βασικά έργο της CNT και της FAI.
Για κάμποσο καιρό υπήρξαν δυο ειδών κυβερνήσεις. Από τη μια μεριά η Τζενεραλιτέ και από την άλλη η επιτροπή των αντιφασιστικών εθνοφρουρών και το οικονομικό συμβούλιο. Γρήγορα αντιληφθήκαμε πως δεν μπορεί να υπάρξει αυτός ο δυισμός. Τότε ξεπήδησε το γενικό συμβούλιο της Τζενεραλιτέ, που συγκροτήθηκε από όλες τις αντιφασιστικές οργανώσεις Στην Καταλονία, στο Λεβάντ και στην Αραγονία, όπου οι συνδικαλιστές και οι αναρχικοί αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το μισό των αντιφασιστικών δυνάμεων, ο φασισμός εκμηδενίστηκε ολοκληρωτικά, ενώ μέσα στις περιοχές που κυριαρχούσαν οι σοσιαλδημοκράτες και άλλα κόμματα η πάλη δεν υπήρξε πετυχημένη.
Στη Μαδρίτη, οι συνδικαλιστές είναι η μειοψηφία. Εντούτοις, η επιρροή τους τον τελευταίο μεγάλωσε. Από δύο μήνες και περισσότερο, η  CNT απαίτησε τη διάλυση της κυβέρνησης και τη δημιουργία ενός συμβουλίου άμυνας, με όποια συμμετοχή της CNT  και της ΓΕΕ. Ο Λάργκο Καμπαλέρο δεν ήθελε να του πάρουν το λεβιέ της εξουσίας, ήθελε να είναι ο Λένιν της Ισπανίας. Η πολιτική του έτεινε στην αποδυνάμωση του μετώπου της αντιφασιστικής πάλης. Η διανομή όπλων στα διάφορα κόμματα και οργανώσεις πραγματοποιούνταν με μεροληψία και η ανάγκη ενότητας στη διεξαγωγή του πολέμου γινόταν όλο και πιο πιεστική.
Να είμαστε μόνο στρατιώτες της επανάστασης και να αφήνουμε τους κομμουνιστές και σοσιαλιστές στρατηγούς να ενεργούν όπως θέλουν, μια τέτοια διαδικασία δεν μπορούσε να ικανοποιήσει τους συνδικαλιστές και τους αναρχικούς. Είχαν και αυτοί το δικαίωμα να ακούγονται μέσα στις συσκέψεις του εθνικού επιπέδου στα θέματα της διεξαγωγής του πολέμου. Αυτό ακριβώς σήμαινε η αίτηση της CNT για τη δημιουργία ενός εθνικού συμβουλίου άμυνας. Όμως, η στρατιωτική κατάσταση στη Μαδρίτη γινόταν κάθε μέρα και πιο κρίσιμη. Η ενότητα στη διεύθυνση της πάλης είναι δυνατή μόνο αν η CNT κληθεί να πάρει μέρος σε αυτή τη διεύθυνση.   
Στα πανώ που είχε κολλήσει η CNT σε όλη την Ισπανία διαβάζει κανείς: «Δύο εκατομμύρια εταίροι, 50.000 μαχητές στο μέτωπο, περισσότερο από 2.000 τοπικές οργανώσεις, η Καταλονία, το Λεβάντ και η Αραγονία  στα χέρια της CNT». Αυτή η δυνατή οργάνωση ζητούσε συμμετοχή στη διεύθυνση της αντιφασιστικής πάλης. Στην Αραγονία συστήθηκε ένα περιφερειακό συμβούλιο άμυνας που τα περισσότερα μέλη του ήταν οπαδοί της CNT. Τότε η κυβέρνηση της Μαδρίτης είδε ότι ήταν υποχρεωμένη να ικανοποιήσει το αίτημα της CNT. Τέσσερις συνδικαλιστές μπήκαν στο υπουργικό συμβούλιο. Είναι μια αρχή. Η CNT έχει δικαίωμα σε περισσότερους υπουργούς, αλλά δεν είναι η ώρα για κομματικούς αγώνες.»



Ανοιχτή επιστολή στη Φεντερίκα Μοντσένι

 Καμίλο Μπερνέρι (Απρίλιος 1937)

Αγαπητή συντρόφισσα,
είχα σκοπό να γράψω σε όλους εσάς τους συντρόφους υπουργούς, αλλά μόλις πήρα την πένα στο χέρι αυθόρμητα έγραψα μόνο σε σένα και δε θέλησα να εναντιωθώ σε αυτό το ενστικτώδη σπρώξιμο.
Ότι δεν είμαι πάντα σύμφωνος μαζί σου δε σου προξενεί έκπληξη ούτε σε ερεθίζει.  Κι εσύ δέχτηκες ότι είχες ξεχάσει τις κριτικές που σχεδόν πάντα υπήρξαν σωστές γιατί είναι ανθρώπινο να τις θεωρείς σαν άδικες και υπερβολικές. Αυτό σε ανεβάζει πολύ στα μάτια μου και είναι μάρτυρας της αναρχικής φύσης του πνεύματος σου. Είναι μια βεβαιότητα αυτό που συμψηφίζει τις ιδιομορφίες τις ιδεολογικές που έχεις εκδηλώσει συχνά στα άρθρα με το πολύ προσωπικό σου στυλ και στους λόγους σου τους θαυμαστά εύγλωττους.
Δεν μπόρεσα να αποδεχτώ ήσυχα την ταυτότητα την βεβαιωμένη από σένα μεταξύ του αναρχισμού του Μπακούνιν και του ομοσπονδιακού ρεπουμπιλκανισμού του Πιν Μαργκάλο (μαθητή του Προυντόν). Δε σε συγχωρώ που έγραψες «ότι στη Ρωσία δεν υπήρξε ο Λένιν ο αληθινό οικοδόμος της Ρωσίας, αλλά ο Στάλιν, πνεύμα δημιουργικό κτλ». Και χειροκρότησα την απάντηση του Βολίν στην «Ελεύθερη γη», για εντελώς ανακριβείς θέσεις σου πάνω στο ρωσικό αναρχικό κίνημα.
Αλλά εδώ δεν πρόκειται να σου μιλήσω γι΄ αυτό. Γι΄ αυτά και άλλα πολλά πράγματα ελπίζω να σου μιλήσω άμεσα κάποια άλλη μέρα. Αν απευθύνομαι σε σένα δημόσια είναι για θέματα πολύ σοβαρά, για να σου θυμίσω τις τεράστιες ευθύνες σου που ίσως δεν τις λογαριάζεις λόγω της μετριοφροσύνης σου.
Στο λόγο σου στις 3 Γενάρη 1937 είπες: «Οι αναρχικοί μπήκαν στην κυβέρνηση για να εμποδίσουν παρέκκλιση της επανάστασης και για να εξακολουθήσει και μετά τον πόλεμο και ακόμα για να αντιταχθεί σε κάθε ενδεχόμενη δικτατορική απόπειρα από όπου και αν προέρχεται».
Ε, λοιπόν, συντρόφισσα, τον Απρίλη ύστερα από τρεις μήνες κυβερνητικής εμπειρίας και συνεργασίας, βρισκόμαστε απέναντι σε μια κατάσταση που στην πορεία της γίνετε σοβαρή και δύσκολη, ενώ διαγράφονται γεγονότα πολλή χειρότερα.
Εκεί όπου, όπως στη χώρα των Βάσκων, στη Λεβάντε και στην Καστίλη, το κίνημά μας δεν επιβλήθηκε από δυνάμεις της βάσης, δηλ. από τα πολλά συνδικαλιστικά στελέχη και την υπερέχουσα συμμετοχή των εργατικών μαζών, η αντεπανάσταση προελαύνει και απειλεί να τα τσακίσει όλα.
Η κυβέρνηση είναι στη Βαλένθια και από κει ξεκινούν οι ομάδες εφόδου που προορίζονται να αφοπλίσουν τους επαναστατικούς πυρήνες πολιτοφυλακών που σχηματίστηκαν για την άμυνα.( Θυμόμαστε την περίπτωση Κάζας Βιέγκας , ενώ σκεφτόμαστε και την περίπτωση της Βιλανέζα). Εκείνοι που πρέπει να κρατούν τα όπλα είναι οι πολιτοφύλακες και οχι οι ομάδες εφόδου. Αυτοί επίσης είναι εκείνοι που στα μετόπισθεν προσπαθούν  να ελέγχουν τους «ανεξέλεγκτους», δηλ. να αφοπλίζουν τους επαναστατικούς πυρήνες τους εφοδιασμένους με μερικά τουφέκια και περίστροφα. Αυτά συμβαίνουν ενώ το εσωτερικό μέτωπο  είναι διαλυμένο. Αυτά γίνονται στη διάρκεια ενός εμφυλίου πολέμου μέσα στον οποίο είναι δυνατές όλες οι εκπλήξεις και μάλιστα σε περιοχές που το πολεμικό μέτωπο είναι πολύ κοντά και όχι μαθηματικά καθορισμένο. Ενώ φάνηκε πεντακάθαρα μια διανομή όπλων με πολιτικά κριτήρια που τείνει να οπλίζει το «αυστηρά αναγκαίο», ( αυστηρά αναγκαίο που ας ευχηθούμε να φανεί αρκετό και μη σκόπιμο).
Είσαι σε μια κυβέρνηση που πρόσφερε στη Γαλλία και την Αγγλία πολιτικά πλεονεκτήματα στο Μαρόκο, ενώ από τον Ιούλη του 1936, θα ήταν αναγκαίο  να διακηρυχτεί επίσημα  η πολιτική αυτονομία του Μαρόκου. Φαντάζομαι το ότι εσύ ως αναρχική πρέπει να σκέφτεσαι γι΄ αυτή την υπόθεση, την τόσο άτιμη και ανόητη. Αλλά, πιστεύω, πως ήρθε η ώρα να γίνει γνωστό πως εσύ και οι άλλοι αναρχικοί υπουργοί δεν ήσαστε σύμφωνοι όσο αφορά τη φύση και το περιεχόμενο παρόμοιων προτάσεων.
Στις 24 Οκτώβρη, έγραψα στον «Ταξικό πόλεμο» : «Η βάση επιχειρήσεων του φασιστικού στρατού είναι το Μαρόκο. Πρέπει να εντατικοποιήσουμε την προπαγάνδα υπέρ της Μαροκινής αυτονομίας. Η Γαλλία αντιμετωπίζει μα ανησυχία τη δυνατότητα επαναστατικών αντανακλάσεων στη Β. Αφρική και στη Συρία. Παράλληλα η Αγγλία φοβάται την προοπτική να δυναμώνουν οι Αιγυπτιακές αυτονομιστικές κινητοποιήσεις και εκείνες των Αράβων της Παλαιστίνης. Χρειάζεται να εκμεταλλευτούμε παρόμοιες ανησυχίες διαμέσου μιας πολιτικής που να απειλεί να εξαπολύσει την εξέγερση στον Αραβικό κόσμο. Για μια παρόμοια πολιτική χρειάζονται χρήμα και χρειάζεται η επείγουσα αποστολή από αγκιτάτορες και οργανωτές σε όλα τα κέντρα της αραβικής μετανάστευσης, σε όλες τις συνοριακές γραμμές του γαλλικού Μαρόκου. Στα μέτωπα της Αραγονίας, Κέντρου, Αστουριών και Ανδαλουσίας, αρκούν μερικοί Μαροκινοί για να λειτουργήσουν σαν προπαγανδιστές ( με το ράδιο, με φαιή βολάν με τρικ κτλ).
Δεν μπορούμε βέβαια να εγγυόμαστε τα Γαλλικά και Αγγλικά συμφέροντα στο Μαρόκο και ταυτόχρονα να κάνουμε επαναστατική δουλειά. Η Βαλένθια συνεχίζει  την πολιτική της Μαδρίτης. Χρειάζεται να αλλάξει. Και για να αλλάξει, πρέπει να πει καθαρά και ξάστερα όλη τη σκέψη της., γιατί στη Βαλένθια λειτουργούν επιρροές που τείνουν να έρθουν σε συμφωνία με τον Φράνκο.
Ο Ζαν Ζυρομσκί έγραφε στην «Ποπιουλέρ» στις 3 Μαρτίου: «Οι μανούβρες  φαίνεται να έχουν στόχο την ειρήνη», που στην πραγματικότητα αυτό θα σήμαινε, όχι μόνο το σταμάτημα της ισπανικής επανάστασης, αλλά ακόμα και την εκμηδένιση των κοινωνικών κατακτήσεων που έχουν πραγματοποιηθεί.. Αυτή η φόρμουλα θα έκφραζε συνοπτικά μια αντίληψη που υπάρχει - και δεν είμαι σίγουρος πως δε θα την ευνοούσαν- πολιτικοί, διπλωματικοί και κυβερνητικοί κύκλοι στην Αγγλία και στη Γαλλία και δεν θα διαφωνούσαν σε γενικές γραμμές, ούτε ο Καμπαλέρο ούτε ο Φράνκο
Αυτές οι επιρροές, αυτές οι μανούβρες, εξηγούν διάφορα σκοτεινά σημεία: π.χ. η αδράνεια του νομιμόφρονα πολεμικού ναυτικού.  Η συγκέντρωση δυνάμεων προερχόμενων από το Μαρόκο, η πειρατεία του «Κανάριας» και του «Μπελεάρες», η κατάληψη της Μαλάγγας είναι οι συνέπειες αυτής της αδράνειας. Και ο πόλεμος δεν τελείωσε. Εάν ο Πριέττο είναι ανίκανος και αδιάφορος γιατί να συγχωρεθεί; Αν ο Πριέττο είναι δεμένος με μια πολιτική που τον κάνει να παραλύσει ο στόλος, γιατί να μην καταγγελθεί αυτή η πολιτική;
Εσείς, οι αναρχικοί υπουργοί μιλάτε όμορφα και γράφεται λαμπρά άρθρα, αλλά τον πόλεμο δεν τον κερδίζετε και ούτε την επανάσταση υπερασπίζουν τα λόγια και τα άρθρα. Αυτά γίνονται περνώντας από την άμυνα στην επίθεση. Η στρατηγική του πολέμου θέσεων δε μπορεί να διαιωνίζεται. Το πρόβλημα δεν μπορεί να λυθεί με την εξαπόλυση συνθημάτων : γενική επιστράτευση, όπλα στο μέτωπο,  ενιαία διοίκηση, λαϊκός στρατός κλπ, κλπ… Το πρόβλημα λύνεται πραγματοποιώντας άμεσα αυτό που μπορεί να πραγματοποιηθεί.
Η εφημερίδα «Ντεπιές ντε Τουλούζ», της 17/1/1937, έγραφε: «Η μεγάλη απασχόληση του υπουργείου εσωτερικών είναι η αποκατάσταση της εξουσίας και του κράτους πάνω στην εξουσία των ομάδων και πάνω στην εξουσία των ανεξέλεγκτων κάθε προέλευσης.
Αυτό λέει μόνο του ότι, όταν για μήνες ζητούν να εκμηδενίσουν τους ανεξέλεγκτους ενώ δεν μπορούν να λύσουν το πρόβλημα της διάλυσης της φασιστικής «πέμπτης φάλαγγας».
Η κατάργηση του εσωτερικού μετώπου έχει για πρώτο όρο μια δραστηριότητα έρευνας και καταστολής που μπορεί να γίνει μόνο από δοκιμασμένους επαναστάτες. Μια εσωτερική πολιτική συνεργασίας μεταξύ των τάξεων και κολακείας προς τις μέσες τάξεις οδηγούν αναπόφευκτα στην ανοχή των πολιτικά αμφίβολων στοιχείων. Η «Πέμπτη φάλαγγα» (το σύνολο των φασιστικών οργανώσεων που υπήρχαν πάντα στα μετόπισθεν των ρεπουμπλικάνικου μετώπου), αποτελείται όχι μόνο από φασιστικά στοιχεία, αλλά επίσης από όλους τους δυσαρεστημένους που εύχονται μια μετριοπαθή δημοκρατία. Όμως, αυτά τα στοιχεία είναι εκείνα που ωφελούνται από την ανοχή των κυνηγών «ανεξέλεγκτων».
Η διάλυση του εσωτερικού μετώπου ήταν εξαρτημένη από μια απλή και ριζική δραστηριότητα των επιτροπών άμυνας που είχαν δημιουργηθεί από την CNT και τη UGT.
Παραβρισκόμαστε στη διείσδυση στα ηγετικά πλαίσια του λαϊκού στρατού αμφίβολων στοιχείων που δεν προσφέρουν τις εγγυήσεις μιας πολιτικής και συνδικαλιστικής οργάνωσης. Οι επιτροπές και οι πολιτικοί εκπρόσωποι των πολιτοφυλακών ασκούσαν ένα σωτήριο έλεγχο που σήμερα είναι αδυνατισμένος γιατί κυριαρχεί το σύστημα προώθησης και προαγωγής με αυστηρά στρατιωτικά κριτήρια. Πρέπει να δυναμώσουμε την εξουσία αυτών των επιτροπών και αυτών των εκπροσώπων.
 Παραβρισκόμαστε στο νέο γεγονός που μπορεί να φέρει καταστροφικές συνέπειες, να διοικούνται ολόκληρα τάγματα από αξιωματικούς που οι πολιτοφύλακες ούτε τους εκτιμούν ούτε τους αγαπούν. Αυτό το γεγονός είναι σοβαρό γιατί η αξία της πλειοψηφίας των πολιτοφυλάκων είναι άμεσα ανάλογη με την εμπιστοσύνη που έχουν στη διοίκησή τους. Άρα, είναι αναγκαίο να ξανακαθοριστεί η αρχή της άμεσης εκλογής και το δικαίωμα ανάκλησης των διοικητών από τα κάτω.
Διαπράχτηκε ένα σοβαρό λάθος όταν έγιναν δεκτές οι αυταρχικές φόρμουλες, όχι γιατί αυτές ήταν από άποψη φόρμας τέτοιες, αλλά και γιατί περιέκλειαν μεγάλα λάθη και πολιτικούς σκοπούς που δεν είχαν τίποτα το κοινό με τις ανάγκες του πολέμου. Είχα την ευκαιρία να μιλήσω με ανώτερους Ιταλούς, Γάλλους και Βέλγους αξιωματικούς και παρατήρησα ότι είχαν μια πολύ πιο μοντέρνα και λογική αντίληψη  για τις πραγματικές ανάγκες της πειθαρχίας από μερικούς νεότερους στρατηγούς που ισχυρίζονται ότι είναι ρεαλιστές.
Πιστεύω πως ήρθε η ώρα να συγκροτήσουμε την ομοσπονδιακή πολιτοφυλακή, όπως το σοσιαλιστικό κόμμα συγκρότησε το δικό του τμήμα, το 5ο σύνταγμα λαϊκών εθνοφρουρών. Πιστεύω πως ήρθε η ώρα να λύσουμε το πρόβλημα της διοίκησης πραγματοποιώντας την ενότητα της διοίκησης που επιτρέπει να περάσουμε στην επίθεση στο μέτωπο της Αραγονίας.  Πιστεύω πως ήρθε η ώρα να τελειώνουμε με τους χιλιάδες πολιτοφυλακές και φρουρές εφόδου που δεν πάνε στο μέτωπο γιατί υπηρετούν στο να ελέγχουν τους «ανεξέλεγκτους». Πιστεύω πως ήρθε η ώρα να δημιουργήσουμε μια σοβαρή πολεμική βιομηχανία. Και πιστεύω πως ήρθε η ώρα να τελειώνουμε με μερικές χτυπητές παραξενιές: όπως εκείνες του σεβασμού της κυριακάτικης ανάπαυσης και μερικών «δικαιωμάτων στους εργάτες» που σαμποτάρουν την άμυνα της επανάστασης.
Πρέπει πριν απ΄ όλα να κρατήσουμε ψηλά το πνεύμα των μαχητών. Ο Λουίτζι Μπερτόνι, ερμηνεύοντας τα αισθήματα  που εκφράστηκαν από διάφορους Ιταλούς συντρόφους που μάχονται στο μέτωπο Χουέσκα, έγραψε πριν από λίγο καιρό: «Ο ισπανικός πόλεμος απογυμνωμένος από κάθε νέα πίστη, από κάθε ιδέα κοινωνικού μετασχηματισμού, από κάθε παγκόσμια έννοια, δεν είναι τίποτε άλλο από ένας κοινός πόλεμος εθνικής ανεξαρτησίας, που πρέπει να διεξάγεται για να παραμεριστεί ο κίνδυνος εξόντωσης που η παγκόσμια πλουτοκρατία πάει να επιβάλλει. Παραμένει ένα τρομερό ζήτημα ζωής ή θανάτου αλλά δεν είναι ένας πόλεμος επιβεβαίωσης ενός νέου καθεστώτος και μιας νέας ανθρωπότητας. Θα πουν πως δε χάθηκαν όλα ακόμα. Στην πραγματικότητα όλα απειλούνται και όλα περικυκλώνονται. Οι δικοί μας μιλούν σαν απαρνητές όπως και ο ιταλικός σοσιαλισμός στην εποχή της προώθησης του φασισμού δήλωνε. «Προσοχή στις προκλήσεις! Ησυχία και ηρεμία! Τάξη και πειθαρχία!». Όλα αυτά πρακτικά σημαίνουν: άφησε να γίνει ότι γίνει! Και όπως στην Ιταλία ο φασισμός κατέληξε να νικήσει, στην Ισπανία ο αντισοσιαλισμός που παρουσιάζεται σαν ρεπουμπλικανισμός, και αυτός θα νικήσει αν συμβούν γεγονότα  που δε μπορούμε να προβλέψουμε. Είναι άχρηστο  να προσθέσουμε ότι παρατηρούμε απλά τους δικούς μας, χωρίς να πούμε πως η συμπεριφορά τους θα μπορούσε να ήταν διαφορετική και αποτελεσματική για πολύ καιρό όσο η ιταλογερμανική πίεση μεγαλώνει στο μέτωπο και η πίεση των μπολσεβίκων μεγαλώνει στις οπισθοφυλακές».
Δεν έχω τη μετριοφροσύνη του Λουίτζι Μπερτόνι. Έχω την αυθάδεια να βεβαιώσω ότι οι Ισπανοί αναρχικοί θα μπορούσαν να έχουν τη διαφορετική πολιτική γραμμή από εκείνη που επικρατεί: Ισχυρίζομαι ότι μπορώ , σύμφωνα με τις εμπειρίες μου και αυτών που διαβάζω στον αναρχικό τύπο, να συμβουλεύσω-συμβάλω για τη διαμόρφωση μερικών γραμμών συμπεριφοράς.
Πιστεύω πως πρέπει να ρωτήσεις τον εαυτό σου με ποιο τρόπο υπερασπίζεσαι καλύτερα την κοινωνική επανάσταση. Αν συνεισφέρεις περισσότερα στην πάλη ενάντια στο φασισμό, συμμετέχοντας στην κυβέρνηση ή αν θα είσαι άπειρα πιο χρήσιμη φέρνοντας τη φλόγα του υπέροχου λόγου σας μεταξύ των μαχητών αλλά και στα μετόπισθεν;  
Επίσης ήρθε η ώρα να ξεκαθαρίσουμε την ενωτική σημασία που μπορεί να έχει η συμμετοχή μας στη κυβέρνηση. Πρέπει να μιλήσουμε στον επαναστατημένο λαό. Να τον καλέσουμε να κρίνει αν ο Μαρσέλ Κασέν έχει δίκιο όταν δηλώνει στην «Ουμανιτέ», στις 23 Μάρτη: «Οι υπεύθυνοι αναρχικοί πολλαπλασιάζουν τις  ενωτικές τους προσπάθειες και οι εκκλήσεις τους ακούγονται όλο και περισσότερο».
Ή αν η «Πράβδα» και η «Ιζβέστια» που έχουν δίκιο όταν συκοφαντούν τους Ισπανούς αναρχικούς χαρακτηρίζοντας τους σαν σαμποτέρ της ενότητας.
Πρέπει να καλέσουμε τον λαό να κρίνει την ηθική και πολιτική συνενοχή της σιωπής του ισπανικού αναρχικού τύπου ως προς τα δικτατορικά εγκλήματα του Στάλιν, τις καταδιώξεις  των Ρώσων αναρχικών, τις τις θηριώδεις δίκες εναντίον της λενινιστικής και τροτσκιστικής αντιπολίτευσης, σιωπή που πληρώνεται από την «Ιζβέστια» με τις δυσφημίσεις εναντίον της «Σολινταριντάτ Ομπρέρα».
Πρέπει να καλέσουμε τις επαναστατημένες μάζες να κρίνουν αν πολλές μανούβρες σαμποταρίσματος του εφοδιασμού των φαλαγγών τις CNT δεν είναι μέσα στο σχέδιο που αναγγέλθηκε στις 17 Δεκέμβρη 1936 από την «Πράβδα». Όσο για την Καταλονία, η εκκαθάριση των αναρχικών και τροτσκιστικών συνδικαλιστικών στοιχείων άρχισε. Αυτή η δουλειά θα διεξαχθεί με την ίδια  ενεργητικότητα που διεξάχθηκε στην ΕΣΣΔ.( 4 )
Ήρθε η ώρα να λογαριάσουμε αν οι αναρχικοί είναι στην κυβέρνηση για να είναι οι φορείς μιας φωνής έτοιμης να σβηστεί και βρίσκονται εκεί μόνο και μόνο για να χρησιμεύσουν σαν «φρυγικός σκούφος» στους πολιτικούς που φλερτάρουν με τον εχθρό ή με τις δυνάμεις της παλινόρθωσης της δημοκρατίας όλων των τάξεων. Το δίλημμα: πόλεμος ή επανάσταση δεν έχει πια καμιά σημασία. Το μόνο δίλημμα είναι τούτο εδώ: Η η νίκη πάνω στον Φράνκο χάρη στον επαναστατικό πόλεμο, ή ήττα.
Το πρόβλημα για σένα και για τους άλλους συντρόφους είναι να διαλέξετε μεταξύ των Βερσαλλιών , του Θιέρς και της κομμούνας του Παρισιού, πριν ο Θιέρς και ο Μπίσμαρκ κάνουν την ιερή τους ένωση. Σε σένα μένει να απαντήσεις γιατί εσύ είσαι το «φως που κρύβει την αλήθεια».

                                                                                                  Καμίλλο Μπερνέρι






ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

 

Η CNT ΚΑΤΑΚΡΙΝΕΤΑΙ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΠΕΔΟ

Καταγραφή του Πιέρ Μπενάρ, γραμματέα της ΑΙΤ*

 

Αφού ακούστηκαν οι απολογισμοί της Διεθνούς Ένωσης  Εργαζομένων (ΑΙΤ) της αντιπροσωπείας της CNT  και οι εξηγήσεις των εκπροσώπων των κεντρικών συνδικαλιστικών οργανώσεων πάνω στα τελευταία γεγονότα της Ισπανίας και για τις συνέπειες τους, η έκτακτη ολομέλεια της ΑΙΤ  που έγινε στο Παρίσι στις 11, 12, και 13 Ιούνη του 1937, παρατηρεί:

1.            Τα γεγονότα που εκτυλίχτηκαν τελευταία στη Βαρκελώνη είχαν ουσιαστικό σκοπό να αφαιρέσουν από την CNT  τον έλεγχο των επιχειρήσεων και των συνόρων, να τη διώξουν από τα γραφεία της και από τα ενδιαφέροντα πόστα που κατέχει. Να εξοντώσουν τους μαχητές της και να εμποδίσουν την κοινωνική επανάσταση, να πάρουν όλη την ορμή της και να την στραγγαλίσουν.

2.            Αυτή η συνδυασμένη δράση, για πολλούς μήνες, μεταξύ μερικών μελών των κυβερνήσεων της Βαλένθιας και της Βαρκελώνης, στις οποίες συμμετείχε η CNT διά μέσω των εκπροσώπων της,  σε άγνοιά τους, αποτελεί μέρος ενός σχεδίου που έχουν εμπνευστεί τα πολιτικά κόμματα με προτροπή του ΚΚΙ που εκτελεί τις διαταγές της σοβιετικής κυβέρνησης.

3.            Αυτό το σχέδιο έχει διεθνή χαρακτήρα και υπηρετεί τα αγγλοαμερικάνικα καπιταλιστικά συμφέροντα, τα οποία η γαλλο-αγγλο-ρωσική διπλωματία υποστηρίζει από την αρχή της επανάστασης και διαδοχικά , με τη μη επέμβαση, τον αποκλεισμό, τον εδαφικό και θαλάσσιο έλεγχο και τη μεσολάβηση.

4.            Η μεσολάβηση, που σήμερα την αποκρούει η κυβέρνηση της Βαλένθια, για οπορτουνιστικές αιτίες, τείνει σε μια λευκή ειρήνη, σε μια συνεννόηση αντίπαλων πολιτικών δυνάμεων κάτω από την προστασία της Αγγλίας και της Γαλλίας, για την εγκαθίδρυση μιας «κοινοβουλευτικής  και δημοκρατικής δημοκρατίας» που την έχει επίσημα αποδεχτεί και η κυβέρνηση της Βαλένθια, που όλοι συμφωνούν και τη θεωρούν σαν πλατιά ξεπερασμένη από τα γεγονότα.

 

Κατά συνέπεια, η ολομέλεια δηλώνει:

α. Ο πόλεμος που εξαπολύθηκε από μια φασιστική και στρατιωτική αντεπανάσταση πρέπει να έχει όλο και περισσότερο το χαρακτήρα μιας επιχείρησης συνολικής απελευθέρωσης του ισπανικού προλεταριάτου και έχοντας αυτό το χαρακτήρα δεν μπορεί να είναι τίποτα άλλο από επαναστατικός.

β.  Η σωτηρία της κοινωνικής επανάστασης πρέπει να είναι περισσότερο από πάντα η κυρίαρχη και ουσιαστική απασχόληση της CNT.

γ.  Παρά τις αντιξοότητες μιας άνισης πάλης, παραμένει ανέπαφος ο θαυμασμός για το ανίκητο θάρρος των εργατικών και αγροτικών μαζών και εντελώς ξεχωριστά των οργανωμένων κάτω από τη σημαία της CNT.

δ.   Η αλληλεγγύη του διεθνούς προλεταριάτου όλων των χωρών ενωμένου στις γραμμές της AIT, εχθρική στο μαρξισμό σε όλες τις μορφές του, παραμένει ακλόνητα η ίδια όπως και στο παρελθόν, δεδομένου ότι η ρεφορμιστική σοσιαλδημοκρατία , όπως και ο δικτατορικός μπολσεβικισμός της σταλινικής ή τροτσκιστικής σχολής με όλα τα παρακλάδια ή τις υποδιαιρέσεις τους, όπως είναι το ΕΣΚΚ ή το ΜΚΕΕ, είναι το ίδιο ολέθρια και επικίνδυνα  για την πραγματοποίηση της επανάστασης.

ε.  Η διεξαγωγή του επαναστατικού πολέμου, ταυτόχρονα με τον κοινωνικό μετασχηματισμό, θα έπρεπε να αποκλείσει από την πλευρά της CNT κάθε άμεση συμμετοχή  ή κάθε έμμεση συνεννόηση  με την κυβέρνηση της Βαλένθια και της Βαρκελώνης, θα έκανε αναγκαία την εγκατάλειψη από την CNT όλων των κινήσεων που έκανε αυτή η κυβέρνηση με σκοπό να κρατήσει ανέπαφο ένα δήθεν αντιφασιστικό μέτωπο που αποτελούνταν από τομείς που διαπραγματεύονταν με τον ταξικό εχθρό για να διαλύσουν τον πόλεμο και να στραγγαλίσουν την επανάσταση. Η ολομέλεια , θεωρεί, ότι όλο και πιο πολύ επιβάλλεται η αποχώρηση της CNT από το « αντιφασιστικό μέτωπο», αφήνοντάς της όμως το δικαίωμα αποδοχής ή κατάθεσης προτάσεων, περιστατικών ή  συμφωνιών με τα ειλικρινή αντιφασιστικά στοιχεία αυτού του μετώπου, που επιθυμούν να δουν τον πόλεμο να τελειώνει με μια επανάσταση που χειραφετεί το ισπανικό προλεταριάτο κατευθυνόμενη εναντίον τόσο του φασισμού όσο και εναντίον της δήθεν ρεπουμπλικανικής δημοκρατίας.

Χωρίς να θέλουμε να επιβάλουμε στην CNT μια γραμμή συμπεριφοράς, απαράδεκτη προσωρινά από αυτή, η έκτακτη ολομέλεια πιστεύει ότι η CNT θα παραμείνει πιστή στις αρχές και στο δόγμα της AIT και θα πραγματοποιήσει, όσο της επιτρέπει το περιβάλλον, τη διόρθωση που επιβάλλουν τα γεγονότα, διόρθωση όντας στενά δεμένη με την ίδια την ύπαρξη της CNT και με τη σωτηρία της κοινωνικής επανάστασης στην Ισπανία και στις άλλες χώρες.

Η AIT παίρνει από τη μεριά της την υποχρέωση να συνεχίσει να υποστηρίζει με περισσότερη από άλλοτε δύναμη και συνοχή, υλικά και με τη δράση, την ισπανική επανάσταση. Η ολομέλεια δίνει κατά συνέπεια εντολή στη γραμματεία της AIT να μελετήσει επειγόντως και μαζί με τα παραρτήματά της και τους συμπαθούντες, τα μέσα εντατικοποίησης της προπαγάνδας της ισπανικής επανάστασης, να αυξήσει τη βοήθεια στους συντρόφους μας της CNT,  Να προπαρασκευάσει το ενδεχόμενο, γενικών απεργιών αλληλεγγύης με το ισπανικό προλεταριάτο που βρίσκεται σε επαναστατική περίοδο, σε όλες τις χώρες.

Τα πιο άμεσα καθήκοντα της AIT, είναι:

α.  Η οργάνωση μιας συστηματικής καμπάνιας εναντίον των φασιστικών κρατών που επεμβαίνουν άμεσα ή έμμεσα στην πάλη στην Ισπανία, με τον ομολογημένο σκοπό να στραγγαλίσουν την προλεταριακή επανάσταση.

β.  Η πραγματοποίηση των προηγούμενων αποφάσεων των συνεδρίων της AIT, για την όσο πιο γρήγορη επεξεργασία ενός διεθνούς σχεδίου οικονομικής ανοικοδόμησης που η ισπανική εμπειρία θα έδινε ενδείξεις πολύ ακριβείς.   

Η ολομέλεια ζητάει ταυτόχρονα από τη γραμματεία της AIT να ανακοινώνει στην CNT, σε κάθε ευκαιρία, το αίσθημα της AIT πάνω σε όλα τα ενδιαφέροντα γεγονότα που θα μπορούσαν να αναπτυχθούν στην Ισπανία.

 

 

ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ Η ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΟΦΥΛΑΚΩΝ Πολιτοφύλακες, ναι ! Στρατιώτες, ποτέ ! 

 

 

Οι εργατικές πολιτοφυλακές έπαιξαν έναν καθοριστικό ρόλο  στην αντιφασιστική πολεμική δράση. Θα κατόρθωναν να επιβάλλουν το δικό τους χαρακτήρα στην ίδια τη φύση των επιχειρήσεων. Η λογική απαιτούσε τη διάλυση των τακτικών στρατιωτικών σωμάτων μέσα στην πολιτοφυλακή και όχι την ενσωμάτωση της πολιτοφυλακής στο στρατό. Ακριβώς αυτό παραγνώρισαν οι ‘’αρχές’’ της Βαρκελώνης και της Μαδρίτης, προβαίνοντας σε απόπειρες κινητοποίησης που είχαν σκοπό τους να πετύχουν μια πολιτική αδιαφορία και να πετύχουν έτσι τη στρατιωτικοποίηση των πολιτοφυλάκων. Στην Καταλονία αυτή η απόπειρα κινητοποίησης απέτυχε. 

(…) Οι δρόμοι της Βαρκελώνης πλημμύρισαν από τους κληρωτούς των κλάσεων 33-34-35 που, μη έχοντας εμπιστοσύνη στους αξιωματικούς και πιστεύοντας ότι ήταν απελευθερωμένοι από την παλιά στρατιωτική αντίληψη του μαντρώματος στους στρατώνες, αρνούνταν να πάνε στις μονάδες τους. Πολλοί από αυτούς τους νέους εγγράφονταν στην πολιτοφυλακή και μερικοί ήθελαν ακόμα και να φύγουν αμέσως για τη Σαραγόσα. Για να εκθέσουν την άποψη τους, οργάνωσαν μια πλατιά συνέλευση που παραβρέθηκαν 10000 από αυτούς, στη διάρκεια της οποίας ψήφισαν την παρακάτω ημερήσια διάταξη :

‘’ Δεν αρνούμαστε να εκπληρώσουμε το καθήκον μας σαν πολίτες και επαναστάτες. Θέλουμε να πάμε να ελευθερώσουμε τα αδέλφια μας στη Σαραγόσα. Θέλουμε να είμαστε πολιτοφύλακες της ελευθερίας, αλλά όχι στρατιώτες με στολή. Ο στρατός αποδείχτηκε κίνδυνος για το λαό. Μόνο οι λαϊκές πολιτοφυλακές προστατεύουν τις δημόσιες ελευθερίες : ‘’ Πολιτοφύλακες, ναι ! Αλλά στρατιώτες, ποτέ ! ‘’

Η CNT έκανε διαβήματα στη Μαδρίτη και στη Βαρκελώνη υποστηρίζοντας την άποψή της. Οι δηλώσεις των νεοσύλλεκτων εκφράστηκαν αμέσως σε πράξεις. Χιλιάδες ήρθαν αυθόρμητα να εγγραφούν στην πολιτοφυλακή. Και η κινητοποίηση χωρίς ταξική διάκριση ή επαναστατική θέληση εγκαταλείφθηκε σ΄ αυτό που αφορά στην πάλη ‘’εναντίον των στασιαστών’’.

Εξ΄ ‘άλλου η Μαδρίτη και η Βαρκελώνη κατάλαβαν ότι δεν πρόκειται για μια απλή καταστολή ενός ‘’στασιαστικού’’ κινήματος. Είμαστε απέναντι σ΄ ένα κοινωνικό φαινόμενο που η φασιστική απόπειρα επιτάχυνε την εμφάνισή του. Όλοι εκείνοι που θα ήθελαν να του αντιταχθούν θα σαρώνονταν. Αντίθετα, εάν οι ηγετικοί κύκλοι καταλάβαιναν τη δύναμή του και του άφηναν ελεύθερο τον τόπο, θα αποφεύγονταν ανεπανόρθωτα  κακά.

Η CNT, είπε σ΄ αυτούς τους νεοσύλλεκτους : ‘’Αφού δεν πρόκειται να αποφύγετε την εκπλήρωση ενός καθήκοντος, θα υποστηρίξουμε τα δίκαιά σας : θα πολεμήσετε σαν πολιτοφύλακες, όχι σαν στρατιώτες’’.  Λύση που χειροκρότησαν οι νεοσύλλεκτοι !

Σκεπτόμαστε πως οι ισπανικές κυβερνήσεις δε θα τους αρνηθούν αυτό το δικαίωμα. Πρέπει να ξέρουν πως ένας στρατός που πολεμάει κάτω από καταναγκασμό, καταλήγει τελικά στην ήττα. Μάρτυρας οι στρατιές του Ναπολέοντα, που δεν απέφυγαν ούτε το Βατερλώ ούτε την πτώση της αυτοκρατορίας. Οι εθελοντικοί στρατοί έχουν πίσω τους μια ολόκληρη εποποιία, σαν εκείνη των πολεμιστών της Γαλλικής επανάστασης.

Η CNT, ξέρει ότι καλώντας τους πολιτοφύλακες στα όπλα, κανένας δε θα την κοπανούσε, διότι η λιποταξία στη μάχη σημαίνει προδοσία. 

 

 

 

Η ΣΙΔΕΡΕΝΙΑ ΦΑΛΑΓΓΑ

 

         Αν κρίνει κανείς από τα άρθρα της Linea de Fuego,  της εφημερίδας της φάλαγγας, την επομένη της εισόδου της  CNT στη κυβέρνηση του Λάργκο Καμπαλέρο, στις 4 Νοέμβρη 1936, η αγανάκτηση είχε φτάσει στο αποκορύφωμά της και οι πολιτοφύλακες του Πουέρτο ντε Εσκανδόν  δεν μάσησαν τα λόγια τους απευθυνόμενοι προς τους υπεύθυνους της χώρας:

 «…Το τηλεγράφημα μας φέρνει την είδηση πως αποδεχόμαστε μεταξύ άλλων την είσοδο της CNT στην κυβέρνηση. Δεχόμαστε, δηλαδή, αυτό που πάντα αποκηρύσσαμε, συντρίβοντας έτσι τα θεμέλια των ιδεών μας. Στο εξής, δε θα μιλάμε για ελευθερία, αλλά για υποταγή στην «κυβέρνησή μας», μοναδικό αρμόδιο όργανο για τη διευθέτηση του πολέμου και της οικονομικής ζωής».

Τέσσερα υπουργεία παραχωρήθηκαν στη Συνομοσπονδιακή Οργάνωση, τα οποία δεν ανταποκρίνονται καθόλου στις προτάσεις δημιουργίας Εθνικού Συμβουλίου Άμυνας.

Τέσσερα δευτερεύοντα υπουργεία προσφέρθηκαν σε τέσσερα άτομα τα οποία ποτέ δεν είχαν ενδιαφερθεί για τα προβλήματα με τα οποία πρέπει να ασχοληθούν τώρα. Ετσι βλέπουμε ένα μέλος του Συνδικάτου Βιοτεχνών και Υφαντουργών, πολύ κατατοπισμένο στα πολεμικά ζητήματα, στο υπουργείο Δικαιοσύνης. Έναν (μία) ρήτορα και συγγραφέα, ειδικευμένη στα αισθηματικά και κοινωνικά θέματα, στο Δημόσιας Υγείας και έναν επαγγελματία προπαγανδιστή, στο Εμπορίου.

Στην ουσία δεν υπάρχουν τομείς αλλά υπουργεία, δεν υπάρχουν άνθρωποι ειδικευμένοι στο αντικείμενό τους  και ικανοί για πρωτοβουλίες, παρά μόνο πολιτικοί ανίκανοι και ακατάλληλοι.

Η ιστορία συνεχίζεται, το κράτος παραμένει και όλα αυτά στο όνομα της οργάνωσης που επιμένει να αυτοαποκαλείται ελευθεριακή!   Μέχρι πότε σύντροφοι;…»

 

 

 

Επέμβαση του εκπροσώπου της Σιδερένιας φάλαγγας στην Ολομέλεια της περιφέρειας της Βαλένθια

 

(Επιδοκιμάστηκε από τη φάλαγγα και τυπώθηκε στο όργανό της ‘’Λίνεα Φουέγκο‘’, της 27   Νοέμβρη 1936, μέτωπο Τερουέλ) :

 

Η Σιδερένια φάλαγγα (3) ζητάει να μην ασχολείται η επιτροπή εισηγητών της Γενικής Διοίκησης με τη δομή των πολιτοφυλακών της CNT.

Η Σιδερένια φάλαγγα (5) πρέπει να εκθέσει τη δομή της, την εσωτερική της οργάνωση. Πάνω σε αυτό το θέμα, η συζήτηση πρέπει να αγγίζει πολλά σημεία. Κατ΄ αρχή, το σημείο της στρατιωτικοποίησης. Υπάρχει ένα κυβερνητικό διάταγμα που προβλέπει να στρατιωτικοποιηθούν όλες οι φάλαγγες και υπάρχουν σύντροφοι που πιστεύουν ότι η στρατιωτικοποίηση τακτοποιεί τα πάντα.

Εμείς λέμε ότι δεν τακτοποιεί τίποτα.

Απέναντι στους δεκανείς, τους λοχίες και τους αξιωματικούς βγαλμένους από ακαδημίες, που αγνοούν ολότελα, μερικές φορές, τα προβλήματα του πολέμου, παρουσιάζουμε την οργάνωσή μας. Η Σιδερένια φάλαγγα και όλες οι φάλαγγες της CNT και της FAI και ακόμα και άλλες που δεν ανήκουν στην συνομοσπονδία, δεν έχουν αποδεχτεί τη στρατιωτική πειθαρχία. 

 

 

Μοναδική διοίκηση ή συντονισμός ;

 

Σε μια πρόταση που παρουσιάστηκε και επιδοκιμάστηκε σε μια συγκέντρωση στη Βαλένθια από την CNT και την FAI, τη Σιδερένια φάλαγγα κτλ, θεωρήθηκε σαν αναγκαία η δημιουργία ενός οργανισμού που θα εξυπηρετούσε σαν σύνδεσμος μεταξύ των δυνάμεων που μάχονται στο Τερουέλ και σε διάφορα μέτωπα. Σ΄ αυτή ζητήθηκε η δημιουργία επιτροπών πολέμου και επιτροπών φάλαγγας, με το σκοπό να σχηματιστεί από εκπροσώπους η επιτροπή επιχειρήσεων. Αυτή η επιτροπή θα αποτελούνταν από δύο αντιπροσώπους πολίτες και έναν στρατιωτικό γενικό τεχνικό σαν πάρεδρο, για κάθε φάλαγγα και από τον πολεμικό αντιπρόσωπο της λαϊκής εκτελεστικής επιτροπής που θα υπηρετούσε σαν σύνδεσμος μεταξύ των φαλαγγών των άλλων μετώπων. 

Αυτό θέλει να πει ότι εμείς που είμαστε ενάντια σ΄ αυτό που ονομάζεται μοναδική διοίκηση, προπαγανδίζουμε με το παράδειγμα και την πρακτική το συντονισμό όλων των δυνάμεων που παλεύουν. Εμείς δεν μπορούμε να αποδεχτούμε ένα γενικό επιτελείο ή έναν υπουργό, που δε γνωρίζουν πρακτικά την κατάσταση του εδάφους, που δεν πήγαν ποτέ στο πεδίο μάχης, που αγνοούν ολότελα το χαρακτήρα των ανθρώπων που διοικούν ( όταν αυτή η άγνοια δεν επεκτείνεται, επί πλέον στην στρατιωτική τεχνική ) να μας διευθύνουν από ένα γραφείο και να μας δίνουν διαταγές που τις περισσότερες φορές είναι ανόητες. Εμείς που αναγκαστήκαμε πάντα σχεδόν να υποταχθούμε στις διαταγές της στρατιωτικής διοίκησης, των πολεμικών αντιπροσωπειών και του γενικού επιτελείου, οφείλουμε να διαμαρτυρηθούμε και να ζητήσουμε την καθαίρεση του λεγόμενου γενικού επιτελείου της Βαλένθια. Όσο καιρό το έχουμε υπακούσει ο αποπροσανατολισμός ήταν τόσο μεγάλος, ώστε δε γνωρίζαμε τίποτα για την κατάσταση των άλλων μετώπων, ούτε για τη δραστηριότητα των άλλων φαλαγγών. Μας βομβάρδιζαν και δε μπορούσαμε να μάθουμε από πού. Γι΄ αυτό προτείνουμε τη δημιουργία μιας επιτροπής επιχειρήσεων, που να αποτελείται από άμεσους ανακλητούς αντιπροσώπους των φαλαγγών και όχι όπως το θέλουν οι μαρξιστές από επιτρόπους (κομμισάριους) κάθε κεντρικής οργάνωσης. Θέλουμε αντιπροσώπους που να γνωρίζουν καλά το έδαφος και να ξέρουν πού να πάνε.

Η σύσταση πολεμικών συμβουλίων είναι αποδεκτή από όλες τις πολιτοφυλακές της συνομοσπονδίας. Ξεκινάμε από το άτομο και σχηματίζουμε ομάδες των δέκα, που τακτοποιούνται μεταξύ τους για τις μικρές επιχειρήσεις. Η συγκέντρωση δέκα ομάδων, σχηματίζει μια εκατονταρχία, που υποδείχνει έναν αντιπρόσωπο για να την εκπροσωπήσει. Τριάντα εκατονταρχίες σχηματίζουν μια φάλαγγα που διοικείται από την πολεμική επιτροπή, στην οποία οι αντιπρόσωποι των εκατονταρχιών έχουν ψήφο που λογαριάζεται.

Ένα άλλο σημείο, είναι αυτό του συντονισμού όλων των μετώπων. Αυτός θα πραγματοποιείται από επιτροπές αποτελούμενες από δύο πολιτικούς αντιπροσώπους, έναν στρατιωτικό εκπρόσωπο σαν πάρεδρο, εκτός από την εκπροσώπηση της λαϊκής εκτελεστικής επιτροπής. Έτσι ενώ κάθε φάλαγγα διατηρεί την ελευθερία δράσης της, φτάνουμε στο συντονισμό των δυνάμεων, που δεν είναι το ίδιο πράγμα με την ενότητα της κεντρικής διοίκησης. 

Οι μαρξιστές και οι ρεπουμπλικάνοι δεν το ήθελαν αυτό, γιατί έλεγαν πως οι φάλαγγες δεν έχουν τίποτα να συζητήσουν και ότι όλοι οφείλουν να σέβονται αυτό που διατάζει το γενικό επιτελείο. Έτσι ήταν προτιμότερη μια ήττα με το επιτελείο παρά πενήντα νίκες με πενήντα επιτροπές.

 

 

Στρατιωτική ιεραρχία ή ομοσπονδιακό σύστημα;

 

Όσο για τη στρατιωτικοποίηση, θέλουμε να παραδεχτούμε ότι οι στρατιωτικοί, που αφιέρωσαν όλη τους τη ζωή στη μελέτη των πολεμικών τακτικών, είναι πιο κατατοπισμένοι από μας και ότι συχνά οι συμβουλές τους αξίζουν περισσότερο από τις δικές μας. Κατά συνέπεια, δεχόμαστε τις συμβουλές τους και τη συνεργασία τους. Στη φάλαγγά μας, π.χ., το στρατιωτικό στοιχείο στο οποίο έχουμε εμπιστοσύνη, δουλεύει σε συμφωνία μαζί μας και συνολικά, συντονίζουμε τις προσπάθειές μας. Αλλά αν μας στρατιωτικοποιήσουν, το μόνο πράγμα που θα συμβεί θα είναι (να περάσουμε) από μια ομοσπονδιακή δομή σε μια πειθαρχία στρατώνα, πράγμα που ακριβώς δεν θέλουμε.

Μιλούν επίσης για μικτές εθνοφρουρές. Σκεπτόμαστε πως η ανάπτυξη ομάδων κατά συγγένειες θα πρέπει να ισχύει και αύριο όπως και σήμερα. Τα άτομα να κάνουν ομάδες σύμφωνα με τις ιδέες τους και το χαρακτήρα τους. Αυτοί που σκέπτονται με τούτο ή εκείνο τον τρόπο να ενώνουν τις προσπάθειές τους για να πραγματοποιήσουν τους κοινούς τους σκοπούς. Εάν οι φάλαγγες σχηματιστούν κατά τρόπο ετερογενή, δεν θα φτάσουν σε κανένα πρακτικό αποτέλεσμα.

Αυτό θέλει να πει ότι δεν απαρνιόμαστε καθόλου την ανεξαρτησία των φαλαγγών και δεν θέλουμε να υποδουλωθούμε σε καμιά κυβερνητική διοίκηση. Εμείς παλεύουμε να νικήσουμε κατ΄ αρχή το φασισμό, σε συνέχεια για το ιδανικό μας, που είναι η αναρχία. Η δράση μας δεν πρέπει να τείνει στο δυνάμωμα του κράτους, αλλά στην προοδευτική του καταστροφή και να κάνει άχρηστη την κυβέρνηση.

Δεν αποδεχόμαστε τίποτα αντίθετο με τις αναρχικές μας ιδέες, που είναι μια πραγματικότητα,, δεδομένου ότι κανείς δεν μπορεί να ενεργεί διαφορετικά από ό,τι σκέφτεται.

Προτείνουμε άρα, να γίνει δεκτός ο τρόπος οργάνωσής μας σε ομάδες εκατονταρχίες, , επιτροπές φάλαγγας και επιτροπές πολέμου, συγκροτημένες από στρατιωτικά και  πολιτικά στοιχεία, για να επιτύχουν το συντονισμό όλων των πολιτοφυλάκων που παλεύουν στα διάφορα μέτωπα.

 

Η έλλειψη υλικού.

 

Το τελευταίο σημείο συζήτησης, είναι η έλλειψη υλικού πολέμου. Μέχρι τώρα, οι φάλαγγες μας τροφοδοτήθηκαν μερικά από την κυβέρνηση. Παράδειγμα: στη φάλαγγα που αντιπροσωπεύω, που αποτελείται από τρεις χιλιάδες άντρες, η κυβέρνηση έδωσε σχεδόν χίλια ντουφέκια. Άρα, το 80% περίπου έπρεπε να τα προμηθευτούμε μόνοι μας και το πραγματοποιήσαμε παίρνοντάς τα από τον εχθρό. Αυτό σημαίνει ότι η κυβέρνηση και οι επίσημες οργανώσεις δεν ενδιαφέρονταν για το θέμα του εξοπλισμού αυτών των φαλαγγών και της προμήθειας τους με το αναγκαίο υλικό. Αυτό είναι ένα πρόβλημα που έπρεπε να το λύσει η οργάνωση, γιατί η Βαλένθια (σημ. έδρα της κεντρικής κυβέρνησης που είχε εγκαταλείψει τη Μαδρίτη) απασχολούνταν πολύ λίγο με αυτό. Η οργάνωση οφείλει να επαγρυπνεί για να μη λείψει τίποτα.

Είπαν επίσης ότι με την πειθαρχία αποφεύγονται η πτώση του ηθικού και η λιποταξία. Αυτό δεν είναι βέβαιο. Το θάρρος και ο φόβος εξαρτώνται από πάρα πολλές περιστάσεις, διότι το ίδιο άτομο μπορεί να φοβάται σε μια σύγκρουση και να συμπεριφέρεται σαν ήρωας σε μια άλλη. Πειθαρχία ή όχι, είναι το ίδιο πράγμα, αφού αποδείχτηκε πως εκείνοι που είναι στρατιωτικοποιημένοι είναι οι πρώτοι που φεύγουν. Και όταν παρουσιάζεται ο κίνδυνος, το άτομο που είναι αναρχικός, μαρξιστής ή ρεπουμπλικάνος κυριαρχείται από το ίδιο ένστικτο αυτοσυντήρησης και το βάζει στα πόδια ή προχωρεί.

 

Το πρόβλημα του μισθού.

 

Να, τώρα ένα πρόβλημα που πιστεύουμε ότι είναι δουλειά της οργάνωσης να το λύσει. Οι  εισηγητές της κυβέρνησης λένε ότι οι πολιτοφύλακες πρέπει να εξαρτώνται οικονομικά από αυτήν.  Σε αυτό, πρέπει να απαντήσουμε πως στην αρχή οι φάλαγγες της Συνομοσπονδίας σχηματίζονταν κατά τρόπο αυθόρμητο και ξεκινούσαν για το μέτωπο. Κανένας δεν απασχολούνταν για μισθό, γιατί τα χωριά που έμεναν αυτοί οι μαχητές βοηθούσαν τις οικογένειες, που έτσι είχαν εξασφαλισμένη την ύπαρξή τους . Αλλά, έφτασε μια στιγμή που τα χωριά σταμάτησαν να τροφοδοτούν τις οικογένειες και άρχισαν τα αιτήματα. Υπήρξαμε πάντοτε εχθρικοί σε αυτό το μισθό των δέκα πεσετών, διότι το άτομο συνηθίζει να ζει από τα όπλα και γίνεται επαγγελματίας. Αυτός ο φόβος ήταν δικαιολογημένος, διότι αριθμός συντρόφων μας, θα μπορούσε κανείς να πει, ότι διαφθάρηκε. Εμείς λέμε πως εάν τα συνδικάτα μπορούν να ικανοποιήσουν τις ανάγκες των οικογενειών, να απαρνηθούμε τις δέκα πεσέτες και να μη θέλουμε να αγγίξουμε τίποτα. Αν όχι, τότε θα συνεχίσουμε να τις παίρνουμε όπως μέχρι τώρα.

Το ενιαίο συνδικάτο Σεγκόρμπε πρέπει να μας πει ότι είναι ολότελα σύμφωνο με τη δομή της Σιδερένιας φάλαγγας, της φάλαγγας Τόρρες – Μπενεντίτο και της Νο 23 (φάλαγγα Ντουρούτι). Η Σεγκόρμπε που είναι η ζώνη σύγκρουσης και κινητοποίησης αναγνώριζε ότι αυτή η δομή των πολιτοφυλάκων είναι αναγκαία, διότι μπορεί να κρίνει καλύτερα από την πλειοψηφία των αντιπροσωπειών που παραβρίσκονται στην ολομέλεια, γιατί, ακόμα περισσότερο, έχει σαν αντιπρόσωπο στην ολομέλεια μας μια συντρόφισσα που πέρασε στη Σιδερένια φάλαγγα περισσότερο από ένα μήνα, συνεργαζόμενη στην οργάνωση των εμπροσθοφυλακών.

Και με αυτή την έννοια, γελάμε με αυτή την ενότητα διοίκησης, με αυτή τη στρατιωτικοποίηση που θέλουν να πραγματοποιήσουν στις συνομοσπονδιακές μας φάλαγγες. Και γελάμε γιατί, όπως σωστά είπε ένας σύντροφος της Σιδερένιας φάλαγγας, έχουμε κιόλας τη δομή μας και την ενότητα διοίκησης χωρίς να καταφύγουμε στη στρατιωτικοποίηση. Και την έχουμε γιατί είμαστε οι πρώτοι και καλύτεροι της περιοχής του Λεβάντε που ξεσηκωθήκαμε εναντίον του φασισμού και που τον εμποδίσαμε να καταλάβει ( αρχικά στη Σεγκόρμπε, έπειτα στη Βαλένθια ) αυτή την περιοχή ‘ και καθώς είμαστε οι πρώτοι έχουμε το δικαίωμα να μιλάμε και να πληροφορούμε την ολομέλεια πώς λειτουργεί η Σιδερένια φάλαγγα.

 

Ο πολιτοφύλακας συνειδητό άτομο

 

Ο προηγούμενος που μίλησε από αυτό το βήμα άσκησε κριτική για τον τρόπο οργάνωσής μας. Θέλω να αναπτύξω περισσότερο το θέμα. Μια μονάδα ελεγχόμενη από την κεντρική διοίκηση που αποφασίζει για το πώς ένα άτομο πρέπει να λειτουργεί στον πόλεμο θα είναι πιο αποτελεσματική στη δράση, από τις πεποιθήσεις αυτού του ατόμου ;

Γιατί σας το λέω : εκείνοι που αγανακτούν εναντίον της Σιδερένιας φάλαγγας, αγανακτούν επειδή αυτή κατεβαίνει και  στα μετόπισθεν να κάνει την επανάσταση που δεν θέλουν να κάνουν, αυτοί, δεν ξέρουν τι λένε.

Ένας  απλός πολιτοφύλακας έρχεται στη φάλαγγα διότι ξέρει ότι θα βρει σ΄ αυτή μια ηθική, επαναστατική και πνευματική ενότητα. Να, γιατί εμείς, που κατεβήκαμε πρώτοι στο πεδίο της μάχης, δε μπορούμε να επιτρέψουμε τώρα στο μαρξισμό και στην αστική δημοκρατία όπως χτες δεν επιτρέψαμε στην αντίδραση να επιχειρήσει την εκμηδένιση του καλύτερου επαναστατικού στρατοπέδου του Λεβάντε, δηλαδή, την καλύτερη επαναστατική και αναρχική σοδειά.

Για έναν λόγο ακόμα δεν μπορούμε να δεχτούμε την κεντρική διοίκηση. Γιατί οι στρατιωτικοί παραμένουν στην οπισθοφυλακή. Και εμείς, που έχουμε θαυμάσει το ηθικό των ομόσπονδων αδελφών μας, που ξέρουμε ότι μεταξύ τους υπάρχουν στοιχεία εκατό φορές περισσότερο από τα στρατιωτικοποιημένα, δε θέλουμε εμπόδια. Θέλουμε μόνο να θυμίσουμε αυτό το ψέμα που μας λέει ότι χωρίς κεντρική διοίκηση δε μπορεί κανείς να κερδίσει τον πόλεμο.

Η πρακτική των πολιτικών κομμάτων του παλιού καθεστώτος που θέλουν να δημιουργήσουν την κεντρική και ενιαία διοίκηση για να την δώσουν στους κόκκινους στρατούς τους, για να δημιουργήσουν μια  δικτατορία τόσο μοιραία, ίσως όπως η προηγούμενη, βάζει την επανάσταση σε κίνδυνο.  Εμείς δε μπορούμε να συγκατατεθούμε σε αυτό. Και πρέπει να πω ως προς αυτό το θέμα, ότι η ολομέλεια όλη, δυστυχώς άσχημα προσανατολισμένη από την περιφερειακή επιτροπή, είναι έτοιμη να προχωρήσει σ΄ ένα περιβάλλον καθαρά ρεφορμιστικό και πολιτικό. Να, γιατί πρέπει να ακουστεί η αδύνατη φωνή μας, διότι, αργότερα, όλοι θα πληρώσουμε τις συνέπειες αυτής της εξέλιξης.  

  Το Ιταλικό τμήμα της φάλαγγας Ασκάσο εναντίον της στρατιωτικοποίησης ( Μόντε Πελάτο, στις 30 Οκτωβρίου 1936 )

 

Τα μέλη του ‘’ιταλικού τμήματος’’ της φάλαγγας Ασκάζο είναι εθελοντές που έτρεξαν από διάφορα έθνη για να φέρουν τη συμβολή τους στην υπόθεση της ισπανικής ελευθερίας και στην υπόθεση της παγκόσμιας ελευθερίας. Έχοντας πάρει γνώση του διατάγματος που δημοσιεύτηκε από το Συμβούλιο της Τζενεραλιτέ (κυβέρνησης) το σχετικό με τη μεταβολή της σύστασης των πολιτοφυλάκων, επιβεβαιώνουν την αφοσίωση τους στην υπόθεση που τους έφερε στο μέτωπο του αντιφασιστικού  αγώνα και δηλώνουν ότι :

1.      Το διάταγμα της στρατιωτικοποίησης για το οποίο γίνεται λόγος δεν μπορεί να αναφέρεται παρά μόνο σε εκείνους που αποδέχονται τις αρχές που το δημοσίευσαν – μέτρο για την επικαιρότητα του οποίου, δεν θα κάνουμε καμιά εκτίμηση αρχής.  

2.      Αυτό επιβεβαιώνει την θέλησή μας  αυτό το διάταγμα να μην εφαρμοστεί σε εμάς.

      Άλλωστε, εμείς διαβεβαιώνουμε με την απόλυτη καθαρότητα που είναι αναγκαία, ότι στην

      περίπτωση που οι αρχές θεωρήσουν ότι θα πρέπει να υποστούμε την εφαρμογή του, δεν

      μπορούμε παρά να θεωρήσουμε ότι δεν έχουμε καμιά δέσμευση και υποχρέωση να υπακού

      σουμε  και  διεκδικούμε πλήρη ελευθερία δράσης.


ΜΕΡΟΣ   ΤΡΙΤΟ

 

« Ο λαϊκός στρατός και τα συμβούλια στρατιωτών »

 

   ‘’ Οι Γερμανοί σύντροφοι της διεθνούς ομάδας της φάλαγγας Ντουρούτι πήραν θέση πάνω στο θέμα της στρατιωτικοποίησης γενικά και ιδιαίτερα μέσα στη φάλαγγα. Οι σύντροφοι κατηγορούν ότι οι αποφάσεις για την πραγματοποίηση της στρατιωτικοποίησης έγιναν αντικείμενο επεξεργασίας χωρίς καμιά στενή επαφή με τα στοιχεία του μετώπου. Θεωρούν τα μέτρα που πάρθηκαν μέχρι τώρα σαν προσωρινά μέχρι τη δημιουργία ενός νέου ‘’στρατιωτικού κώδικα’’, που απαιτούν τη σύνταξή του να γίνει όσο το δυνατόν πιο γρήγορα για να μπει τέλος στη σημερινή κατάσταση διαρκούς σύγχυσης. Οι Γερμανοί σύντροφοι προτείνουν να παρθούν υπόψη κατά τη σύνταξη αυτού του νέου κώδικα οι παρακάτω διεκδικήσεις:

1.      Κατάργηση του χαιρετισμού.

2.      Όμοιος μισθός για όλους.

3.      Ελευθερία του τύπου (εφημερίδες του μετώπου ).

4.      Ελευθερία συζήτησης.

5.      Συμβούλια τάγματος (τρεις εκλεγμένοι αντιπρόσωποι κατά λόχο ).

6.      Κανένας αντιπρόσωπος δε θα ασκεί λειτουργία διοίκησης.

7.      Το Συμβούλιο τάγματος  θα συγκαλεί μια γενική συγκέντρωση στρατιωτών, αν τα δύο τρίτα των αντιπροσώπων λόχων είναι αυτής της γνώμης.

8.      Οι στρατιώτες κάθε μονάδας (συντάγματος), θα εκλέγουν μια αντιπροσωπεία τριών ανδρών της εμπιστοσύνης της μονάδας. Αυτοί οι άντρες εμπιστοσύνης θα μπορούν να συγκαλέσουν κάθε στιγμή μια γενική συνέλευση.

9.      Ο ένας από αυτούς θα είναι αποσπασμένος στο γενικό επιτελείο (της ταξιαρχίας) σαν παρατηρητής.

10.  Αυτή η δομή θα πρέπει να επεκτείνεται μέχρι τη γενική αντιπροσώπευση των συμβουλίων των στρατιωτών για το σύνολο του στρατού.

11.  Το γενικό επιτελείο πρέπει να έχει έναν αντιπρόσωπο του γενικού συμβουλίου των στρατιωτών.

12.  Πολεμικά συμβούλια εκστρατείας που να αποτελούνται αποκλειστικά από στρατιώτες. Σε περίπτωση κατηγορίας εναντίον βαθμοφόρων, θα παίρνει μέρος στο πολεμικό συμβούλιο ένας αξιωματικός.

 

 

 

Κανονικός Στρατός ή πολιτοφυλακές  με πλήρη ελευθερία;

 

Οι δρόμοι ήταν γεμάτοι από αφίσες, ταινίες και σήματα προς το τέλος του Αυγούστου και τα στρατολογικά γραφεία, που είχαν οργανωθεί αυτοσχέδια, λειτουργούσαν ασταμάτητα. Τι θα γινόταν με αυτές τις μάζες των φρεσκοστρατολογημένων, τη στιγμή που ο φασισμός και ο αντιφασισμός σχημάτιζαν νησίδες, ουδέτερες ζώνες, αξεδιάλυτα αλληλομπλεξίματα δυνάμεων, χωρίς κανένα δημιουργημένο μέτωπο; Συμπαγείς μάζες για να τις αντιτάξεις στους Μαροκινούς και τις ένοπλες ομάδες από τη Ναβάρα που οργανώθηκαν και εκπαιδεύτηκαν στο όνομα του ‘’Θεού, της πατρίδας και του βασιλιά’’, για τον εμφύλιο πόλεμο ; Ή μαχητές κατά τον επαναστατικό τρόπο, προπαγανδιστές του επαναστατικού γεγονότος, αντάρτες, ελεύθεροι σκοπευτές;

Οι στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες ήταν διχασμένοι. Αλλά, πράγμα παράξενο, όλοι οι πολιτικοί έκλιναν υπέρ του μαζικού στρατού, επειδή προφανώς φοβούνταν μήπως φανούν όχι αρκετά διαποτισμένοι από το πολεμικό πνεύμα και μη έχοντας πολύ συνειδητοποιήσει ‘’τις ανάγκες της ώρας’’!

( … ) Όλο και πιο πολύ φαίνεται αναγκαίο να αναρωτηθούμε εάν ο μιλιταρισμός των στασιαστών στρατηγών θα κατορθώσει να επιβάλει τους δικούς του τύπους πάλης στους Ισπανούς επαναστάτες ή εάν, αντίστροφα, οι σύντροφοί μας θα κατορθώσουν να αποσυνθέσουν τον μιλιταρισμό αντιπαραβάλλοντάς του μεθόδους δράσης που καταλήγουν στη διάλυση του στρατιωτικού μετώπου και στην επέκταση σε όλη την Ισπανία της κοινωνικής επανάστασης.

Τα στοιχεία της επιτυχίας που διαθέτουν οι φασίστες είναι τα παρακάτω: αφθονία υλικού, δρακόντεια σκληρότητα στην πειθαρχία, πλήρη στρατιωτική οργάνωση και τρομοκρατία που ασκείται πάνω στον πληθυσμό με τη βοήθεια των αστυνομικών σχηματισμών του φασισμού. Αυτά τα στοιχεία επιτυχίας αξιοποιούνται με την τακτική του πολέμου θέσεων, συνεχούς μετώπου, με μεταφορές μαζικών δυνάμεων στα σημεία που θέλει κανείς να έχει αποφασιστική επιτυχία. Από τη λαϊκή πλευρά, τα στοιχεία επιτυχίας είναι απόλυτα αντίθετης τάξης: αφθονία ανθρώπων, παθιασμένες πρωτοβουλίες και επιθετικότητα των ατόμων και των ομάδων, δραστήρια συμπάθεια του συνόλου των εργαζομένων μαζών όλης της χώρας, οικονομικό όπλο την απεργία και το σαμποτάζ στις περιοχές που έχουν καταλάβει οι φασίστες. Η πλήρης χρησιμοποίηση αυτών των ηθικών και φυσικών δυνάμεων, που είναι πολύ ανώτερες από εκείνες που διαθέτει ο αντίπαλος, δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί παρά μόνο με μια γενικευμένη πάλη εγχειρημάτων, ενεδρών και αντάρτικου που να επεκτείνονται στο σύνολο της χώρας.

Η σταθερή θέληση μερικών πολιτικών στοιχείων του Ισπανικού Λαϊκού Μετώπου είναι να πολεμηθεί ο φασισμός αντιπαραβάλλοντάς του μια στρατιωτική τεχνική της ίδιας τάξης· δηλαδή, κάνοντάς του έναν ‘’κανονικό’’ πόλεμο με μεγάλα χτυπήματα σωμάτων στρατού και συγκέντρωσης υλικού, διατάζοντας υποχρεωτική κινητοποίηση, εφαρμόζοντας ένα στρατηγικό σχέδιο, με λίγα λόγια, αντιγράφοντας λιγότερο ή περισσότερο τέλεια τον φασισμό. Ενώ δημοσιεύουν τη γνώμη συντρόφων που έχουν επηρεαστεί από τον μπολσεβικισμό σε σημείο που να ζητάνε τη δημιουργία ενός ‘’Κόκκινου Στρατού’’.

Αυτή η στάση μας φαίνεται επικίνδυνη από πολλές απόψεις. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Κόκκινος Στρατός των μπολσεβίκων είναι δημιούργημα του καιρού ειρήνης, αφού η νίκη πάνω στην αντίδραση υπήρξε πριν από όλα έργο των ομάδων ‘’παρτιζάνων’’, με μεθόδους πάλης ανάλογες με τις μεθόδους του ισπανικού αντάρτικου.

Τούτη την ώρα, το ουσιαστικό πρόβλημα δεν είναι η μετατροπή της πολιτοφυλακής, που είναι σύνολο παρτιζάνων ικανών να κάνουν τον αντάρτικο πόλεμο, σε ένα κανονικό στρατό που να έχει τα χαρακτηριστικά ενός επαγγελματικού στρατού. Το πρόβλημα είναι πολύ περισσότερο το ανέβασμα της τεχνικής ικανότητας των πολιτοφυλάκων παίρνοντας υπόψη τις τακτικές αντιλήψεις της μαχητικής ομάδας και της σχολής της κατανομής σε τμήματα, που ισχύουν στους βασικούς ευρωπαϊκούς στρατούς και προικίζοντας τις μαχητικές ομάδες με κατάλληλο υλικό (αυτόματα, χειροβομβίδες, οπλοβομβίδες κλπ.). Διαφορετικά, θα σήμαινε να περιμένεις την έκβαση  μιας ναπολεόντειας μάχης της οποίας δεν έχει δημιουργηθεί κανένα όργανο, στο ισπανικό αντιφασιστικό στρατόπεδο. Αυτό θα σήμαινε ρίξιμο της απόφασης στις ελληνικές καλένδες, διαιώνιση της σημερινής κατάστασης και σε αυτή την περίπτωση παίξιμο στην τύχη μιας νίκης που από τα πριν θα ήταν δική μας, αν ξέραμε να χρησιμοποιήσουμε πλήρως τα δικά μας όπλα.

Όλα μας κάνουν να πιστεύουμε ότι η απόφαση στην πάλη που γίνεται και στις τέσσερις γωνιές της Ισπανίας, θα είναι ηθικής και όχι στρατηγικής τάξης.

Ας φυλαχτούμε από τις μανούβρες των καιροσκόπων και των συμβιβαστών, που παραφυλάνε για να βρουν τη στιγμή να προδώσουν το λαό ξαναφτιάχνοντάς τα με το φασιστικό τμήμα της αστικής τάξης, με μόνο σκοπό να εκμηδενίσουν και να πνίξουν  για πάντα την επαναστατική ορμή του προλεταριάτου.

( … ) Καθημερινά, γίνονται στη Βαρκελώνη νέες στρατολογίες. Τα τμήματα, ύστερα από λίγες μέρες εκπαίδευσης- προπαρασκευής, παίρνουν τον εξοπλισμό τους και αποχαιρετούν την πρωτεύουσα με μια παρέλαση στους δρόμους. Στη διάρκεια αυτής της πορείας των εθελοντών, οι τιμές αποδίδονται στην έδρα όλων των οργανώσεων που συγκροτούν την Επιτροπή των αντιφασιστικών πολιτοφυλακών, και επευφημίες ανταλλάζονται ανάμεσα σε εκείνους που φεύγουν και σε εκείνους που είναι μαζεμένοι στα παράθυρα και στα μπαλκόνια.

Kάθε φάλαγγα έχει την ξεχωριστή της φυσιογνωμία, που την διακρίνει περισσότερο παρά τα εμβλήματα που φέρνει. Τα κομμουνιστικά και σοσιαλιστικά αποσπάσματα ξεχωρίζουν από την κάποια στρατιωτική τους δυσκαμψία, την παρουσία τμημάτων ιππικού και ειδικών όπλων, από ένα πιο μαζικό σχηματισμό, που βαδίζει ρυθμικά, και τις υψωμένες γροθιές. Οι δυνάμεις του μαρξιστικού κόμματος εργατικής ενοποίησης ( POUM , αντισταλινικής μαρξιστικής τάσης ), της αστυνομίας και των Καταλανιστών ( μελών ενός αυτονομιστικού Καταλανικού κόμματος ) ξεχωρίζουν για την ομορφιά και τον πλούτο του εξοπλισμού τους. Οι σύντροφοι της CNT και της FAI παρελαύνουν χωρίς χορωδίες και ορχήστρες.

Νάτους, σε τρεις παράμερες σειρές, αραιές, ακανόνιστες, ταραγμένες, άντρας με άντρα, που τις διακόπτουν απότομες αναταραχές, ατέλειωτες σε μήκος. Επί κεφαλής σε μία μόνο γραμμή, το γενικό πολεμικό συμβούλιο με σήμα μπλε εργατών. Σε κάθε οργανωτή ή προπαγανδιστή βρισκόταν και ένας αντάρτης, ένας αγκιτάτορας και ένας μαχητής. Στη Βαρκελώνη, οι άντρες που την ημέρα ελέγχουν την οικονομία της χώρας και κάθονται στις πολυθρόνες που εγκατέλειψαν οι τραπεζίτες, παίρνουν το βράδυ το πιστόλι ή το τουφέκι του πολιτοφύλακα για να πραγματοποιήσουν με τα χέρια τους τη διάλυση των φασιστικών στοιχείων, που τα οχυρά τους είναι ακόμα πολλά στο καταλανικό έδαφος. Άρα, κανένας φραγμός δε χωρίζει στις γραμμές των αναρχικών, τους χειριστές μυδραλιοβόλων και γραφομηχανών, εκείνους που πολεμούν στο μέτωπο και εκείνους που πολεμούν στα μετόπισθεν. Δεν υπάρχουν επαγγελματίες ‘’αρχηγοί’’, αλλά εκπαιδευτές πολιτοφυλάκων που  εκπληρώνουν κάθε μέρα από μόνοι τους το καθήκον τους.  Δεν υπάρχει γραφειοκρατική ειδίκευση αλλά πλήρεις μαχητές επαναστάτες από την κορυφή ως τα νύχια.

Οι τρεις λεπτοί ανθρώπινοι χείμαρροι που διατρέχουν τις πλατιές λεωφόρους, σέρνουν μαζί τους ένα ολόκληρο πλήθος. Κοντά στον πολιτοφύλακα, με τον κοκκινόμαυρο σκούφο, το όπλο με τον αορτήρα, βαδίζει ένας φίλος, ένα παιδί, μια μάνα, μια σύζυγος, μια αδελφή, μια ερωμένη, μερικές φορές μια ολόκληρη οικογένεια συγγενών και φίλων. Ανταλλάσσονται χαιρετούρες, ξεπηδούν ονόματα, σφίγγονται χέρια, φιλαράκια που δουλεύουν στο ίδιο εργαστήρι αγκαλιάζονται αδελφικά και ένας ολόκληρος λαός μπαίνει στην πορεία των φαλαγγών, τις κόβει κατά διαστήματα και τις κατακυριεύει με τη θερμότητα της φλογερής του καρδιάς.

Στο δρόμο της μεσαίας σειράς, έχει πάρει θέση μια γριά με γκρίζα μαλλιά. Κάθε άντρας που περνάει, δέχεται, χωρίς διάκριση, το μητρικό χαιρετισμό αυτής της γυναίκας. Εκατοντάδες, αμέτρητοι άντρες δέχονται έτσι το ενεργητικό και σύντομο σφιχταγκάλιασμα, το αδέξιο και παθητικό σφιχταγκάλιασμα, το ανώτερο από κάθε άλλο σφιχταγκάλιασμα μιας άγνωστης μάνας, που θεωρεί ‘όλα τα αγόρια της FAI σαν παιδιά της, κρεμιέται μια στιγμή στο μπράτσο τους, επαναλαμβάνοντας χιλιάδες φορές το δευτερόλεπτο του αποχωρισμού που ξεσκίζει την καρδιά. Τότε μια κραυγή φεύγει από το πλήθος χτυπώντας τον άνεμο σαν τα φτερά του γλάρου : ‘’ Ζήτω η FAI ! Ζήτω η αναρχία !’’

Και εκείνος που ακούει αυτή τη κραυγή καταλαβαίνει τότε ότι η UGT, η CNT,  ΕΣΚ Καταλονίας  (σταλινικό ), όλα τα ονόματα κομμάτων και ομάδων, δεν είναι τίποτα άλλο από συνθήματα, πράγματα, αρχικά, αλλά η FAI, είναι μια γυναίκα : ερωμένη, συντρόφισσα, αδελφή, κόρη και ιδανική  μάνα όλων εκείνων που η καρδιά τους χτυπάει από αγάπη για την ελευθερία.

(…) Λογική των αισθημάτων, θα πουν ! Αλλά αυτή η λογική δεν είναι η λογική των επαναστάσεων ;

 

  

Η ΑΜΥΝΑ ΤΗΣ ΜΑΔΡΙΤΗΣ Νοέμβρης – Δεκέμβρης 1936 (Απόσπασμα από το βιβλίο του Πριουντρομιώ Καταλονία  1935 – 1937)

 Μετά την αναχώρηση της κυβέρνησης για τη Βαλέντσια που ήταν μια κούρσα δειλών και ηττοπαθών, ακολούθησε  η διάθεση  για ενότητα’  μια πραγματική ορμή ευθύνης και πρωτοβουλίας ανταποκρινόμενη στην έκκληση της επιτροπής άμυνας της Μαδρίτης. Καθένας κατάλαβε ότι κάτι είχε να κάνει, για το οποίο υπολόγιζαν σ΄ αυτόν. Καθένας κατάλαβε ότι μπορούσε να υπολογίζει στον άλλο για μια ειλικρινή αντίσταση και αντί μερικών ρητορικών ηρωικών  επιθέσεων  που τέλειωναν με διακηρύξεις εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση, υπήρχε πραγματική δουλειά. Η μόλυνση της  κυβέρνησης ήταν εμπόδιο στη πλατιά συμμετοχή στον αγώνα του λαού ενάντια στο φασισμό. Η αναχώρηση των υπουργών ήταν μια εξυγίανση.

Η άφιξη του Ντουρούτι με 5000 Καταλάνους πολεμιστές’ η σκληρή και γεμάτη ζωή προκήρυξή του από το ράδιο, με την οποία κακομεταχειριζόταν τους τεμπέληδες, τους ηττοπαθείς και τους ψευτοεπαναστάτες’ η προσφορά του σε κάθε κάτοικο της Μαδρίτης ενός ντουφεκιού ή ενός φτυαριού και η πρόσκληση σε όλους να σκάψουν χαρακώματα και να φτιάξουν οδοφράγματα, όλα αυτά συντέλεσαν στο να δημιουργηθεί ένα είδος ευφορίας  φλογερής και χαρούμενης που τα ψεύτικα ανακοινωθέντα και οι ψεύτικοι λόγοι της κυβέρνησης υπήρξαν ανίκανοι να υποκινήσουν. Μέχρι τότε, δεν είχαν οργανώσει ούτε την άμυνα ούτε είχαν εκκενώσει την πόλη από τους ανήμπορους κατοίκους επειδή φοβούνταν τον κλονισμό του ηθικού. Ο Ντουρούτι και η Επιτροπή άμυνας μεταχειρίστηκαν τους κατοίκους της Μαδρίτης σαν ανθρώπους και αυτοί συμπεριφέρθηκαν σαν άνθρωποι. Η CNT που συμπεριλάμβανε στη Μαδρίτη τα ριζοσπαστικότερα στοιχεία της εργατικής τάξης, δίνει το παράδειγμα κινητοποιώντας όλα τα μέλη της για τη δημιουργία μιας ταξιαρχίας, κατασκευής οχυρών και άλλων ανάλογων σχηματισμών.

Η παρακάτω διακήρυξη δημοσιεύτηκε από την καθημερινή εφημερίδα που έβγαζε στη Μαδρίτη η CNT.

‘’ Η τοπική Ομοσπονδία των ενιαίων συνδικάτων της Μαδρίτης, των οποίων η ευθύνη είναι δεμένη με την τύχη της αντιφασιστικής πάλης, κινητοποίησε χτες, Δευτέρα, όλους τους ελεγχόμενους από αυτή εργαζόμενους για να συμβάλλουν, κατά τρόπο αποφασιστικό, στην πάλη εναντίον των στασιαστών στα περίχωρα  της πρωτεύουσας της δημοκρατίας. Όλα τα έργα που δεν έχουν άμεση σχέση με τον πόλεμο σταμάτησαν και σαράντα χιλιάδες εργάτες μέλη της Ομοσπονδίας είναι σήμερα στα όπλα στη Μαδρίτη για να βοηθήσουν την κυβέρνηση.

Η φασιστική απόπειρα θα σπάσει μπροστά στο χαράκωμα το φτιαγμένο με τη σάρκα των προλετάριων, αν αυτή δε νικηθεί πριν από τα όπλα μας, που κάθε ημέρα δυναμώνουν και γίνονται πιο αποφασιστικά. Τώρα έχουμε απαλλαγεί από όλους τους προδότες. Ο λαός, τον Ιούλη επιτέθηκε εναντίον των φασιστικών φωλιών με τον μαχητικό αυθορμητισμό του και επαναστατικό του θάρρος. Ύστερα από τρεις μήνες μάχες έχει γίνει πιο εμπειροπόλεμος και θα εκμηδενίσει οριστικά τους προδότες. Ας ενεργοποιηθούμε, σύντροφοι, και θα νικήσουμε ! ‘’

Η άμυνα της Μαδρίτης προξενεί μια σύγκρουση των μεθόδων πάλης που μεταχειρίζονταν τα μέλη της ομοσπονδίας και οι οπαδοί της πλήρους ελευθερίας και των κυβερνητικών και σταλινικών μεθόδων.  Αποδείχτηκε από την πείρα, πως ο τρόπος που μεταχειρίζονταν τους ανθρώπους στις αναρχικές μονάδες δεν έβλαπτε σε τίποτα τη μαχητική αξία και την καλή οργάνωση των υπηρεσιών. Αυτή ήταν η αιτία, που ένας μεγάλος αριθμός διεθνών προλετάριων που είχαν στρατευθεί κάτω από τη ρώσικη εξουσία, εγκατέλειψε τους σχηματισμούς του, για να ευθυγραμμιστεί με τον Ντουρούτι. Η επιθυμία να τους μεταχειρίζονται σαν συνειδητούς πολίτες και όχι σαν ‘’κρέας για τα κανόνια’’, έκανε τους πολιτοφύλακες της CNT και της FAI έναν πόλο έλξης για όλες τις τάσεις.  Έχοντας συνείδηση του ρόλου τους σαν εκπαιδευτών και αισθανόμενοι σαν θεματοφύλακες της επαναστατικής ψυχής και τιμής, οι οργανωτές της CNT έβαλαν σε εφαρμογή τις θέσεις τους που αφορούσαν τον αντιμιλιταρισμό και την αυτοπειθαρχία. Η προπαγάνδα τους, ενθαρρυμένη και ενισχυμένη από τις νίκες και τις κατακτήσεις στα διάφορα μέτωπα των πολεμικών συρράξεων, πήρε το προβάδισμα. Να, τι λέει μια προκήρυξη του Νοέμβρη :

(…) ‘’ Γνωρίζοντας τη ψυχολογία του λαού μας, ξέρουμε ότι ο στρατιώτης της επανάστασης δε θα πολεμήσει κατά τρόπο αποτελεσματικό, αν τον προσηλυτίσουν σε μια μηχανική δράση χωρίς ψυχή, κάτω από την αλύγιστη πειθαρχία ενός κώδικα που δε μιλάει ούτε για δικαίωμα ούτε για καθήκον, αλλά για υπακοή και τιμωρία. Εδώ οι παλιές φόρμουλες είναι απαράδεκτες γιατί δεν υπαγορεύτηκαν από ένα λαό που υπερασπίζεται τον εαυτό του. Προοριζόταν για την υποδούλωση του λαού, για την υπεράσπιση των εκμεταλλευτριών τάξεων που χρησιμοποιούν την ένοπλη δύναμη για την προστασία των συμφερόντων τους και των προνομίων τους’’.

(…) ‘’ Ο ισπανικός στρατός που εξαφανίστηκε στις 19 Ιούλη, όποια κι αν υπήρξε η αυστηρότητα του στρατιωτικού του κώδικα, δεν έλαμπε καθόλου για την πειθαρχία του ούτε για το θάρρος του ούτε για την οργάνωσή του. Η αστική δημοκρατία δεν πρέπει να ξαναβρεί πια τους κυβερνήτες της ούτε να ξανακατασκευάσει ένα νέο στρατό. Η προλεταριακή επανάσταση που ετοιμαζόμαστε να κάνουμε δεν πρέπει να πάει να βρει υλικά στις εθνικές, πολιτικές, στρατιωτικές ή κοινωνικές επιβιώσεις που είναι αντίθετες στην ανάπτυξή της’’.

(…) ‘’ Η επαναστατική πειθαρχία είναι γεννημένη στη βάση του συνειδητού καθήκοντος και όχι του καταναγκασμού. Η πιο αυστηρή τιμωρία που μπορεί να αξίζει ένας σύντροφος που αρνείται να εκτελέσει το καθήκον του μέσα στην προλεταριακή, επαναστατική κοινωνία , στο στρατιωτικό ή στο οικονομικό πεδίο, είναι να υποστεί την περιφρόνηση, την απομόνωση και τελικά την απομάκρυνσή του από μια κοινωνία όπου δεν έχουν θέση τα παράσιτα. ‘’

 

 

 

 

Σημειώσεις

* CNT: Confederacion National del Ttabajo

   Εθνική Συνομοσπονδία Εργασίας: Η συνδικαλιστική οργάνωση των Ισπανών αναρχικών. Ιδρύθηκε το 1910. Το 1934 είχε 1.577.000 μέλη. Το 1935, 30.000 μέλη της βρίσκονταν στη φυλακή, μετά τις εξεγέρσεις του 1932 και 1934.

   FAI: Federacion Anarquista Iberica

   Ιβηρική Αναρχική Ομοσπονδία: Ιδρύθηκε το 1927. Βρισκόταν συνεχώς στην παρανομία και ο ακριβής αριθμός των μελών της ήταν άγνωστος.

   AIT: Asociacion Internacional de Trabajadores

   Διεθνής Ένωση Εργατών: Η αναρχοσυνδικαλιστική Διεθνής. Ιδρύθηκε το Γενάρη του 1923. Η ισπανική CNT, η γερμανική FAU, η ιταλική USI και η αργεντίνικη FORA αποτελούσαν το βασικό της κορμό.

 

3.   Οι αναρχικές φάλαγγες μιμούνταν τη λοξή φάλαγγα των αρχαίων Θηβαίων, στο εξής σημείο:  άτομα με φιλικές και συναισθηματικές σχέσεις αποτελούσαν  τη ραχοκοκαλιά των φαλαγγών, δηλαδή, τις δεκαρχίες. Μία δεκαρχία αποτελούνταν  από δέκα άτομα. Μία εκατονταρχία ήταν δέκα δεκαρχίες. Μία φάλαγγα αποτελούνταν από τριάντα εκατονταρχίες, συνδεμένες οριζόντια και ομοσπονδιακά μεταξύ τους. Οι καθολικοί ακροδεξιοί φασίστες χρησιμοποίησαν αυτή την ονομασία στους δικούς τους ένοπλους σχηματισμούς (όπως οι φαλαγγιστές του Φράνκο ή αργότερα οι ακροδεξιοί χριστιανοί φαλαγγίτες του Λιβάνου), αλλά αυτό  είχε να κάνει με τη λεγόμενη ‘’πέμπτη φάλαγγα’’, δηλαδή με ομάδες δήθεν ανεξέλεγκτες που πραγματοποιούσαν εκκαθαρίσεις στα μετόπισθεν, κάτι σαν τα δικά μας τάγματα ασφαλείας και τους χίτες.

 

4. O Kαμίλο Μπερνέρι ήταν ένα από τα φωτεινότερα πνεύματα του ιταλικού ελευθεριακού, αναρχικού κινήματος, ένας άνθρωπος αδαμάντινου χαρακτήρα και ευρείας πολιτικής αντίληψης. Σε νεαρή ηλικία, όντας καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Καμερίνο, έφυγε από την Ιταλία μετά την επικράτηση του Μουσολίνι  στην εξουσία και έζησε έκτοτε στο εξωτερικό ως πολιτικός πρόσφυγας. Αμέσως μετά την 19η Ιούνη 1936, έσπευσε στη Βαρκελώνη και συγκρότησε την πρώτη ελεύθερη ιταλική μονάδα για τον πόλεμο κατά του φασισμού. Η διάφανη λογική του αντιλήφθηκε γρήγορα το διφορούμενο ρόλο της ρωσικής κυβέρνησης και προειδοποίησε τους συντρόφους του για τον επικείμενο κίνδυνο. Στο περιοδικό «Guerra di Classe», που διεύθυνε, δημοσίευσε ένα άρθρο , το «Μπούργκος και Μόσχα», και αποκάλυπτε τις υποχθόνιες ίντριγκες των σταλινικών. Γεγονός που ενόχλησε πολύ και προκάλεσε τη διαμαρτυρία του Ρώσου πρέσβη στη Βαρκελώνη. Μετά από αυτό, το απόγευμα της 5ης Μάη 1937, ο Μπερνέρι και ο επίσης Ιταλός  σύντροφος Μπαρμπιέρι συνελήφθησαν από Ρώσους πράκτορες και την επόμενη μέρα δολοφονήθηκαν, ο Μπερνέρι άφησε πίσω την συντρόφισσα του  και δυο κόρες.

 

5. Την Σιδερένια Φάλαγγα, αποτελούσαν 3600 μαχητές και η πλειοψηφία αυτόν τον μαχητών προέρχονταν από φυλακισμένους και εκτοπισμένους συνδικαλιστές αλλά και «ποινικούς» προλετάριους (βλ. ΑΝΩΝΥΜΟΥ, «Διαμαρτυρία ενώπιον των ελευθεριακών του παρόντος και του μέλλοντος για τους συμβιβασμούς του 1937», εκδ. «μικρός ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ, που έχει γραφτεί από έναν επαναστάτη χωρικό φυλακισμένο γιατί σκότωσε το γαιοκτήμονα της περιοχής του και έμαθε να γράφει και να διαβάζει μέσα στη φυλακή. Ίσως ένα από τα πιο επαναστατικά, συναισθηματικά, αλλά και φιλολογικά κείμενα της εποχής αυτής).  Η Σιδερένια Φάλαγγα, η πιο προλεταριακή από όλες τις φάλαγγες, που συγκροτήθηκε ακριβώς μέσα στις περιοχές που ακόμη δεν είχαν καταφέρει να πάρουν στα χέρια τους οι επαναστάτες  και όχι στα μετόπισθεν. Εξοπλίστηκε μόνη της  κάνοντας επιθέσεις στα στρατόπεδα και στα αστυνομικά τμήματα. Ήταν αυτή που έδωσε τις πρώτες και αποφασιστικότερες μάχες με τους φασίστες που στο άκουσμά της, οι φασίστες παρατούσανε τα όπλα και το έβαζαν στα πόδια. Η φάλαγγα αυτή, όπως και άλλες, σαμποταρίστηκαν στον ανεφοδιασμό τους με όπλα, πολεμοφόδια και τρόφιμα, και από τους κυβερνητικούς και από αρκετούς αναρχικούς!

 

 

Σχόλια

α. Στην Ελλάδα, ξέρουμε λίγα πράγματα και για τον ίδιο τον ισπανικό εμφύλιο, αλλά και για τις κριτικές που έγιναν και τις διαφωνίες που εκφράστηκαν, σχετικά με την επιλογή της CNT, να συμμετέχει στην κυβέρνηση.

β.  Η σημασία που θα είχε η νίκη της κοινωνικής επανάστασης στην Ισπανία θα ήταν τεράστια, τόσο για το σταλινισμό αφού θα έδειχνε πως είναι εφικτή η οργάνωση της κοινωνίας από κάτω προς τα πάνω,  όσο και για τους φασίστες – ναζιστές, πρώτον από ηθικής πλευράς, δεδομένου ότι είχαν άμεση και ανοιχτή (με στρατό) συμμετοχή, μια ήττα του Φράνκο θα ήταν και δική τους ήττα. Μια ήττα, που θα δυσκόλευε τα κατοπινά σχέδια του Χίτλερ, αφού μετά από ένα χρόνο ξέσπασε ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος. Δεύτερον, από στρατηγικής πλευράς: θα έλεγχαν τη Μεσόγειο, τα στενά του Γιβραλτάρ και όλη τη Β. Αφρική και τρίτον από οικονομικής πλευράς, διότι η Ισπανία είχε τεράστια αποθέματα σιδηρομεταλλεύματος και χαλκού, αλλά κύρια, ήταν η πρώτη χώρα παγκοσμίως στην παραγωγή υδραργύρου, μετάλλου πολύτιμου για τα όπλα ακριβείας και την πολεμική τεχνολογία της εποχής. Σημειωτέο, πως το σίδερο το είχαν μεγάλη ανάγκη για την πολεμική τους βιομηχανία και ο Χίτλερ και ο Μουσσολίνι.

γ. Μια τόσο πλατιά και μαζική οργάνωση όπως η CNT , ασφαλώς είχε στο εσωτερικό της διαφορετικές τάσεις.  Ο φόβος και η αγωνία   για την έκβαση των μαχών ενάντια στους φασίστες έκανε την πλειοψηφία των αναρχοσυνδικαλιστών να αποφύγουν να ανοίξουν πολυμέτωπο αγώνα και  να αναβάλουν την κοινωνική επανάσταση για μετά,  ενόψει του αντιφασιστικού μετώπου. Απορίας άξιο, εκ των υστέρων φυσικά, για έναν μελετητή της ιστορίας είναι τα εξής ερωτήματα:  

 1. Γιατί οι αναρχικοί δεν επέλεξαν τον ανταρτοπόλεμο και τους αντάρτικους σχηματισμούς;

 2. Γιατί επέλεξαν στο μέτωπο της Σαραγόσα τον πόλεμο φθοράς με τους φασίστες;

 3. Γιατί αφήσανε το χρυσό στο θησαυροφυλάκιο της Ισπανίας, που τελικά φυγαδεύτηκε στη Μόσχα;

4. Γιατί αφήσανε ιδιαίτερα στην Καταλονία να σχηματιστεί κυβέρνηση από τους εθνικιστές;

Εκ των υστέρων, τα ερωτήματα πολλά… Αν μπορούσαμε να τοποθετηθούμε στο ιστορικό πλαίσιο της εποχής, ήταν η πίστη στην οργάνωση και στον αγώνα που έκανε αυτές τις χιλιάδες συντρόφους να «πειθαρχούν» σε αποφάσεις της CNT, χωρίς να σκέφτονται εκείνη τη στιγμή τα λάθη, τις παραλείψεις και τις ανεπάρκειες  από στρατιωτικής και πολιτικής πλευράς αρκετών μελών που αναλάμβαναν εκτελεστικά καθήκοντα σε κάποιο τομέα, χωρίς να έχουν τα προσόντα γι΄ αυτό.

 

    Υ.Γ.  Όλα τα παραπάνω κείμενα δεν είναι ιδιαίτερα γνωστά στην Ελλάδα. Πρωτοδημοσιεύτηκαν στο βιβλίο «Ούτε θεός ούτε αφέντης», του Ντανιέλ Γκερέν, εκδ. Σπηλιώτη, 1975. Αναδημοσιεύτηκαν, εκτός από την ανοιχτή επιστολή του Μπερνέρι, από την Πρωτοβουλία Αναρχικών Πειραιά, στην μπροσούρα «Το ζήτημα της οργάνωσης», το 2006.

 

 

 

από ( ) 13/08/2007 10:22 μμ.


Μια καλή κριτική άποψη για το θέμα μπορεί κανείς να βρει (χωρίς απαραίτητα να συμφωνήσει βέβαια) στο βιβλίο του βρετανού αναρχικού Μπέρναντ Ρίτσαρντς για την ισπανική επανάσταση, αλλά και του αμερικάνου τροτσκιστή Φέλιξ Μόροου ("επανάσταση και αντεπανάσταση στην ισπανία").

λέγεται Βέρνον Ρίτσαρντς και όχι Μπέρναντ όπως είπα. Το βιβλίο του είναι το: "διδάγματα από την ισπανική επανάσταση".

O σχολιασμός έχει απενεργοποιηθεί.

Creative Commons License

Όλα τα περιεχόμενα αυτού του δικτυακού τόπου είναι ελεύθερα προς αντιγραφή, διανομή, προβολή και μεταποίηση, αρκεί να συνεχίσουν να διατίθενται, αυτά και τα παράγωγα έργα που πιθανώς προκύψουν, εξίσου ελεύθερα, υπό τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License